From Wikipedia, the free encyclopedia
غزوه خیبر به جنگ میان مسلمانان در زمان محمد (پیامبر اسلام) و یهودیان خیبر گفته میشود که به پیروزی مسلمانان انجامید.
غزوه خیبر | |||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|
بخشی از جنگهای محمد | |||||||
کشته شدن مرحب به دست علی ابن ابیطالب | |||||||
| |||||||
طرفهای درگیر | |||||||
مسلمانان | یهودیان خیبر | ||||||
فرماندهان و رهبران | |||||||
محمد (پیامبر اسلام) عمر بن خطاب |
الحارث بن أبی زینب †[1] مرحب †[1] | ||||||
قوا | |||||||
۱٬۶۰۰ |
خیبر ۱۰٬۰۰۰[2] بنی غطفان ۴٬۰۰۰[2] | ||||||
تلفات و خسارات | |||||||
کمتر از ۲۰ نفر کشته شدند.[3] ۵۰ نفر نیز زخمی شدند. | ۹۳نفر کشته شدند. |
در سال چهارم، پس از آنکه پیامبر اسلام یهودیان بنینضیر را به سبب خیانت از مدینه بیرون راند، برخی از آنان از جمله حیی بن اخطب، سلام بن ابی الحقیق و کنانة بن ربیع بن ابی الحقیق روانه خیبر شدند. آنان سال بعد به مکه رفتند و قریش را به جنگ با پیامبر برانگیختند. در این میان خیبر مرکز آشوبهای نظامی و تحریکات و جنگافروزیها علیه مسلمانان بود پس از صلح حدیبیه وی تمام ماه «ذی الحجة»، و مقداری از «محرّم» سال هفتم هجری را در «مدینه» توقف کرد، سپس با حدود یک هزار و چهارصد نفر از یارانش که در «حدیبیه» شرکت کرده بودند، به سوی «خیبر» حرکت کرد.[4]
پیش از شروع جنگ محمد سباع بن عرفطه را جانشین خود کرد[5] و به سوی خیبر حرکت کرد. وی به سمت وادی حرکت کرد[6] و با این کار راه پیوند میان یهودیان و قبیلهٔ غطفان که همپیمانان خیبریان بودند را قطع کرد. قبیله غطفان با شنیدن خبر لشکرکشی مسلمانان، برای کمک به یهودیان خیبر آماده شدند ولی از ترس اینکه لشکر اسلام در غیابشان به خانه و دیارشان حمله کند و زن و بچههایشان را به اسارت ببرند به خانههای خود بازگشته دست از کمک یهودیان برداشتند.[7]
خیبر در زبان عبری به معنای قلعه است و چون این منطقه بهواسطه این قلعههای هفتگانه دربر گرفته شده بود به آن خیبر میگفتند. منطقه خیبر در ۸ منزلی شمال مدینه واقع شده و سرزمینی بود که هفت قلعه و مزارع و درختهای نخل بسیاری داشت.[8]
خیبر از دو بخش تشکیل میشد:
بعد از چند روز جنگ و فتح قلعهها یهودیان همگی از تمام حصارهای منطقه ناعم و حصار صعب معاد و نیز تمام حصارهای منطقه نطاة عقبنشینی کردند و به حصار زبیر با توصیفی که ذکر شد پناه بردند، قلعه زبیر سه روز در محاصر بود برخی منابع ذکر کردهاند که در این هنگام شخصی یهودی به نام غزال نزد محمد ابن عبدلله آمد و گفت: اگر به تو راهنمایی کنم از شر مردم نطاة خلاص میشوی، آیا به من و اهل بیتم امان میدهید؟ اگر یک ماه نیز در اینجا بمان و آنها را محاصره کنی برای آنها مهم نیست، زیرا آنان آبهای سرزمین و کاریزهایی دارند که شبانه بیرون میآیند و آب میخورند و بازمیگردند.
محمد ابن عبدلله دستور داد: آب کاریزها و منابع قطع شد و یهودیان به واسطه تشنگی از قلعه خارج شدند و جنگیدند و شکست خوردند.[9]
خیبر فتح نمیشد، فرماندهان یکی پس از دیگری شکست میخوردند و فرار میکردند، این خبر به محمد رسید، او بسیار ناراحت شد و گفت: لَأُعطِیَنَّ الرایَةَ غَداً رَجُلاً یُحب الله و رَسوله یُحِبُّهُ اللهُ و رَسولُهُ کَرارٌ غیر فرارٍ لا یرجِعُ حتی یَفتَحُ اللهُ عَلی یَدَیهِ؛ فردا این پرچم را به مردی خواهم داد که خدا و رسول او را دوست دارند و او خدا و رسولش را دوست دارد، هجوم کننده است و فرار کننده نیست، از حمله برنمیگردد تا خدا به دست او قلعه را فتح کند.[10]
فردای آن روز که همه انتظار به دست گرفتن پرچم و این مقام را داشتند، محمد، علی را خواست، پرچم را به دست او داد و علی توانست خیبر را فتح کند.[11]
قلعههای هفتگانه خیبر دارای برجهای بلندی بود که تیراندازان از آنجا به پیرامون قلعه اشراف کامل داشتند و تلاش مسلمانان برای تخریب دروازه ورود به قلعه توسط کمانداران ناکام گذاشته میشد. در منابع اسلامی اینطور گفته شده که پس از کشته شدن تعدادی از مسلمین به دست تیراندازان، علی بن ابیطالب به درب خیبر هجوم برد و در قلعه را با زور و بازوی خود از جای درآورد و مسلمانان وارد قلعه شدند و آنجا را به تسخیر خود درآوردند.
پس از آن که تمام قلعههای یهودیان، توسط مسلمانان فتح شد، اهل قریه ای به نام فدک، نزد محمد آمدند و از وی خواهش کردند که از کشتن آنها صرف نظر کند و فقط تبعیدشان کند، محمد پذیرفت و لشکری به سوی فدک نفرستاد و فدک بدون جنگ تسلیم محمد شد.[12]
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.