شهری در استان اصفهان From Wikipedia, the free encyclopedia
زرین شهر (با نام قدیمی ریز) مرکز شهرستان لنجان در جنوب غربی استان اصفهان و در کنار زایندهرود قرار دارد . زرینشهر در فاصله ۳۱ کیلومتری از شهر اصفهان قرار دارد.
زرین شهر شهر ساحلی زایندهرود | |
---|---|
کشور | ![]() |
استان | اصفهان |
شهرستان | لنجان |
بخش | مرکزی |
نام(های) دیگر | شهر ساحلی زرینشهر |
نام(های) پیشین | قلعهٔ ریز |
سال شهرشدن | ۱۳۳۶ خورشیدی |
مردم | |
جمعیت | 120581 نفر نفر (۱۳۹۵) |
جغرافیای طبیعی | |
مساحت | هفتاد کیلومتر مربع |
ارتفاع | ۱۶۸۵ |
آبوهوا | |
میانگین دمای سالانه | ۱۴+ درجه سانتیگراد |
میانگین بارش سالانه | ۱۱۵ میلیمتر |
اطلاعات شهری | |
شهردار | حسین اسماعیلیاحمدی[1] |
پیششمارهٔ تلفن | ۰۳۱۵ |
وبگاه | |
شناسهٔ ملی خودرو | ایران ۲۳ ی ایران ۴۳ هـ ایران ۶۷ ص[2] |
کد آماری | ۱۴۳۱ |
روی نقشه ایران
۳۲٫۳۹۶۷°شمالی ۵۱٫۳۸۸۳°شرقی |
اماکن تاریخی به جای مانده از گردش زمان در این شهر دربرگیرنده مسجد صباحی، مسجد جامع زرین شهر (رحیم خان)، برج کبوتری شرقی، گرمابه حاج رضاقلی و گرمابه دوقلو هستند که اکثر آنها در فهرست آثار ملی به ثبت رسیدهاند.[3]
مرکز شهرستان لنجان به سبب مجاورت با زاینده رود در سال ۱۳۳۶ طبق مصوبه شورای شهر ریز، با الهام از نام کهن زرینرود به زرینشهر تغییر نام یافت. به گفتهٔ باستانشناسان، اشیاء کشف شده در تلههای باغ محمود، باغ دراز و تله کافر که در جنوب این شهر و در مجاورت مادی (جوی) کهن ریز قرار دارد، برآمده از دل معدودی از تپههای باستانی مسیر زاینده رود میباشد که از لحاظ تاریخی هم دوره با تمدن سیلک کاشان است.[4]
از دیگر آثار تاریخی فرهنگی این منطقه میتوان به مسجد صباحی (منسوب به دوره فرقه اسماعیلیه) حمام صحرایی با کتیبه ۸۰۰ ساله، قلعه اعراب، پل شاهنشین و تالار کهن ریز، آسیابها، کبوتر خانهها و عصارخانه، حمامهای خزانهای، حمام حاج رضاقلی، قلعههای دفاعی و مساجد گوناگون اشاره کرد که به جز مسجد رحیم خان (جامع) قلعه حسینآباد و باغ برجی شرق ریز، مربوط به دوره قاجار و حوزه علمیه قدیمی ریز کلیه آثار ذکر شده در هجوم صنعت و توسعه بی حساب همچون دیگر نمادهای تاریخی فرهنگی شهر از صفحه روزگار محو شدهاست.[4]
زبان مردم زرینشهر اصفهان ترکی و فارسی وبا لهجه زیبای منطقه اصفهان که به زبان اصیل و باستانی فارسی زمان ساسانیان بسیار نزدیک است.
نویسنده کتاب حیات النفوس در فلسفه اشراق بین سالهای ۶۷۳ تا ۶۷۵ قمری که نسخه ای از آن در کتابخانه دانشگاه تهران موجود است.[5]
کاتب مدارک الاحکام فی شرح شرایع الاسلام در تاریخ دوشنبه ۲۶ ربیع الاول ۱۰۶۱ قمری که در کتابخانه ابن مسکویه موجود است.[6]
کاتب کتاب الفواید در تاریخ شوال ۱۰۴۲ قمری که در کتابخانه آیت الله مرعشی نجفی موجود است.[7]
جمعیت شهر زرینشهر در سرشماری سال ۱۳۹۵ برابر با ۵۵٬۸۱۷ نفر و ۱۷٬۸۲۱ خانوار بودهاست.[نیازمند منبع]
کارخانه ذوب آهن، کارخانه فولاد سبا (وابسته به فولاد مبارکه) کارخانه صنایع دفاع، کارخانه نوید منگنز و زرین خودرو از جمله صنایع این منطقهاند.
شهرستان لنجان همانند دیگر شهرستانهای استان اصفهان از قابلیتهای بالقوه صنایع دستی در شهرستان برخوردار است.
از معدود بناهایی تاریخی شهرستان لنجان است که با شماره ۱۵۱۹۰ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیدهاست. قدمت آن مربوط به اوایل دوران قاجار است این مسجد به وسیلهٔ محمد رحیم خان ریزی ساخته شده و دارای یک شبستان اصلی و تعدادی طاقنما در محوطه حیاط با تزئنیات آجرکاری خفته –راسته و آجرکاری معقلی و کاشیکاری است شبستان جبههٔ شمالی آن الحاقی است که در دهههای اخیر ساخته شدهاست که پیش از این کاریز بزرگی از حیاط آن میگذشت و دارای سنگ آب ارزشمند تاریخی بود که هماکنون نیز موجود است. در این مسجد علما و خوانین و کدخدایان زرین شهر در اطاقهای مخصوصی دفن هستند.
این گرمابه از نوع دوقلو (زنانه و مردانه) با دیرینگی قاجاریه است که به تازگی با شماره ۳۱۱۹۹/۱۳۹۴ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیدهاست.
این کبوترخانه از نوع دو استوانهای و بادیرینگی صفویه است که با شماره ۱۹۲۱۷/۱۳۸۶ در فهرست آثار ملی ایران ثبت شدهاست اما در سال ۱۳۹۰ به دلیل بیتوجهی مسئولین بخشی از آن به وسیلهٔ مالکین زمینهای کناری ویران و تاکنون هم بازسازی نشدهاست.
قدمت پل مربوط به اواخر دوران صفوی است که در حال حاضر به علت عدم توجه به فرسودگیهای نما و اجرای ساخت و سازهای غیراصولی در معرض خطر است. قلعه چهار برج: بنای زیبایی است بر فراز بلندی تپه که در شهر زرین، شهر از شهرستان لنجان واقع شدهاست. قدمت آن به اواخر دوره صفوی و اوایل قاجار میرسد و چهار برج دیدهبانی دارد.
کبوترخانههای زیبایی در اقصی نقاط شهرستان لنجان با زیباییهای خاص خود وجود دارند که دیدن آنها خارج از لطف نیست. در کرچگان برج کبوتر ۲۰۰ ساله موجود است که گذشته از آن به عنوان مکانی برای دیدهبانی استفاده میشدهاست.
حمام دوقلو زرین شهر در هسته مرکزی شهر قرار دارد و شامل سربینه، گرمخانه و خزینه است و در اواخر دوره قاجار ساخته شده به شماره ۳۲۰۳۳ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیدهاست.
از جمله محصولات مهم این منطقه برنج است که از قدیم الایام به برنج لنجان معروف بوده و در زرین شهر و شهرهای اطراف کشت میشود.
در بیشتر مناطق کشاورزی و شالیکاری (به زبان محلی: تولِکی) هنوز به صورت سنتی و با دست انجام میگیرد. از جمله مناطق مهم کشت برنج در زرین شهر میتوان به قروق، طوله شغالی و باغ آقا اشاره کرد[نیازمند منبع].
با توجه به وجود شالیزارهای بسیار این شهرستان یکی از بهترین محصولات برنج ایران را تولید میکند. همچنین در بخش باغبهادران از محصولاتی نظیر گردو، بادام و غیره نیز میتوان نام برد.
این منطقه یکی از مراکز مهم ییلاقی اصفهان محسوب میشود. رودخانه زاینده رود، با جلوهای رؤیا گون از میان بیشهها و باغها میگذرد و قل قل آب و آواز پرندگان در لابلای شاخسار بیشهها و وزش باد درشاخ و برگ درختان آن، از زیباترین موسیقیهایی است که میتوان شنید. دو سوی رودخانه پوشیده ازدرخت و سبزه زار است و با آب و هوایی دلپذیر و خنک روح را تسکین میدهد. هر نقطه این ناحیه تفرجگاهی زیباست، کوه، آب زلال رودخانه و بیشه و درخت و باغ وسبزه زار، به باغبادران و روستاها و چمهای اطراف آن زیبایی خیره کنندهای بخشیدهاست.
پارک ساحلی زرین شهر بوستان ملت، پارک شاهد، پارک لاله، پارک صدرا، پارک رضوان، پارک جوان، پارک گلها، پارک رجا، پارک حریت، پارک باغ ملی و…[8][9][10]
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.