From Wikipedia, the free encyclopedia
Lý Nam Đế (Han Tu:李南帝; originalno ime Lý Bí or Lý Bôn; 17. oktobar 503 - 13. april 548) je, prema tradiciji, bio prvi car Vijetnama i osnivač dinastije Ly.
Historija Vijetnama | ![]() | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
Ly Bi je bio regionalni službenik u oblasti Jiaozhou (交州; vijetnamski: Giao Châu), koja odgovara okolici Hanoja u današnjem sjevernom Vijetnamu, a koja se u to vrijeme nalazila pod vlašću južnokineske dinastije Liang. 540-ih, potkraj vladavine cara Wua, dinastija Liang se našla u krizi, a što se odrazilo i kroz sve veću korupciju i ugnjetavanje stanovništva. Ogorčen odnosom Kineza prema Vijetnamcima, Ly Bi je podnio ostavku, a potom okupio lokalno plemstvo i plemena u dolini Crvene rijeke i od njih stvorio vojsku, s kojom su kineski garnizoni 543. otjerani iz Jiaozhoua. U februaru 544. je sebe proglasio carem, a svoje carstvo nazvao "Vạn Xuân" (萬]春, doslovno "Vječno proljeće"). Za prijestolnicu je odabrao Long Biên, današnji Hanoj. Ly Bi je novu državu nastojao ojačati kako izgradnjom tvrđava na sjevernoj i južnoj granici, tako i osnivanjem škole gdje su se, prema kineskom uzoru, trebali obrazovati javni službenici.
U oktobru 544. je car Wu na odmetnutu pokrajinu poslao 120.000 vojnika na čelu Chenom Baxianom, jednim jednim od svojih najboljih generala (budućim osnivačem dinastije Chen). Vijetnamske snage su pružale žestok otpor, te je Chen Baxian tek pred kraj 545. neočekivanim napadom usred sezone monsuna uspio zauzeti Long Bien, nakon čega se Ly Bi sa svojim sljedbenicima povukao u susjedno kraljevstvo Laos. Ly Bi je, međutim, nastavio rat protiv Kineza. Nakon što se teško razbolio i shvatio kako više ne može uspješno voditi ljude, u februaru 548. dobrovoljno se odrekao prijestolja u korist svog starijeg brata Ly Thien Baoa i generala Triệu Việt Vươnga koji su nastavili vladati zajedno. Dva mjeseca kasnije su ga ubila lokalna laoška plemena, nadajući se da će na taj način spriječiti pohod kineske vojske.
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.