Loading AI tools
Van Wikipedia, de vrije encyclopedie
Het (is)gelijkteken of gelijkheidsteken (in België veelal met is gelijk aan aangeduid) is de naam van het wiskundige symbool =. Dit teken geeft de gelijkheid aan van de twee operanden waar het tussen staat.
= | |
---|---|
aanhalingstekens | „ ” “ ” " " ‘ ’ ' ' |
accolade | { } |
afbreekteken | - |
apostrof | ’ |
beletselteken | … |
dubbelepunt | : |
gedachtestreepje of kastlijntje | – — |
guillemets | « » |
haakjes | ( ) [ ] ⟨ ⟩ |
komma | , |
koppelteken | - |
liggend streepje | - – — _ |
omgekeerd uitroepteken | ¡ |
omgekeerd vraagteken | ¿ |
punt | . |
puntkomma | ; |
schuine streep | / |
uitroepteken | ! |
vraagteken | ? |
weglatingsstreepje | - |
Woordscheiding | |
hoge punt | · |
spatie | |
ampersand | & |
apenstaartje | @ |
asterisk | * |
backslash | \ |
bullet | • |
accent | ′ |
caret/dakje | ^ |
emoticon | :-) |
gelijkteken | = |
graad | ° |
hekje | # |
munteenheidsteken | ¤ |
obelisk | † ‡ |
paragraafsymbool | § |
alineateken | ¶ |
procentteken | % |
promille | ‰ |
tilde | ~ |
trema | ¨ |
umlaut | ¨ |
laag streepje/underscore | _ |
sluisteken | | ¦ |
Ongebruikelijke typografie | |
asterisme | ⁂ |
lozenge | ◊ |
interrobang | ‽ |
ironieteken | ![]() |
referentieteken | ※ |
dusteken | ∴ |
zero-width space | |
Het gelijkheidsteken werd in 1557 bedacht door de Welshman Robert Recorde (1510-1558) in diens werk The Whetstone of Witte. Hij schreef:
And to avoide the tediouse repetition of these woordes: is equalle to: I will sette as I doe often in woorke use, a paire of paralleles, or gemowe lines of one lengthe, thus: =, bicause noe .2. thynges, can be moare equalle.[1]
Vertaling:
En om de saaie herhaling van deze woorden te vermijden: is gelijk aan: ik zal, zoals ik vaak doe bij werkgebruik, een paar parallellen of tweeling-lijnen van één lengte zetten, dus: =, omdat er geen twee dingen méér kunnen gelijk zijn.
Zijn originele symbool was wel veel langer dan het huidige:
Ook was het =-symbool niet meteen populair. Veelal werden destijds het symbool || of de latijnse afkortingen ae en oe — van het woord aequalis — gebruikt. Het gebruik daarvan bleef tot in de 18e eeuw wijdverspreid.[2]
Het gelijkteken wordt op minstens zes manieren gebruikt in de wiskunde en in disciplines die daar gebruik van maken:
gebruik | voorbeeld | toelichting |
---|---|---|
Gelijke waarde | 2 + 2 = 4 | |
Gelijk per definitie | x = 4y | Vaak wordt aan de kant van te definiëren begrip een dubbele punt geplaatst, dus x := 4y; ook het gebruik x==4y komt voor, dus met dubbel =-teken. |
Gelijk door toekenning | bijv. x = 4 | Tot nader order wordt de waarde 4 toegekend. Ook dit geval wordt meestal weergegeven als x := 4; men spreekt dit uit als: "x wordt 4." Vooral gebruikelijk in de informatica. |
Gelijk naargelang situatie | 2x = 4 is enkel gelijk als x = 2 | |
Identieke gelijkheid | bijv. 2 + 4 = 4 + 2 | zie identiteit |
Gelijk bij vooronderstelling | 2x = -4 | Bijvoorbeeld bij een bewijs uit het ongerijmde; een machtsverheffing heeft altijd een positieve uitkomst als x een reëel getal is, dus de vooronderstelling wordt verworpen. |
Bij indexcijfers wordt met bijvoorbeeld "2015 = 100" bedoeld dat het indexcijfer voor het jaar 2015 op 100 gesteld wordt.
Een schaal wordt soms aangeduid met bijvoorbeeld "1 cm = 1 km".
Omdat in veel talen het =-teken dezelfde uitspraak heeft als het woord is, vervangt het teken vaak het woord in populaire of informele uitingen. Echter, het woord heeft een veel ruimere betekenis dan het teken. Daardoor is het "zuivere" gebruik zeldzaam:
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.