From Wikipedia, the free encyclopedia
Մանչեստրի համալսարան (անգլ.՝ The University of Manchester), համալսարան Մեծ Բրիտանիայի Մանչեստր քաղաքում։ Ընդգրկված է «կարմիր աղյուսից համալսարանների», «Ռասել» միավորման և № 8 խմբի (անգլ.՝ N8 Group) մեջ։
Մանչեստրի համալսարան | |
---|---|
![]() | |
![]() | |
Տեսակ | համալսարան, ազատ հասանելիության հրատարակություն և կրթական կազմակերպություն |
Հիմնադրված է | 2004 |
Անդամակցություն | North West Universities Association?, N8 հետազոտական ընկերություն, Եվրոպայի համալսարանների միություն[1], Համալսարանների համագործակցային կազմակերպություն, «Ռասսել» խումբ, ORCID[2][3], Jisc[4], Digital Preservation Coalition[5], Carpentries?[6], ArXiv[7] և Universities Research Association? |
Երկիր | ![]() |
Հասցե | University of Manchester, Oxford Road, Manchester, M13 9PL |
Կայք | manchester.ac.uk(անգլ.) |
![]() ![]() Մանչեստրի համալսարան, Միացյալ Թագավորություն | |
![]() |
Կառուցվածքի ներկայիս ձևով համալսարանը գոյություն ունի 2004 թվականի հոկտեմբերի 1-ից, երբ միավորվեցին Մանչեստրի` Վիկտորյայի համալսարանը (անգլ.՝ Victoria University of Manchester), որը նախկինում հայտնի էր «Մանչեստրի համալսարան» անունով, և Մանչեստրի գիտատեխնիկական համալսարանը (անգլ.՝ University of Manchester Institute of Science and Technology): Համալսարանի շրջանավարտներից, գիտական աշխատողներից 25-ը Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրներ են։ Այդ ցուցանիշով համալսարանը երրորդն է` զիջելով միայն Օքսֆորդի և Քեմբրիջի համալսարաններին։
2007-2008 ուստարում այստեղ ուսանել է ավելի քան 40.000 ուսանող, որոնց սպասարկել է մոտ 10.000 անդամ ունեցող անձնակազմը. այդ ցուցանիշով Մանչեստրի համալսարանը խոշորագույնն է Մեծ Բրիտանիայում` չունենալով առանձնացված մասնաճյուղեր[9]։ 2007 թվականին համալսարանի տարեկան շահույթը կազմել է 637 միլիոն ֆունտ ստերլինգ[10]։
1824 թվականին ականավոր քիմիկոս Ջոն Դալտոնը Մանչեստրի արդյունաբերողների և ձեռնարկատերերի համագործակցությամբ հիմնում է Մեխանիկայի ինստիտուտը, որպեսզի աշխատողներն ուսումնասիրեն գիտությունների հիմունքները։ Դրանից քիչ անց` 1846 թվականին, տեքստիլի առևտրական Ջոն Օուենսը 96.942 ֆունտ է կտակում քոլեջի հիմնադրման համար, որը կզբաղվեր տղամարդկանց կրթությամբ։ Այդ նվիրատվությամբ էլ 1851 թվականին Մանչեստրում բացվում է Օուենի քոլեջը։ 1880 թվականին արքայի հրովարտակով հիմնվում է համալսարան, որը 1903 թվականին ստանում է «Մանչեստրի համալսարան» անվանումը, իսկ Օուենսի քոլեջը միավորվում է Վիկտորյայի համալսարանի հետ[11]։
Մանչեստրի թանգարանում պահվում է մոտ 4.25 միլիոն ցուցանմուշ աշխարհի տարբեր երկրներից[12]։ Մասնավորապես այստեղ ներկայացված են թիթեռների, թռչունների, հագուստի, կենդանի գորտերի, հնդկական կերամիկայի, Ավստրալիայի աբորիգենների արվեստի, բույսերի, դրամների և տարատեսակ այլ հավաքածուներ։ 2004 թվականի նոյեմբերին թանգարանը ձեռք է բերել «Սթեն» անունով բրածո տիրանոզավրին։
Թանգարանի պատմությունը սկսվում է 1821 թվականից, երբ առաջին անգամ հավաքածու է ներկայացրել բնական պատմության մանչեստրյան միավորումը։ Դրան հետագայում ավելացան Մանչեստրի երկրաբանական ընկերության հավաքածուները։
Ֆինանսական դժվարությունների պատճառով անգլիացի բնագետ, կենսաբան Թոմաս Հեքսլիի խորհրդով Օուենսի քոլեջը ստանձնում է հավաքածուների պահպանման պատասխանատվությունը։ Քոլեջը հանձնարարում է ճարտարապետ Ուոթերհաուզին, ով նախագծել էր Լոնդոնի բնագիտության թանգարանը, Օքսֆորդ Ռոուդում թանգարան ստեղծել։ Թանգարանը բացվում է 1880-ական թվականների վերջին[13]։
Ուիթվորտի արվեստների պատկերասրահում պահվում են բրիտանացի աշխարհահռչակ նկարիչների նկարներ, ինչպես նաև ժամանակակից և պատմական փորագրանկարներ, տպագիր գործեր, նկարներ, քանդակներ։ Թանգարանն ունի շուրջ 31.000 ցուցանմուշ։ Ամբողջ տարվա ընթացքում գործում են տարբեր ցուցահանդեսներ։
Պատկերասրահը Ջոզեֆ Ուիթվորտի նվիրատվություններով հիմնադրել է Ռոբերտ Դարբիշիրը (Robert Darbishire) 1889 թվականին՝ «Ինստիտուտ և Ուիթվորտի պարկ» անունով (անգլ.՝ The Whitworth Institute and Park): Հիմնադրումից 70 տարի անց պատկերասրահը պաշտոնապես ընդգրկվել է Մանչեստրի համալսարանի կազմում[14]։ 1995 թվականի հոկտեմբերին շենքի կենտրոնում բացվել է «Մեզոնինով բակը» (անգլ.՝ Mezzanine Court), որտեղ ներկայումս գտնվում է քանդակների հավաքածուն։
«Կոնտակտ» թատրոնը ցուցադրում է ներկայացումներ, որոնք հիմնականում նախատեսված են երիտասարդ լսարանի համար։ Ամրոց հիշեցնող շենքը կառուցվել է 1999 թվականին։ Բարձր աշտարակներն ապահովում են շենքի օդափոխությունը` առանց օդափոխիչների անհրաժեշտության։