politikari espainiarra From Wikipedia, the free encyclopedia
María Rosa Urraca Pastor (Madril, 1900eko urtarrilaren 1a - Bartzelona, 1984ko martxoaren 19a) lider karlista izan zen, ospetsua bere prentsa-artikuluengatik, oratoria bikainagatik eta Margaritas izeneko emakume karlisten antolaketaren bidez egindako gizarte laguntzagatik eta tradizionalismoaren aldeko aktibismoagatik. Espainiako Bigarren Errepublikaren aurkako kolpe militarraren partaide nabarmena izan zen.
María Rosa Urraca Pastor | |||
---|---|---|---|
![]() | |||
1937ko apirilaren 29a - 1938ko uztaila - Casilda Ampuero → | |||
Bizitza | |||
Jaiotza | Madril, 1900eko urtarrilaren 1a | ||
Herrialdea | ![]() | ||
Heriotza | Bartzelona, 1984ko martxoaren 19a (84 urte) | ||
Hezkuntza | |||
Hizkuntzak | gaztelania | ||
Jarduerak | |||
Jarduerak | politikaria, irakaslea, erretorikoa, propagandista eta erizaina | ||
Jasotako sariak | |||
Zerbitzu militarra | |||
Parte hartutako gatazkak | Espainiako Gerra Zibila | ||
Sinesmenak eta ideologia | |||
Alderdi politikoa | ![]() |
Madrilen jaio bazen ere, Bilbon hazi[1] eta hezi zen, izan ere, 1923an Bilboko Irakasle Eskolan graduatu zen. Acción Católica de la Mujer (ACM) erakundeko Bizkaiko delegaritza 1925ean sortu zenetik haren agintaritza eraman zuen, baita Bizkaiko ACM-ren Aldizkariko zuzendaritza. [2] Bizkaiko eta Madrilgo egunkarietan idatzi zuen gaztetatik, besteak beste, El Nervión, la Gaceta del Norte edo El Pueblo Vasco-n, eta sozialistaren fama hartu ere, hainbat erreforma eskatu zituelako.[3][4] 1929an Sevillako emakumeen kongresu hispanoamerikarrean parte hartu zuen.[4] Haren ideia politikoak guztiz tradizionalistak ziren. 1931ko hauteskundeen eta Errepublikaren aldarrikapenaren ondoren, Margaritetan afiliatu zen, emakumeen atal tradizionalistan. [5] Karlisten erreketeek haren presentzian «¡Viva Miss Cavernícola!» oihukatzen zuten (haitzuloa duintasun eta bertutearen balioak adierazten omen zituen). [6]
1932ko abuztuan atxilotu zuten, abuztuaren 10eko estatu-kolpearen saiakeraren ondorioz, Sanjurjada, eta 1932ko irailaren 2an askatu zuten Kordoban. Rodeznoko kondeak Madrilera lagundu zuen.[7] Atxiloketaren eta errepublikanismoaren aurkako borrokaren ondorioz, 1932an Bizkaiko Lan Ikuskatzaile laguntzaile kargutik kendu zuten. 1933an Gipuzkoako Elkarte Tradizionalistako hautagai gisa aurkeztu zen hauteskunde orokorretan, baina ez zuen diputatu izateko behar adinako botorik lortu.
1936ko estatu-kolpearen ondoren golpistekin bat egin zuen, hasieratik. Mugimenduaren lehenengo Kontseilu Nazionaleko kide izan zen. 1937ko martxoaren hasieran Malagan egon zen gobernadore zibilaren izendapenean Margaritasen batzorde batekin batera.[8] Sección Femeninako kidea ere izan zen.[9]
1937an Fronteen eta Ospitaleen Laguntzarako Delegatu Nazionala izendatu zuten.[4] Espainiako Gerra Zibilean fronteko kanpainako ospitaleetako erizain eta antolatzaile gisa izandako esperientzia Así iniciamos (Memorias de una enfermera) liburuan kontatu zuen. Gerrako umezurtzez arduratu zen eta errepublikanoen seme-alabek eta bando frankistetakoek tratu bera ez zutela merezi adierazi zuen.[10] 1938an Casilda Ampuerok karguan ordeztu zuen.
Gerra amaitu ondoren, Bartzelonan finkatu zen. Urte batzuk geroago, ahozko adierazpenaren eta ahoskeraren irakasle gisa iragarri zuen bere burua prentsan.[11] 50. hamarkadan argitaletxe bat sortu zuen, eta berak idatzitako hainbat biografia argiratatu ere.[4] Bartzelonan hil zen, 1984ko martxoaren 19an. [12]
Camilo José Celaren Mazurca para dos muertos (1983) eleberrian agertzen da erizain bibotedun bezala karikaturizatua.[13] Óscar Esquiviasen Inquietud en el Paraíso (2005) pertsonaietako bat da.[14] Doña Urraca izeneko komikia, Miguel Bernet Toledano (Jorge) marrazkilariarena ere bere karikatura bat da.[15][9]
Companys, procés a Catalunya (1979) filmean Biel Moll izeneko aktoreak, Urraca Pastor-en pertsonaia antzezten du.
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.