Loading AI tools
textielvezel Van Wikipedia, de vrije encyclopedie
Zijde is een natuurlijke substantie die wordt afgescheiden door bepaalde insecten en stolt bij contact met de lucht. Het bekendst voor haar productie is de zijderups (Bombyx mori), de larve van een vlindersoort. Er zijn ook bepaalde spinnen die geschikt zijn voor de zijdeteelt. Terwijl de rupsen er hun cocon mee maken, weven spinnen er hun web van. Zowel de textielvezel als het uiteindelijke textiel wordt aangeduid als zijde. Zijden weefsels zijn geliefd vanwege hun glans, souplesse en zachte textuur, maar de productie is kostbaar.
Zijde werd al in de oudheid en middeleeuwen van China naar Europa geëxporteerd, het transport verliep via handelaren die de waardevolle goederen te voet en per paard over ruim 6.000 kilometer vervoerden, de routes kregen in de 19e eeuw de naam zijderoutes.[1]
Uitvinders hebben geprobeerd om zijde te imiteren. Textielsoorten die erop lijken worden wel kunstzijde genoemd. Viscose is een voorbeeld, maar dit is een totaal andere stof dan natuurzijde. Met een eenvoudige brandproef kan achterhaald worden of iets echte zijde of kunstzijde is. Echte zijde brandt zeer slecht, zelfs wanneer het uit elkaar gepluisd is. De aangestoken zijdevezels doven zeer snel. De meeste kunstzijdes branden echter zeer goed en een aangestoken vezel zal snel opbranden. Hierdoor is het dragen van kleding bestaande uit deze stoffen gevaarlijk op een plek waar vuur is, zoals bij een kampvuur.
Soorten zijden stoffen
China en India zijn de grootste producenten van zijde.[2]
In de onderstaande tabel worden de belangrijkste zijdeproducenten weergegeven in ton zijde per jaar, de peildatum is 2015 (bron: International Sericultural Commission).[3]
Belangrijkste producenten van zijde in de wereld | |
---|---|
Land | Zijde in ton per jaar |
China | 170.000 |
India | 28.523 |
Oezbekistan | 1200 |
Thailand | 690 |
Brazilië | 600 |
Vietnam | 450 |
Noord-Korea | 350 |
Iran | 120 |
Bangladesh | 44 |
Japan | 30 |
Turkije | 30 |
Italië was in de Middeleeuwen de belangrijkste Europese producent van zijde. Het eerste centrum om zijde te produceren in Italië was Catanzaro in de 11e eeuw. De zijde uit Catanzaro voorzag in de behoefte van bijna heel Europa en werd in Reggio Calabria verkocht aan Spaanse, Venetiaanse, Genuese en Hollandse handelaren. Vanaf de 16e eeuw werd Lyon het centrum van de Franse zijde-industrie.
Er zijn wereldwijd diverse gespecialiseerde zijdemusea. Daarvan was er één in Nederland gevestigd.
In de taal wordt zijde ook gebruik als aanduiding voor "waardevol" en/of "duurzaam", zoals: