Суфичылык (яки тәсаввүф, гарәп. تصوف) — Исламдагы хәрәкәт, бер агым.
![]() Бу мәкалә Ислам турында |
Исламның 5 баганасы |
Шәһадәт – Намаз – Зәкят – Ураза – Хаҗ |
Кодси шәһәрләр |
Мәккә – Мәдинә – Кодүс |
Шәхесләр |
Мөхәммәд – Әбү Бәкер – Гали Госман – Гомәр |
Бәйрәмнәр |
Һиҗри Яңа ел – Ислам тәкъвиме Ураза бәйрәме |
Корбан – Гашура |
Биналар |
Мәчет – Манара |
Михраб – Кәгъбә |
Дин әһелләре |
Имам – Мөәзин – Мулла – Мөфти |
Коръән һәм башка дини чыганаклар |
Коръән – Хәдис – Сөннәт |
Фикһ – Фәтва – Шәригать |
Мәзһәбләр |
Сөнни мәзһәбләр: Хәнәфи, Хәнбәли, Мәлики, Шәфигый |
Башка юнәлешләр |
Шигыйчелек: Унике имамлык, Исмаилитлар, Зәйдиләр |
Мөгътазилиләр – Хариҗилык |
Юнәлешләр |
Суфилык |
Ваххабчылык – Сәләфилек |
Җәдитчелек |
Әхмәдия |
Суфичылык | |
гарәп. التَّصَوُّفُ | |
![]() | |
Название с огласовками | التَّصَوُّفُ |
---|---|
... хөрмәтенә аталган | йон[d] |
Нигезләүче | Мөхәммәт пәйгамбәр |
Оешма җиткәчесе вазыйфасы | Шейх[d], Мөршид һәм мукаддам[d] |
Мәдәният | исламская культура[d] һәм арабская культура[d] |
Урын | Ислам дөньясы[d], бөтен дөнья[d] һәм Дөнья |
Нәрсә нигезендә эшләнгән | вахй[d], танзил[d], Коръән, Сөннәт, хәдис, сира[d] һәм саляфы[d] |
Нәрсәнең өлеше | сулук[d] |
Төп тема | зикер[d], Дога (Ислам) һәм Сабр[d] |
Әүвәлгесе | Taklif[d] |
Киләсе | wasil[d] |
Жанр | истикама[d] |
Булдыручы | Исламда Тәңре[d] |
Әсәр яки аның атамасы теле | күптеллек[d] һәм берничә тел[d] |
Йогынтысын кичергән | Абу Нуайм аль-Исфахани[d] |
Кем истәлегенә | Face of God in Islam[d] |
Материал төре | Noor[d] |
Тасвирланган феномен | зухд[d] һәм Hawa[d] |
Хезмәтләндерүче | Хизб Аллах[d] һәм суфи[d] |
Нәрсәгә тоташа | рахма[d] һәм махабба[d] |
Һәштәге | sufism |
Нинди вики-проектка керә | Проект:Ислам[d] һәм Проект:Суфизм[d] |
Моңа өлешчә туры килә | Тәкъвачылык |
![]() |
Татарлар арасында суфилык
Татарларга 1552 елга кадәр Әхмәт Йәсәви тәрикатенең йогынтысы зур була. Кол Гали, шәех Кол Шәриф - «ясәви» тәрикатеннән булалар. 1552 елдан Мөхәммәд шәех Нәкышбәнднең тәрикате тарала. Габдерәхим Утыз Имәни, Курсави, Мәрҗани - Нәкышбәндия тәрикатеннән булалар. Шәех Мөхәммәд Нәкышбәнд Бохара шәһәрендә күмелгән (хәзерге Үзбәкстан). Нәкышбәндия тәрикате - шулай ук дөньяда иң таралган тәрикатьләрдән санала.
Төркиядә яшәүче шәех Мәхмүд Остагосманоглу әл-Уфи Нәкышбәндия тәрикатенең мәшһүр шәехләреннән берсе булып тора.
Суфичылык теориясе күп гасырлар дәвамында эшкәртелә бара. XII гасырда Мөхәммәд Газалиның дини реформаларыннан соң, суфичылык ортодоксаль ислам тарафыннан таныла. Суфичылык идеологиясе Көнчыгышның мәшһүр шагыйрьләре Руми, Хафиз, Җами, Газали һ. б. иҗатында да урын ала. XIX-XX гасырларда исламны үзгәртеп корырга тырышучылар, суфичылыкны тәнкыйть итеп, суфиларның хокукларын киметү эшен башлыйлар. Мондый гамәлләр бигрәк тә XX гасырның 20 нче елларында Төркиядә эшкә җигелә. Элеккеге СССРда суфичылыкка урын калмый, әлбәттә. Хәзерге заманда суфичылык Пакистанда җирлек таба әле. Суфичылык — социаль һәм рухи яктан караганда, әлбәттә тискәре күренеш. Ул кешенең җәмгыять эшендә катнашуын чикли, шәхесне бар нәрсәгә риза, күндәм, һичнинди идеалсыз, максатсыз җан иясенә әверелдерә.
Моны да карагыз
Искәрмәләр
Чыганаклар
Сылтамалар
Wikiwand in your browser!
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.