talaith yn Unol Daleithiau America From Wikipedia, the free encyclopedia
Un o daleithiau deheuol Unol Daleithiau America yw Texas neu yn Gymraeg Tecsas.[1] Yn ôl poblogaeth ac arwynebedd, hi yw ail dalaith fwyaf yr Unol Daleithiau. Mae'r enw yn golygu "ffrindiau" yn yr iath Caddo. Austin yw prifddinas Texas; y ddinas fwyaf yw Houston.
![]() | |
![]() | |
Arwyddair | Friendship ![]() |
---|---|
Math | taleithiau'r Unol Daleithiau ![]() |
Enwyd ar ôl | ffrind ![]() |
Prifddinas | Austin ![]() |
Poblogaeth | 29,145,505 ![]() |
Sefydlwyd | |
Anthem | Texas, Our Texas ![]() |
Pennaeth llywodraeth | Greg Abbott ![]() |
Cylchfa amser | UTC−06:00, Cylchfa Amser Canolog, America/Chicago ![]() |
Daearyddiaeth | |
Rhan o'r canlynol | taleithiau cyfagos UDA ![]() |
Sir | Unol Daleithiau America ![]() |
Gwlad | ![]() |
Arwynebedd | 696,241 km² ![]() |
Uwch y môr | 520 metr ![]() |
Gerllaw | Gwlff Mecsico, Rio Grande ![]() |
Yn ffinio gyda | Tamaulipas, Chihuahua, Mecsico Newydd, Oklahoma, Arkansas, Louisiana, Coahuila, Nuevo León ![]() |
Cyfesurynnau | 31°N 100°W ![]() |
US-TX ![]() | |
Gwleidyddiaeth | |
Corff gweithredol | Llywodraeth Texas ![]() |
Corff deddfwriaethol | Texas Legislature ![]() |
Swydd pennaeth y Llywodraeth | Llywodraethwr Texas ![]() |
Pennaeth y Llywodraeth | Greg Abbott ![]() |
![]() | |
Ymhlith llwythi y brodorion cynhenid a oedd yn byw o fewn tiriogaeth presennol Texas roedd yr Apache, Atakapan, Bidai, Caddo, Comanche, Cherokee, Karankawa, Kiowa, Tonkawa, a'r Wichita.
Hyd y gwyddus yr Ewropead cyntaf i fod ar yr ardal oedd Álvar Núñez Cabeza de Vaca ar y 6 Tachwedd 1528 yn dilyn llongddrylliad. Cyn 1821 roedd Texas yn perthyn i diriogaeth Sbaen Newydd. Derbyniodd y Texians Datganiad Annibyniaeth Texas ar Mecsico ar 2 Mawrth 1836. Arweiniodd Sam Houston byddin Texian i fuddugoliaeth yn erbyn y Byddin Mecsico dan Antonio López de Santa Anna ym mrwydr San Jacinto ar 21 Ebrill, 1836. Daeth Houston yn arlywydd cyntaf Gweriniaeth Texas ar 22 Hydref 1836.
1 | Houston | 2,257,926 |
2 | San Antonio | 1,373,668 |
3 | Dallas | 1,197,816 |
4 | Austin | 790,390 |
5 | Fort Worth | 741,206 |
6 | El Paso | 649,121 |
7 | Arlington | 365,438 |
8 | Corpus Christi | 305,215 |
9 | Plano | 259,841 |
10 | Laredo | 236,091 |
11 | Lubbock | 229,573 |
12 | Garland | 226,876 |
13 | Irving | 205,540 |
14 | Brownsville | 139,722 |
15 | Galveston | 47,743 |
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.