Loading AI tools
wieś w województwie podkarpackim Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Pakoszówka – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie sanockim, w gminie Sanok[3][5]. Leży w dolinie pomiędzy wzniesieniami nieprzekraczającymi 400 m n.p.m. o nazwach Babi dział i Koci Zamek w paśmie Krzemienica, a górą Wroczeń (502 m n.p.m.), nad bezimiennym potokiem wpływającym do potoku Różowy.
wieś | |
![]() | |
Państwo | |
---|---|
Województwo | |
Powiat | |
Gmina | |
Liczba ludności (2022) |
957[1] |
Strefa numeracyjna |
13 |
Kod pocztowy |
38-507[2] |
Tablice rejestracyjne |
RSA |
SIMC |
0359474[3] |
Położenie na mapie gminy wiejskiej Sanok ![]() | |
Położenie na mapie Polski ![]() | |
Położenie na mapie województwa podkarpackiego ![]() | |
Położenie na mapie powiatu sanockiego ![]() | |
![]() |
Przez wieś przebiega droga wojewódzka nr 886 do Rzeszowa i Sanoka.
Wieś należy do rzymskokatolickiej parafii św. Jana Chrzciciela należącej do dekanatu Grabownica[6].
Okolice Pakoszówki zgodnie z najnowszymi badaniami archeologicznymi zasiedlone były już w okresie wpływów rzymskich[7]. Tereny te były zamieszkane przez Wandalów na przełomie II/III w. n.e. Świadczą o tym wykopaliska archeologiczne z ostatnich lat[8]. Jak wynika z informacji historycznych wieś ta została założona w 1348 przez Mikołaja Pakosza, który otrzymał te ziemie od króla Kazimierza za zasługi wojenne, a od nazwiska którego wieś otrzymała swoją nazwę[9].
We wsi urodzili się Petro Kocyłowski (1845–1920), poseł Sejmu Krajowego Galicji III kadencji (1870–1876) i jego syn, biskup przemyski greckokatolicki, błogosławiony męczennik Jozafat Kocyłowski (1876–1947).
W połowie XIX wieku właścicielami posiadłości tabularnej w Pakoszówce byli spadkobiercy Giebułtowskiego i współwłaściciele[10]. Na początku XX wieku właścicielem wsi był Paweł Tyszkowski (w 1905 posiadał we wsi obszar 604,7 ha[11], w 1911 posiadał 604 ha[12]), który zapisał wieś w testamencie Polskiej Akademii Umiejętności. W 1900 zostało utworzone Kółko Rolnicze, sześć lat później Ochotnicza Straż Pożarna. W roku 1911, a więc trzy lata przed wybuchem I wojny światowej na terenie miejscowości powstaje Drużyna Bartoszowa. Tuż po zakończeniu I wojny światowej powstała kapela wiejska, która dała zaczątek orkiestrze dętej OSP. Powstanie orkiestry datuje się na 1921, a jej pierwszy koncert galowy na 1926 w Sanoku[13]. W 1922 na terenie wsi powstało Koło Gospodyń Wiejskich, jako jedne z pierwszych na terenie powiatu sanockiego[14].
W czasie okupacji niemieckiej na terenie wsi działał ruch oporu, którego członkowie po dekonspiracji przez gestapo zostali rozstrzelani 20 marca 1944 w Falejówce. Byli to: Antoni i Władysław Dąbrowscy, Stanisław Pisula, Tadeusz Ciupa, Stanisław Winnicki i Ludwik Błaszczak.Wraz z nimi zginęli mieszkańcy Falejówki: Mieczysław Batruch i Ryszard Beseman[15]. Bohaterzy zostali uczczeni pomnikiem, który znajduje się w centrum miejscowości. Obok ich nazwisk widnieją jeszcze inni polegli: Julian Latoś, Kazimierz Ciupa i Władysława Oleniacz.
W 1891 roku został postawiony pierwszy drewniany budynek szkoły, a w 1924 roku dobudowano drugą salę szkolną. Kolejny budynek oddano do użytku w 1961, który funkcjonuje do dziś. W latach 1977–2008 nosiła imię sowieckiego oficera kpt. Aleksandra Pawłowicza-Hulewicza[16]. Od 2010 Szkoła Podstawowa w Pakoszówce nosi imię Ignacego Łukasiewicza[17] Przedszkole zostało utworzone w 1957 roku, a jego nowy budynek oddano do użytku w 1994[18].
Po II wojnie światowej na terenie wsi funkcjonował Państwowy Ośrodek Hodowli Zarodowej, który wiódł prym w hodowli bydła rasy simentalskiego. W 1979 gospodarstwo odwiedził ówczesny I Sekretarz PZPR Edward Gierek. Ośrodek zakończył swoją działalność w 1995.
Pakoszówka była siedzibą redy gromady Pakoszówka w latach 1954–1968, obejmując sołectwa: Pakoszówka, Strachocina oraz Lalin (od 1960). Po jej zniesieniu w gromadzie Jurowce.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krośnieńskiego.
W 2008 roku założono Klub Sportowy Victoria Pakoszówka.
17 marca 2024 roku odbyła się uroczystość odsłonięcia pomnika upamiętniającego mieszkańców Pakoszówki pomordowanych i poległych podczas II wojny światowej.[19]
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.