Loading AI tools
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Kanał żeglugowy wododziałowy – rodzaj kanału żeglugowego, zaliczany do kategorii kanałów łączących, który zapewnia połączenie dróg wodnych przebiegających odrębnymi rzekami lub dolinami rzecznymi, a tym samym umożliwia jednostkom pływającym przekroczenie działu wodnego. Ten rodzaj kanałów żeglugowych umożliwia więc budowanie spójnego systemu dróg wodnych, łącząc ze sobą istniejące, odrębne na poszczególnych rzekach, drogi wodne[1][2][3][4].
Kanał wododziałowy składa się z trzech odcinków[1][2][3]:
Odcinki kanałów przebiegające na stokach dolin, biegnące do stanowiska szczytowego często trasuje się wzdłuż dopływów łączonych rzek[2].
Kanały wododziałowe można podzielić na[2]:
Literatura przedmiotu podkreśla jako szczególnie istotne przyjęcie niwelety stanowiska szczytowego. Wynika to w szczególności z konieczności zapewnienia zasilania kanału w wodę na odpowiednim poziomie (w odpowiedniej ilości). O ile w kanale nie przewidziano dodatkowego zasilania na pośrednich stopniach piętrzących, całą ilość wody niezbędną do eksploatacji kanału należy dostarczyć do najwyżej położonego stanowiska górnego. Przy czym jest to przede wszystkim woda potrzebna do śluzowania na dwóch śluzach lub podnośniach, ale też i woda do innych celów wynikających z jej zużycia oraz na pokrycie strat wody jakie występują na kanale. Tym bardziej bywa to kłopotliwe, że stanowisko górne jest zamknięte z dwóch końców śluzą (lub podnośnią) i stąd obywa się w tej sytuacji zasilanie w wodę kanału w obydwu kierunkach do dwóch recypientów[1][2]. Dlatego założenie stanowiska szczytowego powinno być wykonane możliwie nisko, tak aby zlewnia tego stanowiska mogła zapewnić odpowiedni dopływ wody, uwzględniają fakt, że dla stanowiska szczytowego występuje największe zapotrzebowanie wody (dwie śluzy lub podnośnie, a także czasem śluzy położonej niżej). Zwykle budowany jest w tym celu szczytowy zbiornik retencyjny[2][5][6]. W historii budowy takich kanałów znaleźć można przykłady, w których stanowisko górne sytuowane było z powyższych względów w tunelu kanałowym (np. na kanałach francuskich: Saint-Quentin, Burgundzki, Marna-Saona)[2].
Przykładami kanałów wododziałowych są:
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.