Loading AI tools
จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
จักรวรรดิสวีเดน ในช่วงระหว่างปีค.ศ. 1611 (หลังจากสวีเดนยึดเอสโตเนีย) และในปีค.ศ. 1721 (เมื่อสวีเดนยกพื้นที่ขนาดใหญ่ในบริเวณตะวันออกเฉียงใต้ของฟินแลนด์ต่อมหาอำนาจรัสเซีย) ระหว่างนั้น สวีเดนเป็นหนึ่งในมหาอำนาจของยุโรป[1] ในสวีเดน สมัยก่อนจะเรียกว่า stormaktstiden ซึ่งหมายถึง มหาอำนาจที่ยิ่งใหญ่[1] โดยเริ่มต้นในปี 1611 (เมื่อ กุสตาวัส อาดอลฟัส ขึ้นเป็นกษัตริย์) และจบลงในปีค.ศ. 1718 (การสวรรคตของพระเจ้าคาร์ลที่ 12 แห่งสวีเดน และจุดจบของมหาสงครามเหนือ) โดยการเพิ่มอำนาจทางการเมือง จุดประเด็นสำคัญคือการกลายเป็นหนึ่งในสองอำนาจเพื่อค้ำประกันสันติภาพแห่งเวสต์ฟาเลีย (Peace of Westphalia) ซึ่งถูกเข้าร่วมเพื่อเพิ่มดินแดนที่อนุญาตให้อยู่ใกล้ได้อย่างสมบูรณ์ตามแนวคิดทะเลบอลติก เป็นจุดเริ่มต้นและสิ้นสุดของระยะเวลาที่แตกต่างกันในประวัติศาสตร์ยุโรป
จักรวรรดิสวีเดน Konungariket Sverige | |||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
ค.ศ. 1611–ค.ศ. 1721 | |||||||||||
![]() ภาพแผนที่แนวตั้งของจักรวรรดิสวีเดนในปีค.ศ. 1658 (ไม่รวมแผ่นดินโพ้นทะเล) | |||||||||||
สถานะ | จักรวรรดิ | ||||||||||
เมืองหลวง | สต็อกโฮล์ม | ||||||||||
ภาษาทั่วไป | ภาษาสวีเดน ภาษาฟินแลนด์ ภาษานอร์เวย์ ภาษาเอสโตเนีย ภาษาเยอรมัน ภาษาลิโวเนีย ภาษาลัตเวีย ภาษาเดนมาร์ก ภาษาละติน | ||||||||||
ศาสนา | ลูเทอแรน (Eastern Orthodox faith recognized as minority religion) | ||||||||||
การปกครอง | สมบูรณาญาสิทธิราชย์ | ||||||||||
ยุคประวัติศาสตร์ | สมัยใหม่ยุคต้น | ||||||||||
• ก่อตั้ง | ค.ศ. 1611 | ||||||||||
• สิ้นสุด | ค.ศ. 1721 | ||||||||||
ประชากร | |||||||||||
2500000 คน | |||||||||||
สกุลเงิน | ริกสดาลเลอร์, มาร์ก (จนถึงปีค.ศ. 1664), คาโรลิน (ปีค.ศ. 1664 เป็นต้นไป) | ||||||||||
|
หลังจากการตายของกุสตาวัส อดอลฟัส ในปี 1632 จักรวรรดิที่ยืนยาวนี้ถูกควบคุมโดยพวกขุนนางชั้นสูง โดยส่วนมากเป็นพวกของตระกูลออกเซนสเตียร์นาเป็นผู้สำเร็จราชการแทน ความน่าสนใจของขุนนางชั้นสูงตรงกันข้ามกับวิถีทางแห่งเท่าเทียมกัน เช่น การส่งเสริมความเท่าเทียมกันแบบดั้งเดิมในที่ดินภายในสวีเดนถูกเห็นชอบโดยพระมหากษัตริย์และชาวบ้านในพื้นที่ที่ได้รับในช่วงระหว่างสมัยกฎตระกูลเดอ แฟคโต ระบบข้าแผ่นดินไม่ถูกยกเลิก และมีแนวโน้มที่จะจัดตั้งนิคมอุตสาหกรรมถูกกฎหมายในสวีเดนอย่างชอบธรรม แต่การปรับปรุงครั้งใหญ่ในปีค.ศ. 1680 ผลักดันให้ความพยายามของชนชั้นสูงสิ้นสุดลง และเรียกร้องพวกเขาให้คืนนิคมอุตสาหกรรมที่พวกเขาได้รับจากมกุฎกษัตริย์ ระบบข้าแผ่นดินนี้ อย่างไรก็ตาม ยังคงถูกบังคับใช้ในจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์และชาวสวีดิชในเอสโตเนีย ที่ที่ใช้ประโยชน์จากผลพลอยได้ของวิถีทางแห่งความเท่าเทียมกันถูกขัดขวางโดนสนธิสัญญาจากสิ่งที่พวกเขาได้รับ[2]
หลักจากได้รับชัยชนะในสงครามสามสิบปีสวีเดนมีอำนาจสูงสุดในช่วงสงครามเหนือครั้งที่สองเมื่อศัตรูหลักเดนมาร์ก–นอร์เวย์ถูกทำให้เป็นกลางโดยสนธิสัญญารอสกิลด์ในปี ค.ศ. 1658 อย่างไรก็ตาม ในแนวทางต่อจากนี้ สงคราม เช่นเดียวกับในสงครามสแกนเนียที่ตามมาประเทศสวีเดนสามารถรักษาอาณาจักรของตนไว้ได้โดยได้รับการสนับสนุนจากพันธมิตรที่ใกล้ชิดที่สุดเท่านั้น ซึ่งก็คือประเทศฝรั่งเศส พระเจ้าชาร์ลส์ที่ 11 แห่งสวีเดนรวมจักรวรรดิ แต่ความตกต่ำเริ่มขึ้นกับลูกชายของเขาCharles XII หลังจากชัยชนะครั้งแรกของสวีเดน ชาร์ลส์ได้รักษาอาณาจักรไว้ได้ระยะหนึ่งในPeace of Travendal (1700) และสนธิสัญญาอัลทรานสตัดท์ (ค.ศ. 1706)ก่อนหายนะที่ตามมาจากสงครามของกษัตริย์ในรัสเซีย ชัยชนะของรัสเซียในสมรภูมิโปลตาวายุติการขยายอาณาเขตไปทางตะวันออกของสวีเดน และเมื่อถึงเวลาที่พระเจ้าชาร์ลส์ที่ 12 ถึงแก่อสัญกรรมในปี ค.ศ. 1718เหลือแต่ดินแดนที่อ่อนแอลงมากและมีขนาดเล็กกว่ามาก ร่องรอยสุดท้ายของดินแดนภาคพื้นทวีปที่ถูกยึดครองหายไปในช่วงสงครามนโปเลียนและฟินแลนด์ตกเป็นของรัสเซียในปี 1809 โดยบทบาทของสวีเดนในฐานะมหาอำนาจก็หายไปเช่นกัน สวีเดน เป็นประเทศในกลุ่มนอร์ดิกเพียงประเทศเดียวที่เคยได้รับสถานะเป็นมหาอำนาจทางทหาร