Loading AI tools
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Procolophonomorpha – klad zauropsydów w randze rzędu[1], nadrzędu[2] lub bez przyznanej rangi[3][4], zaliczany do podgromady anapsydów. Grupa cechowała się różnorodnością form, obejmując zarówno jaszczurkopodobne prokolofony, jak i m.in. masywne parejazaury.
Najstarsi znani przedstawiciele Procolophonomorpha (m.in. Acleistorhinus) żyli we wczesnym permie. Żyjącymi do dziś przedstawicielami Procolophonomorpha być może są żółwie; jeśli jednak nie należą one do tej grupy (patrz niżej) to Procolophonomorpha są grupą wymarłą a ich ostatnimi przedstawicielami były wymarłe pod koniec triasu Procolophonoidea.
Nazwę Procolophonomorpha ukuł Alfred Romer w 1964 roku. Miała ona obejmować prokolofony i ich najbliższych krewnych, a także parejazaury[5]. Michael S. Lee (1995) zdefiniował Procolophonomorpha jako klad obejmujący ostatniego wspólnego przodka rodzaju Nyctiphruretus, rodziny Nycteroleteridae, rodzajów Owenetta i Barasaurus, rodzin Procolophonidae i Lanthanosuchidae, rodzaju Sclerosaurus, parejazaurów i żółwi oraz wszystkich jego potomków[3]. Niektóre analizy kladystyczne sugerują jednak przynależność żółwi nie do anapsydów, lecz do diapsydów[4][6][7]; w takim zaś wypadku Procolophonomorpha sensu Lee, 1995 stałyby się synonimem zauropsydów. Nawet jeśli nie uwzględniać żółwi, tak definiowane Procolophonomorpha mogą być synonimem kladu Ankyramorpha[8][9] (zdefiniowanego przez Michaela deBragę i Roberta Reisza (1996) jako klad obejmujący ostatniego wspólnego przodka grupy Procolophonia, rodzaju Macroleter, rodziny Lanthanosuchidae i rodzaju Acleistorhinus oraz wszystkich jego potomków[10]). Michael deBraga i Olivier Rieppel (1997) zdefiniowali Procolophonomorpha jako klad obejmujący ostatniego wspólnego przodka rodzaju Macroleter, parejazaurów i kladu Procolophoniformes oraz wszystkich jego potomków (przy czym autorzy ci definiują Procolophoniformes jako klad obejmujący ostatniego wspólnego przodka rodzin Procolophonidae i Owenettidae oraz wszystkich jego potomków; inni autorzy na określenie tego kladu używają nazwy Procolophonoidea)[4]. Niektóre analizy kladystyczne sugerują jednak, że do tak definiowanych Procolophonomorpha nie należałaby część taksonów, które do Procolophonomorpha zaliczył Lee (1995), w tym rodzina Lanthanosuchidae i rodzaj Nyctiphruretus[8]. Sean P. Modesto, Diane M. Scott i Robert R. Reisz (2009) zdefiniowali Procolophonomorpha jako klad obejmujący gatunek Procolophon trigoniceps i wszystkie taksony bliżej spokrewnione z nim niż z gatunkiem Milleretta rubidgei; według przeprowadzonej przez autorów analizy kladystycznej do tak definiowanych Procolophonomorpha należy klad Ankyramorpha i siostrzany do niego gatunek Australothyris smithi[9].
Kladogram Procolophonomorpha według Modesto, Scott i Reisza (2009)[9]:
Parareptilia |
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Kladogram Procolophonomorpha sensu Modesto, Scott i Reisz (2009) według Lysona i współpracowników (2010)[11]:
Parareptilia |
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.