اهلی کردن فرایندی است که در آن گروهی از جانوران یا گیاهان به زندگی زیر نظر و تحت حمایت انسانها خو میگیرند. انسانها به دلایل مختلف بسیاری از جانوران را در طول تاریخ اهلی کردهاند. مهمترین این دلایل شامل؛ تهیهٔ مواد غذایی و کالاهای ارزشمند دیگر (مانند پشم، پنبه و ابریشم)، کمک در انجام برخی فعالیتها (مانند حمل و نقل، شخم زدن زمین و شکار)، محافظت از خود و دام، لذت و تفریح به عنوان جانور مونس یا گیاه تزئینی و برای تحقیقات علمی مانند یافتن درمان بیماریها میشوند.
![]() | این مقاله میتواند با ترجمهٔ متن از مقالهٔ متناظر در انگلیسی گسترش یابد. (فوریه ۲۰۲۴) برای مشاهدهٔ دستورالعملهای مهم ترجمه روی [گسترش] کلیک کنید.
|
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ed/Egyptian_Domesticated_Animals.jpg/640px-Egyptian_Domesticated_Animals.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/00/Backing_sheep_at_sheepdog_competition.jpg/640px-Backing_sheep_at_sheepdog_competition.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/77/Iconographic_Encyclopedia_of_Science%2C_Literature_and_Art_127.jpg/640px-Iconographic_Encyclopedia_of_Science%2C_Literature_and_Art_127.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2e/WalterRothschildWithZebras.jpg/640px-WalterRothschildWithZebras.jpg)
فهرست جانوران اهلی
نوشتار اصلی: فهرست جانوران اهلی
در این فهرست زمان تقریبی و محل اولین اهلیسازی برای جانوران واقعاً اهلیشده ذکر شدهاست.
گونه (نام علمی) | زمان | محل |
---|---|---|
سگ (Canis lupus familiaris) | ۱۵۰۰۰ پیش از میلاد | شرق آسیا و آفریقا |
گوسفند (Ovis orientalis aries) | بین ۹ تا ۱۱۰۰۰ پ. م[2][3] | جنوب غربی آسیا |
بز (Capra aegagrus hircus) | ۱۰۰۰۰ پ. م[4] | ایران |
خوک (Sus scrofa domestica) | ۹۰۰۰ پ. م[5] | خاورمیانه، چین |
گاو (Bos primigenius taurus) | ۸۰۰۰ پ. م[6][7] | هند، خاورمیانه و آفریقای جنوب صحرا |
گربه (Felis catus) | ۷۵۰۰ پ. م[8] | قبرس و خاورمیانه |
مرغ (Gallus gallus domesticus) | ۶۰۰۰ پ. م[9] | هند و جنوب شرقی آسیا |
خوکچه هندی (Cavia porcellus) | ۵۰۰۰ پ. م[10] | پرو |
خر (Equus africanus asinus) | ۵۰۰۰ پ. م[11][12] | مصر |
اردک (Anas platyrhynchos domesticus) | ۴۰۰۰ پ. م | چین |
گاومیش (Bubalus bubalis) | ۴۰۰۰ پ. م | هند، چین |
اسب (Equus ferus caballus) | ۴۰۰۰ پ. م[13] | دشتهای اورآسیا |
شتر (Camelus dromedarius) | ۴۰۰۰ پ. م | عربستان |
لاما (Lama glama) | ۳۵۰۰ پ. م | پرو |
کرم ابریشم (Bombyx mori) | ۳۰۰۰ پ. م | چین |
گوزن شمالی (Rangifer tarandus) | ۳۰۰۰ پ. م[14] | روسیه |
کبوتر چاهی (Columba livia) | ۳۰۰۰ پ. م | سواحل مدیترانه |
غاز (Anser anser domesticus) | ۳۰۰۰ پ. م[15] | مصر |
شتر دوکوهانه (Camelus bactrianus) | ۲۵۰۰ پ. م | آسیای میانه |
غژگاو (Bos grunniens) | ۲۵۰۰ پ. م | تبت |
بنتنگ (Bos javanicus) | نامعلوم | جنوب شرق آسیا، جزیره جاوه |
گااور (Bos gaurus frontalis) | نامعلوم | جنوب شرق آسیا |
الپاکا (Vicugna pacos) | ۱۵۰۰ پ. م | پرو |
راسو (Mustela putorius furo) | ۱۵۰۰ پ. م | اروپا |
اردک موسکووی (Cairina momelanotus) | نامعلوم | آمریکای جنوبی |
مرغ شاخدار | نامعلوم | آفریقا |
کپور | نامعلوم | شرق آسیا |
بوقلمون | ۵۰۰ پ. م | مکزیک |
ماهی قرمز | نامعلوم | چین |
خرگوش اروپایی | ۱۶۰۰ پ. م | اروپا |