Βιθυνία και Πόντος
From Wikipedia, the free encyclopedia
Η επαρχία Βιθυνίας και Πόντου, λατινικά: Provincia Bithynia et Pontus, ήταν το όνομα μίας επαρχίας της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας στις ακτές τού Ευξείνου Πόντου της Μ. Ασίας. Δημιουργήθηκε κατά την ύστερη Ρωμαϊκή Δημοκρατία από τη συνένωση των πρώην βασιλείων της Βιθυνίας (που έγινε επαρχία από τη Ρώμη το 74 π.Χ.) και του Πόντου (προσαρτήθηκε στη Βιθυνία το 63 π.Χ.). Η συγχώνευση ήταν μέρος μίας ευρύτερης κατάκτησης της Μ. Ασίας και της αναγωγής της σε ρωμαϊκές επαρχίες.
Το 74 π.Χ. η Βιθυνία παραδόθηκε στη Ρώμη από τον Νικομήδη Δ' της Βιθυνίας με την ελπίδα, ότι η Ρώμη θα την υπερασπιζόταν ενάντια στον παλαιό της εχθρό, τον Πόντο. Λόγω της επιρροής ενός φιλοξενούμενου φίλου του Νικομήδη Δ΄, του Ιουλίου Καίσαρα, τότε νεαρού άνδρα, και μίας παθιασμένης ομιλίας της αδελφής του νεκρού πια βασιλιά, της Νύσας ενώπιον της Συγκλήτου, το δώρο έγινε δεκτό. Η Ρώμη χωρίστηκε σε δύο μερίδες, τους Populares, τη μερίδα του «λαού» και τους Optimates, τη μερίδα των «αρίστων». Η φιλοξενία είχε προσφερθεί στον Καίσαρα, έναν της μερίδας τού "λαού", για να σώσει τη ζωή του, κρατώντας τον από τη Ρώμη κατά τη διάρκεια μίας προγραφής (εξόντωσης αντιφρονούντων) από τον Σύλλα, έναν των "αρίστων" στην εξουσία. Για πάντα μετά ο Ι. Καίσαρας χρειάστηκε να υπομείνει άσεμνες από τους "αρίστους" συκοφαντίες για τη σχέση του με τον Νικομήδη Δ΄, αλλά η Βιθυνία έγινε το αγαπημένο μέρος των "λαϊκών".
Οι "λαϊκοί" είχαν και τα δύο υπατείες στη Ρώμη. Ο Μάρκος Αυρήλιος Κότα στάλθηκε, για να εξασφαλίσει την επαρχία ως κυβερνήτης. Ήταν θείος τού Ιουλίου Καίσαρα από τη μητέρα του. Ο Μιθριδάτης ΣΤ΄ του Πόντου, ένας επιδέξιος πολεμιστής, βλέποντας τη Βιθυνία, αντί μία υποψήφια προσθήκη στο βασίλειό του, να θέλει να αποδράσει, επιτέθηκε στη Βιθυνία πριν ακόμη φτάσει ο ύπατος. Ο Κότα έστειλε τον συνύπατό του, Λεύκιο Λικίνιο Λούκουλλο. Ακολούθησε ο Γ΄ Μιθριδατικός Πόλεμος και συνεχίστηκε. Στο τέλος των υπατειών τους οι δύο διοικητές παρέμειναν ως ανθύπατοι. Ο Μιθριδάτης ΣΤ΄ μπόρεσε να κινητοποιήσει σχεδόν όλη την υπόλοιπη Μ Ασία εναντίον τους. Οι δύο "λαϊκοί" ήταν ανεπαρκώς ικανοί για να αντιμετωπίσουν τον Μιθριδάτη ΣΤ΄. Ο Κόττα απομακρύνθηκε τελικά από τη Σύγκλητο με την κατηγορία της διαφθοράς. Οι άνδρες του Λούκουλλου εξεγέρθηκαν: μέσα στη σύγχυση έχασε σχεδόν όλη τη Μ. Ασία και ήταν έξω από αυτήν. Με την υπομονή της στο τέλος, η Σύγκλητος επέλεξε τον καλύτερο διοικητή που είχε. Το 66 π.Χ. η Ρώμη πέρασε τη Lex Manilia, διορίζοντας τον Πομπήιο, έναν "λαϊκό", ως Summus Imperator, όρος που θα έβρισκε μεγαλύτερη χρήση μετά τον Εμφύλιο Πόλεμο. Είχε την πλήρη υποστήριξη του Ι. Καίσαρα και μετά ήρθε με τη δική του. Έπρεπε να έχει εντελώς ελεύθερο χέρι στην Μ. Ασία. Μέχρι το 64 π.Χ. όλοι οι σύμμαχοι του Μιθριδάτη ΣΤ΄ είχαν ηττηθεί ή αναγκαστεί να αλλάξουν πλευρά. Διωγμένος από τον Πόντο, κυνηγημένος μέσω της Μ.Ασίας, δολοφονήθηκε τελικά από πρώην φίλους του, που ήλπιζαν να κερδίσουν την εύνοια των Ρωμαίων.
Ο πλούτος της Μ.Ασίας ήταν πλέον στην εντολή της Ρώμης. Έργο του Πομπήιου ήταν να τη χωρίσει σε επαρχίες. Διατήρησε τις μεγαλύτερες περιοχές και συνδύασε τις μικρότερες πόλεις-κράτη. Ο Πόντος δεν έγινε ποτέ ξεχωριστή επαρχία. Απλώς προστέθηκε στην πρώην ανταγωνιστή του, τη Βιθυνία, ενώ το όνομά του ενώθηκε στο τέλος τού ονόματος της Βιθυνίας. Αυτό δεν ήταν ένα πάντρεμα διαφορετικών πολιτισμών. Η ακτή της Μαύρης Θάλασσας είχε από καιρό εξελληνιστεί, παρά τις διαφορές των παλαιών πληθυσμών. Η νέα επαρχία ξεκίνησε το 63 π.Χ. Ήταν ιστορικού πλούτου και σημασίας για τη Δημοκρατία. Ο Πομπήιος συνέχισε να βρίσκεται στην Πρώτη Τριανδρία με τους συναδέλφους του "λαϊκούς". Ήταν η κορύφωση της σταδιοδρομίας του. Είχαν μία σύγκρουση, που κορυφώθηκε με τον Ρωμαϊκό Εμφύλιο Πόλεμο. Ο τελευταίος "λαϊκός" που υπήρχε, ο Οκταβιανός, ανέλαβε τον τίτλο τού imperator (Αυτοκράτορα) σε μόνιμη βάση και τού χορηγήθηκε και ένας ακόμη από τη Σύγκλητο, ο τίτλος τού Σεβαστού (Augustus) . Η Βιθυνία και ο Πόντος συνέχισαν από εκείνη την ημερομηνία, το 27 π.Χ., ως αυτοκρατορική επαρχία, όνομα που κράτησε.