From Wikipedia, the free encyclopedia
Лялька — прадмет (фігура) у выглядзе чалавека ці жывёлы, зроблены з тканіны, паперы, дрэва, фарфору, пластмасы і іншых матэрыялаў.
Лялькі вядомы чалавецтву са старажытных часоў. На тэрыторыі Еўразіі знаходзяць дробную антрапаморфную пластыку, створанаю каля 40 тысяч год таму. Лялькі найбольш блізкі з аднаго боку паганскім ідалам і драўлянай народнай скульптуры, а з другога боку — маскіраваным удзельнікам рытуалаў. У самым агульным сэнсе лялька — антрапаморфны аб'ект, створаны для азначаных маніпуляцый. Усе лялькі можна умоўна падзяліць на і ўнеабрадавыя, але першапачаткова лялькі ўзніклі і існавалі ў непасрэднай сувязі з сакральным[1].
Тым не менш, у штодзённым жыцці яны выконваюць функцыю бытавых лялек-цацак або сувенірных лялек. Таксама лялек выкарыстоўваюць як талісманы. У гандлёвай справе — функцыю манекенаў.
У старажытных народных ігрышчах або рэлігійных абрадах лялькі выконваюць розныя функцыі: Каза ў калядных абрадах, саламянае пудзіла на Масленіцу.
Лялька — цацка звычайна выяўляе чалавека або жывёлу. аднак лялька можа не выяўляць, а толькі азначаць якую-небудзь сапраўдную або фантастычную істоту. Напрыклад, для дзіцяці, якое скача вярхом на палцы, гэта палка азначае яго каня.
Лялькі як дзіцячыя цацкі з'явіліся яшчэ ў дагістарычныя часы. Формай яны былі даволі прымітыўнымі, а выяўлялі і/або азначалі выгляд людзей або іншых жывых істот.
У кожным рэгіёне свету і нават кожнай краіне маюцца свае ўлюблёныя віды лялечных персанажаў і лялечных тэатраў: рускі Пятрушка, англійскі Панч, турэцкі Карагёз і іншыя.
Гіганцкія лялькі, як даспехі надзетыя на акцёраў, даўно выкарыстоўваліся ў балаганных і брадзячых цырках, а ў другой палове XX стагоддзя з'явіліся ў дыснейлэндах, а потым сталі выкарыстоўвацца ў масавых тэатралізаваных святочных імпрэзах і творах іншых відаў прыкладнога мастацтва (напрыклад, у рэкламных мэтах). На іх і зараз вялікая мода, яны частыя персанажы дзіцячых спектакляў або мерапрыемстваў.
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.