Moalar ya da Dinornithiformes soyu tükenmiş 9 kuş türünden oluşan bir koşucu kuş takımıdır. Yeni Zelanda'nın ormanlarında ve ovalarında 7 milyon yılı aşkın bir süre yaşadıktan sonra soyu tükenmiştir. Uçamayan bir kuş türüdür. Uzun boyunları, güçlü bacakları ve gagaları vardı. Bazı türlerinin ağırlıkları 240 kilograma ve 3.6 metre uzunluğa kadar ulaşabilmekteydi.[2]
Moa | ||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Korunma durumu | ||||||||||||
Biyolojik sınıflandırma | ||||||||||||
| ||||||||||||
Sinonimler | ||||||||||||
Dinornithes Gadow, 1893 Immanes Newton, 1884 | ||||||||||||
Moaların boyutları türlere göre büyük bir değişiklik gösteriyordu. Bazı dev moa türlerinin ortalama boyu 3 metreyi aşabilirken en küçükleri hindiden iri değildi. Derileri kırmızıydı. Koyu renk tüylerinin ya uçları beyazdı ya da ortası sarı çizgili ve kenarları morumsuydu. Yeni Zelanda ovalarında ve ormanlarında dev pençeli kartallar tarafından avlanıyorlardı. Başlıca besin kaynakları otlar, tohumlar, meyveler ve yapraklardı. İnsanlar, Yeni Zelanda'ya ayak bastığında Moaların nesli tükenmek üzereydi.[kaynak belirtilmeli] Bunun sebebi günümüzdeki kuşlar 1 yılda büyürken Moaların 10 yılda büyümeleriydi. Maoriler 1280 yılında Moaları avlayıp nesillerinin tükenmesine sebep olmuşlardı.
İri moaların 17. yüzyılın sonlarına doğru yok olduğu, küçük yapılı türlerden bazılarının daha uzun süre varlığını sürdürerek 19. yüzyıla ulaştığı sanılmaktadır.[3]
Sınıflandırma
Taksonomi
Moaların 6 cinsinin ve 9 türü şu şekilde listelenir:[2][4]
- †Dinornithiformes Takımı (Gadow 1893) (moa)
- Dinornithidae Familyası (Owen 1843) (dev moa)
- Dinornis Cinsi
- Kuzey Adası dev moası, Dinornis novaezealandiae (Kuzey Adası, Yeni Zelanda)
- Güney Adası dev moası, Dinornis robustus (Güney Adası, Yeni Zelanda)
- Dinornis Cinsi
- Emeidae Familyası (Bonaparte 1854) (küçük moa)
- Anomalopteryx Cinsi
- Çalı moası, Anomalopteryx didiformis (Güney Adası, Yeni Zelanda)
- Emeus Cinsi
- Doğulu moa, Emeus crassus (Güney Adası, Yeni Zelanda)
- Euryapteryx Cinsi
- Sahil moası, Euryapteryx curtus (Kuzey ve Güney Adaları, Yeni Zelanda)
- Pachyornis Cinsi
- Anomalopteryx Cinsi
- Megalapterygidae Familyası
- Megalapteryx Cinsi
- Yayla moası, Megalapteryx didinus (Güney Adası, Yeni Zelanda)
- Megalapteryx Cinsi
- Dinornithidae Familyası (Owen 1843) (dev moa)
Bunların haricinde 2 adlandırılmamış türü olduğu bilinmektedir.[5]
Kaynakça
Wikiwand in your browser!
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.