Ekzameno estas zorga trarigardo kaj detala esploro de iu problemo en ĝenerala senco, en pedagogia senco kontrolo de scioj de lernanto, studento aŭ kandidato por iu funkcio aŭ rango.
Sigmund Freud
«“Timo de ekzameno” ĉe neŭrozuloj estas subtenata de infana timo. Ni jam forlasis la infanaĝon kaj nin ne plu koncernas la gepatroj, edukistoj kaj instruistoj: senkompata kaŭzoligo de la vivo prenis sur sin nian pluan edukadon, kaj ni sonĝas gimnaziajn aŭ universitatajn ekzamenojn ĉiufoje, kiam ni timas ke ni malsukcesos pri iu afero, ĉar ni kulpas pri io, faris ion malĝuste — ĉiufoje kiam ni sentas sur ni premon de respondeco.»
«[...] sonĝo pri ekzameno observeblas nur ĉe la homoj, kiuj eltenis tiun ekzamenon kaj neniam ĉe tiuj kiuj fuŝis ĝin. La sonĝoj pri ekzamenoj, kiuj kutime observeblas nur kiam subjekto devos sekvan tagon fari gravan agon aŭ havos eblecon de fuŝo aŭ fiasko, elektas kiel sian materialon iun epizodon el pasinteco, ĉe kiu nia timo evidentiĝis senbaza kaj estis refutita per ege sukcesa rezulto.»