![cover image](https://wikiwandv2-19431.kxcdn.com/_next/image?url=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/59/Denier_N%25C3%25A9ron._Le_revers_est_tr%25C3%25A8s_probablement_la_seule_repr%25C3%25A9sentation_de_cette_statue_qui_reste_de_nos_jours.jpg/640px-Denier_N%25C3%25A9ron._Le_revers_est_tr%25C3%25A8s_probablement_la_seule_repr%25C3%25A9sentation_de_cette_statue_qui_reste_de_nos_jours.jpg&w=640&q=50)
Kolos Nerona
rzeźba z brązu / Z Wikipedii, wolnej encyclopedia
Kolos Nerona – olbrzymich rozmiarów rzeźba z brązu wzniesiona przez cesarza Nerona, stojąca w starożytności przed rzymskim Koloseum.
![]() Moneta Nerona z umieszczonym wizerunkiem posągu | |||
Autor |
Zenodoros | ||
---|---|---|---|
Data powstania |
64 | ||
Medium | |||
Wymiary |
35 m | ||
|
Posąg, wzniesiony po pożarze miasta w 64 roku, został wykonany przez greckiego rzeźbiarza Zenodorosa. Pierwotnie ustawiony był w westybulu Domus Aurea[1][2]. Jego wygląd znany jest z wizerunków zachowanych na rzymskich monetach[3]. Mierząca około 35 m wysokości rzeźba przedstawiała nagiego Nerona jako boga słońca[1][4], trzymającego w ręku ster wsparty o glob ziemski[3]. Za panowania Wespazjana posąg został przerobiony na pomnik Heliosa, a jego głowę ozdobiono słoneczną koroną z siedmioma promieniami[2][5]. Z rozkazu Hadriana rzeźbę przesunięto z jej pierwotnej lokalizacji na północno-zachodnią stronę Koloseum, aby zrobić miejsce pod budowę świątyni Wenus i Romy[2][5]. Przesunięcie posągu, za które odpowiedzialny był architekt Dekrianus, było ogromnym przedsięwzięciem logistycznym: według źródeł kolos był ciągnięty przez 24 słonie[3][4].
Za panowania Kommodusa rzeźbę przerobiono, po zmianie głowy i dodaniu atrybutów ukazywała ubóstwionego władcę jako Herkulesa. Po śmierci cesarza w 192 roku przywrócono kolosowi poprzedni wygląd[2][4][5]. Posąg jest wzmiankowany jeszcze w IV wieku. Przestał istnieć przed 1000 rokiem, ale dokładna data i okoliczności jego zniszczenia nie są znane[2][4][5]. Być może został przetopiony[4]. Wzmianka Bedy Czcigodnego (Quandiu stabit coliseus, stabit et Roma; quando cadit coliseus, cadet et Roma; quando cadet Roma, cadet et mundus) wskazuje, że kolos mógł stać jeszcze w VIII wieku[2][4]. Itinerarium z Einsiedeln z przełomu VIII i IX wieku nie zawiera już jednak żadnych informacji na jego temat[2].
Kolos ustawiony był na wysokiej na 7 metrów prostokątnej podstawie o wymiarach 17,6×14,75 m, wykonanej z betonu okładanego cegłą, pokrytego z zewnątrz marmurem[2][4]. Podstawa posągu zachowała się i została odkopana w 1828 roku[4]. Zniszczono ją w 1936 roku podczas budowy via dell’Impero[3]. Jej fundamenty odsłonięto ponownie w 1986 roku[4].
Amfiteatr Flawiuszów zapożyczył swoją nazwę – Koloseum – od stojącej obok rzeźby Kolosa Nerona[1][4].