Geosfera
From Wikipedia, the free encyclopedia
From Wikipedia, the free encyclopedia
Terdapat beberapa penggunaan geosfera yang bercanggah dengan pelbagai takrifan diberikan. Istilah ini boleh dikira sebagai nama kolektif bagi litosfera, hidrosfera, kriosfera dan atmosfera.[1] Kolektif-kolektif geosfera yang berbeza dapat menukar jisim dan/atau fluks tenaga yang berbeza (jumlah perubahan yang boleh diukur). Pertukaran fluks ini menjejaskan keseimbangan sfera geosfera yang berbeza. Contohnya ialah bagaimana tanah bertindak sebagai sebahagian daripada biosfera,[2] sementara juga bertindak sebagai sumber pertukaran fluks.
Dalam fizik Aristotle, istilah ini digunakan untuk empat tempat alami sfera, yang berpusat sekitar pusat Bumi, seperti yang diterangkan dalam kuliah Physica dan Meteorologica. Perkara ini dipercayai menerangkan pergerakan empat unsur daratan: bumi, air, udara dan api.
Dalam teks moden serta sains sistem Bumi, geosfera merujuk kepada bahagian pepejal Bumi; ia digunakan bersama-sama dengan atmosfera, hidrosfera dan biosfera untuk menggambarkan sistem Bumi (interaksi sistem ini dengan magnetosfera kadangkala disenaraikan). Dalam konteks ini, kadangkala istilah litosfera digunakan dan bukannya geosfera atau Bumi pepejal. Litosfera, bagaimanapun, hanya merujuk kepada lapisan paling atas bumi pepejal (batu kerak lautan atau daratan dan mantel paling atas).[3]
Sejak permulaan penerokaan angkasa lepas, ia telah diperhatikan bahawa takat ionosfera atau plasmasfera sangat berubah-ubah, dan selalunya jauh lebih besar daripada yang dihargai sebelum ini, kadang-kadang meluas ke sempadan magnetosfera Bumi.[4] Sempadan luar jirim geogenik yang sangat berubah-ubah ini telah dirujuk sebagai "geopaus" (atau magnetopaus)[5] untuk mencadangkan kekurangan relatif bahan tersebut di luar sempadan, di mana angin suria menjadi bahan utama.