Wikimedia-lijst Van Wikipedia, de vrije encyclopedie
Italië kent 20 gebieden waar wijn wordt geproduceerd.
(Wijn)regio's in Italië
Italië wisselt de positie van het grootste wijnland ter wereld af met Frankrijk. In 2010 heeft Frankrijk deze positie weer overgenomen van Italië.
In 2011 had Italië een aandeel van 22% in het wereldwijd uitgevoerde volume van wijn.
De grootste leveranciers van wijn zijn respectievelijk de streken: Sicilië, Apulië, Veneto, Emilia Romagna
De onderstaande indeling is gemaakt in de kwaliteitsaanduiding die men daar kent. Deze is:
DOCG: Denominazione di Origine Controllata e Garantita → Allerhoogste kwaliteitsnorm: als DOC plus stringente maximale opbrengst per hectare. Wijnen moeten gekeurd worden door een commissie voordat ze gebotteld mogen worden. Anno 2016 kent Italië 74 DOCG wijnen.
DOC: Denominazione di origine controllata → Een na hoogste kwalificatie: wijn komt van speciaal stuk land. Anno 2012 kent Italië 334 DOC wijnen.
IGT: Indicazione Geografica Typica → de wijn komt uit een bepaald geografisch gebied. Niet meer en niet minder. Veelal zijn dit wijnen die om een of andere reden niet in aanmerking komen voor een DOC en kunnen daarom ook topwijnen zijn.
VdT: Vino da Tavola → eenvoudige wijnen op basisniveau.
Classico: kan worden gebruikt bij een DOC of DOCG wijn en wordt dan gecombineerd met de streeknaam. Met deze term wordt het kerngebied van de DOC(G) aangeduid.
Riserva: kan worden gebruikt bij een DOC of DOCG wijn en geeft aan dat de wijn een verplichte rijpingsduur heeft gehad.
Een wijn met classico of riserva op het etiket betekent over het algemeen ook een betere kwaliteit.
Superiore: betekent dat de wijn 1% meer alcohol heeft dan de "gewone" versie.
Novello: wijnen die in het jaar van de oogst op de markt komen; veelal begin november. Vaak worden deze wijnen gekenmerkt door macération carbonique
Piëmont en Toscane worden als de kwalitatief beste wijnstreken beschouwd zich uitend in het aantal DOC's en DOCG's.
Sicilië
Sicilië is de grootste wijnleverancier van Italië met een beplant oppervlak van 200.000 hectare.
Barbagia, Colli del Limbara, Isola dei Nuraghi, Marmilla, Nurra, Ogliastra, Parteolla, Planargia
Provincia di Nuoro, Romangia, Sibiola, Tharros, Trexenta, Valle del Tirso, Valli di Porto Pino
Valle d'Aosta
DOC-wijn (1)
Valle d'Aosta of Vallée d'Aoste
Trentino-Zuid Tirol
DOC-wijnen (11)
Trentino (8):
Casteller
Lago di Caldaro o Caldaro
Teroldego Rotaliano
Trentino (Trentino Sottozona Sorni, Trentino Sottozona Isera of d'Isera, Trentino Sottozona Ziresi of dei Ziresi, Trentino Sottozona Castel Beseno of Beseno)
Trentino Superiore
Trento
Valdadige
Valdadige Terradeiforti of Terradeiforti
Adige (3):
Alto Adige (A. A. Sottozona Colli di Bolzano, A. A. Sottozona Meranese, A. A. Sottozona Santa Maddalena, A. A. Sottozona Terlano, A. A. Sottozona Valle Isarco, A. A. Sottozona Valle Venosta)
Colli Orientali del Friuli (Colli Orientali del Friuli Sottozona Cialla, Colli Orientali del Friuli Sottozona Ribolla Gialla di Rosazzo, Colli Orientali del Friuli Sottozona Pignolo di Rosazzo, Colli Orientali del Friuli Sottozona Schioppettino di Prepotto, Colli Orientali del Friuli Sottozona Refosco di Faedis)
Collio Goriziano of Collio
Friuli Annia
Friuli Aquileia
Friuli Grave
Friuli Isonzo o Isonzo del Friuli
Friuli Latisana
Lison-Pramaggiore
Prosecco
IGT-wijn (1)
Venezia Giulia
Piëmont
Piëmont is vooral bekend om zijn rode wijnen van de Nebbiolo druif. De bekendste daarvan zijn Barolo en Barbaresco. De laatste jaren zijn Barbera en Dolcetto kwalitatief in opkomst.
De regio Lombardije is een van de grootste wijnproducenten van Italie met niet alleen het wijngebied Franciacorta, beroemd vanwege de spumante bruiswijn, en de kleine Valtellina vallei, maar ook de relatief onbekende Oltrepò Pavese. Dit gebied dat ca. 50km ten zuiden van Milaan ligt, is de grootste producent van de pinot nero (pinot noir) van heel Italie en maakt daar kwaliteits-spumante wijnen van. De beste spumante van Italie komt volgens de Italiaanse Michelin van de wijn, de Gambero Rosso, uit deze streek[1].
Sangue di Giuda dell'Oltrepò Pavese o Sangue di Giuda
San Martino della Battaglia
Terre del Colleoni o Colleoni
Valcalepio
Valtellina Rosso o Rosso di Valtellina
Valtènesi
IGT-wijnen (15)
Alto Mincio, Benaco Bresciano, Bergamasca, Collina del Milanese, Montenetto di Brescia, Provincia di Mantova, Provincia di Pavia, Quistello, Ronchi di Brescia, Ronchi Varesini, Sabbioneta, Sebino, Terrazze Retiche di Sondrio, Terre Lariane, Valcamonica.
Ligurië
DOC-wijnen (8)
Cinque Terre en Cinque Terre Sciacchetrà
Colli di Luni
Colline di Levanto
Golfo del Tigullio-Portofino of Portofino (Golfo del Tigullio-Portofino of Portofino Sottozona Costa dei Fieschi)
Pornassio of Ormeasco di Pornassio
Riviera Ligure di Ponente (Riviera Ligure di Ponente Sottozona Albenganese, Riviera Ligure di Ponente Sottozona Finalese, Riviera Ligure di Ponente Sottozona Quiliano, Riviera Ligure di Ponente Sottozona Riviera dei Fiori, Riviera Ligure di Ponente Sottozona Taggia)
Rossese di Dolceacqua of Dolceacqua
Val Polcevera
IGT-wijn (3)
Colline del Genovesato, Colline Savonesi, Golfo dei Poeti La Spezia
Venetië
Gemeten naar volume is Veneto de grootste Italiaanse regio voor DOC-wijnen.
Bianco di Castelfranco Emilia, Emilia, Forlì, Fortana del Taro, Ravenna, Rubicone, Sillaro, Terre di Veleja, Val Tidone.
Toscane
De bekendste wijn van de streek is de Chianti. De belangrijkste druif van de Chianti is de sangiovese. Dezelfde druif treft men ook aan bij andere beroemde DOCG's in deze streek zoals Brunello di Montalcino en Vino Nobile di Montepulciano.
DOCG-wijnen (11)
Aleatico dell'Elba Passito of Elba Aleatico Passito (2010)
Barco Reale di Carmignano o Rosato di Carmignano o Vin Santo di Carmignano o Vin Santo di Carmignano Occhio di Pernice
Bianco dell'Empolese
Bianco di Pitigliano
Bolgheri (Bolgheri Sassicaia)
Candia dei Colli Apuani
Capalbio
Colli dell'Etruria Centrale
Colli di Luni
Colline Lucchesi
Cortona
Elba
Grance Senesi
Maremma Toscana
Montecarlo
Montecucco
Monteregio di Massa Marittima
Montescudaio
Moscadello di Montalcino
Orcia
Parrina
Pomino
Rosso di Montalcino
Rosso di Montepulciano
San Gimignano
San Torpé
Sant'Antimo
Sovana
Terratico di Bibbona
Terre di Casole
Terre di Pisa
Val d'Arbia
Val d'Arno di Sopra of Valdarno di Sopra (Sottozona Pietraviva, Sottozona Pratomagno)
Val di Cornia
Valdichiana
Valdinievole
Vin Santo del Chianti
Vin Santo del Chianti Classico
Vin Santo di Montepulciano
IGT-wijnen (6)
Alta Valle della Greve, Colli della Toscana Centrale, Maremma Toscana, Montecastelli, Toscana, Val di Magra.
Umbrië
Umbria biedt al duizenden jaren een goede thuis aan de wijnbouw en dat is vooral toe te schrijven aan volgende factoren: de zacht glooiende heuvels met een goede blootstelling aan de zon, de rijkdom van de rivieren en wateren, het continentale maar zachte klimaat, de bodemstructuur die meestal bestaat uit goede kleiachtige kalksteen.
Al deze gunstige voorwaarden hebben de inwoners van het gebied reeds vroeg ertoe aangezet met de productie van wijn te beginnen, zodat vandaag de Umbrische wijnboeren kunnen bogen op een oude traditie van wijn maken.
Daunia, Murgia, Puglia, Salento, Tarantino, Valle d’Itria.
Basilicata
DOCG-wijn (1)
Aglianico del Vulture Superiore (2010)
DOC-wijnen (4)
Aglianico del Vulture
Grottino di Roccanova
Matera
Terre dell'Alta Val d'Agri
IGT-wijn (1)
Basilicata
Calabrië
DOC-wijnen (9)
Bivongi
Cirò
Greco di Bianco
Lamezia
Melissa
Sant'Anna Isola Capo Rizzuto
Savuto
Scavigna
Terre di Cosenza (Terre di Cosenza Sottozona Colline del Crati, Terre di Cosenza Sottozona Condoleo, Terre di Cosenza Sottozona Donnici, Terre di Cosenza Sottozona Esaro, Terre di Cosenza Sottozona Pollino, Terre di Cosenza Sottozona San Vito di Luzzi, Terre di Cosenza Sottozona Verbicaro)
IGT-wijnen (13)
Arghillà, Calabria, Condoleo, Costa Viola, Esaro, Lipuda, Locride, Palizzi, Pellaro, Scilla, Valdamato, Val di Neto, Valle del Crati.