Էդվարդ Մունկի նկար From Wikipedia, the free encyclopedia
«Ամառային երեկո. Ինգերը ծովափին» (նորվ.՝ «Inger på stranden, Sommernatt»), նորվեգացի նկարիչ, էքսպրեսիոնիզմի ու սիմվոլիզմի կարկառուն ներկայացուցիչ Էդվարդ Մունկի նկարներից։ Հեղինակը կտավը վրձնել է 1899 թվականին։ Յուղաներկով կտավի չափերն են՝ 126 × 161 սմ։ «Ամառային երեկո. Ինգերը ծովափին» ստեղծագործությունն այսօր պահպանվում և ցուցադրվում է Բերգենի գեղարվեստի թանգարանում (Բերգեն, Նորվեգիա)։
![]() | |
տեսակ | գեղանկար |
նկարիչ | Էդվարդ Մունկ |
տարի | 1889 |
բարձրություն | 126,5 սանտիմետր[1] |
լայնություն | 161,5 սանտիմետր[1] |
ժանր | դիմապատկեր |
նյութ | յուղաներկ և կտավ |
գտնվում է | Բերգենի գեղարվեստի թանգարան |
հավաքածու | Բերգենի գեղարվեստի թանգարան |
սեփականատեր | Rasmus Meyer?[2] |
պատկերված են
| |
Ծանոթագրություններ |
1889 թվականի ամռանը Էդվարդ Մունկը փոքր տուն է վարձում Օսգորսդսթրանդում՝ Օսլո ֆյորդի ափին։ Հանգստի սեզոնի բացման ժամանակ այս վայրը Քրիստիանիայի բնակիչների սիրված վայրն էր։ Հանգստացողների թվում էին Մունկի ընկեր նկարիչներ Քրիստիան Քրոհգն ու Ֆրից Թաուլովը[3]։
Օսգորսդսթրանդը մեծ դեր է խաղացել Էդվարդ Մունկի կենսագրությունում։ Մի քանի անգամ նկարիչը ամառներն անցկացրել է հենց այստեղ։ «Կյանքի ֆրիզ» շարքի շատ ստեղծագործություններ Մունկը վրձնել է հենց այստեղ։ 1899 թվականին, երբ առաջին անգամ էր եկել այստեղ, նկարում է «Ամառային երեկո. Ինգերը ծովափին» ստեղծագործությունը։ Նկարի համար որպես բնորդուհի կեցվածք է ընդունել կրտսեր քույրը՝ Ինգեր Մունկը, որը շատ անգամներ է կեցվածք ընդունել Մունկի կտավների համար[4]։ Ամեն օր երեկոյան ժամը 9-ից մինչև 11-ը հեղինակն ուսումնասիրում էր ծովափը, դրա լուսավորությունը[3]։
Առաջին անգամ կտավը հասարակության համար ցուցադրության է ներկայացվել «Երեկո»[5] (նորվ.՝ Aften) անվանումով 1889 թվականին՝ Քրիստիանիայում. ի դեպ, այդ ժամանակ Մունկը գտնվում էր Փարիզում, որտեղ գնացել էր արվեստի նոր տենդենցներն ուսումնասիրելու։ Այդ այցելության արդյունքը եղավ հեղինակի կտավներում սիմվոլիզմի ու էքսպրեսիոնիզմի տարրերի հայտնվելը[6]։ «Ամառային երեկո. Ինգերը ծովափին» ստեղծագործությունը հակասական տպավորություն թողեց քննադատների շրջանում։ Որպեսզի խրախուսի երիտասարդ ընկերոջը՝ անմիջապես ցուցահանդեսից Էրիկ Թեոդոր Վերենշյոլը գնեց կտավը[7]։ 1909 թվականին կտավը գնում է կոլեկցիոներ Ռասմուս Մեյերը։ 1924 թվականից ցայսօր «Ամառային երեկո. Ինգերը ծովափին» նկարը գտնվում է Բերգենի գեղարվեստի թանգարանում[6]։
«Ամառային երեկո. Ինգերը ծովափին» ստեղծագործության աջ կողմի դիմացի պլանին պատկերված է երիտասարդ կին։ Վերջինս նստած է գրանիտե ժայռին՝ ծովափնյա գլաքարերի հարևանությամբ։ Աղջկա ձեռքերը դրված են ծնկներին։ Գլուխը նկարված է կիսադեմով։ Ձեռքերին բռնել է ծղոտե գլխարկը։ Վառ ճերմակ հանդերձանքը հակադրության մեջ է գտնվում գլաքարերի մամռակալած մակերեսի և թեթև ալիքավորված ծովի կապտակարմրավուն երանգով մակերևույթի հետ։ Նկարում սպիտակ գիշեր է, Հյուսիսային Եվրոպայի ամռանը բնորոշ երևույթ։ Հետին պլանում, աղջկա հետևում երևում են ձկնորսական փայտերը ցանցերով ու ձկնորսների ֆիգուրներ՝ նավակի մեջ[8]։
Արվեստաբան Ուլրիխ Բիշոֆն[9] ասում է, որ Մունկի ավելի վաղ՝ 1884 թվականին ստեղծած «Ինգերը սևերով»[10] նկարում հեղինակի տասնչորսամյա քույրը պատկերված է սևազգեստ, ինչև վկայում է 19-րդ դարի դիմանկարային արվեստի ավանդույթներին Մունկի հավատարիմ լինելը[11]։ Մունկն այս կտավում ցուցադրել է մենություն, մելանխոլիա և կարոտ[12]։
1899 թվականի աշնանը Քրիստիանիայում առաջին անգամ ցուցադրության ներկայացվեց «Ամառային երեկո. Ինգերը ծովափին» ստեղծագործությունը։ Եղան հակասական կարծիքներ, որոնցում գերակշռում էր բացասականը[7]։ Նորվեգական «Morgenbladet» («Առավոտյան ամսագիր») շաբաթաթերթը Մունկի ստեղծագործությունը բնորոշեց որպես «ցնդաբանություն»՝ անվանելով այն հասարակությանը դեպի մոլորության տանող կտավ։ «Aftenposten» («Երեկոյան փաստ») պարբերականը նստած կնոջ կերպարը բնութագրեց որպես անկյանք, առանց էմոցիաների[13]։
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.