capitâle di Pàixi Bàsci From Wikipedia, the free encyclopedia
Amsterdam (in olandéize prononçiòu [ˌɑmstərˈdɑm]) a l'é a çitæ ciù popolôza e a capitâle di Pàixi Bàsci insémme a L'Àia, ch'a l'é a sêde do govèrno. A sò popolaçión a l'é de 922.413 abitànti[1], scibén chi-â sò ària urbànn-a a l'arîva a 'na popolaçión de 1.457.018[2] persónn-e e l'ària metropolitànn-a a 2.480.394[3]. Amsterdam, scitoâ inta provìnsa de l'Òlànda do Nòrd[4][5], a l'é comuneménte dîta a "Venéçia do Nòrd" pò-u gràn nùmero di sò canæ, che into 2010 són stæti diciaræ Patrimònio de l'Umanitæ da l'UNESCO[6].
ZE |
Quésta pàgina a l'é scrîta in léngoa zenéize
![]() A Grafîa adeuviâ a l'é quélla de l'Académia Ligùstica do Brénno |
Amsterdam Capitâle e comùn | |||
---|---|---|---|
| |||
![]() | |||
Localizaçión | |||
Stâto | ![]() | ||
Provìnsa | ![]() | ||
Aministraçión | |||
Scìndico | Femke Halsema (GL) da-o 01-03-2023 | ||
Teritöio | |||
Coordinæ: | 52°22′22″N 4°53′37″E | ||
Altitùdine | −2 m s.l.m. | ||
Superfìcce | 219 km² | ||
Abitanti | 922 413[1] (2022) | ||
Denscitæ | 4 211,93 ab./km² | ||
Localitæ | Amsterdam Nieuw-West, Amsterdam-Noord, Amsterdam-Oost, Amsterdam-West, Amsterdam-Westpoort, Amsterdam-Zuid, Amsterdam-Zuidoost | ||
Comùn confinanti | Amstelveen, De Ronde Venen (UT), Gooise Meren, Haarlemmermeer, Hilversum, Landsmeer, Oostzaan, Ouder-Amstel, Stichtse Vecht (UT), Waterland, Wijdemeren, Zaanstad | ||
Âtre informaçioìn | |||
CAP | 1000–1098 e 1100–1109 | ||
Prefìsso | 20 | ||
Fûzo oràrio | UTC+1 | ||
Nomme abitanti | (nl) amsterdammers | ||
Sànto patrón | Sàn Nichiôzo | ||
Mòtto | Heldhaftig, Vastberaden, Barmhartig | ||
Cartògrafîa | |||
![]() | |||
Scîto instituçionâle | |||
Amsterdam a l'é stæta fondâ a-a fôxe do sciùmme Amstel, inte quélli ànni delimitòu da dîghe pe controlâ e sò pìnn-e, de dónde a çitæ a l'à pigiòu o nómme[7]. A l'inprinçìpio. into sécolo XII, a l'êa 'n vilàggio picìn de pescoéi ma, con l'etæ d'öo olandéize do sécolo XVII, a l'é vegnûa un di ciù inportànti pòrti a-o móndo. Coscì, Amsterdam a l'à pigiòu o sò ròllo de céntro de prìmmo livéllo pi-â finànsa e pò-u comèrcio globâle, coscì cómme pe l'àrte e a coltûa[8]. Inti sécoli XIX e XX a çitæ a l'é cresciûa co-a construçioìn de nêuvi quartê e into 1921 gh'é stæto anésso o comùn de Sloten che, fondòu into sécolo IX, o l'é a sò pàrte ciù antîga. Insémme a-i sò canæ, l'é stæto diciaròu Patrimònio de l'Umanitæ a stelling van Amsterdam ascì, 'na çénta de fortificaçioìn di sécoli XIX-XX. A çitæ a l'é da sécoli caraterizâ da 'na tradiçión de tolerànsa e liberalîximo[9] e da-o mézzo de traspòrto ciù difûzo, a biciclétta[10][11].
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.