Дукштас (літ.: Dūkštas, традыцыйная беларуская назва — Дукшты[2]) — горад у Літве, непадалёк ад возера Дукштас (Дукшты). Цэнтр сянюніі Ігналінскага раёна Уцянскага павета. Насельніцтва 932 чал. (2009).
Горад
| ||||||||||||||||||||
Геаграфія
Размешчаны за 27 км ад Ігналіны; чыгуначная станцыя на лініі Вільнюс — Даўгаўпілс. Аўтамабільныя дарогі на Ігналіну, Вісагінас, Зарасай.
Гісторыя
Вялікае Княства Літоўскае
Упершыню Дукшты згадваюцца ў XVI стагоддзі як уладанне Гедройцаў у Браслаўскім павеце Віленскага ваяводства. У 1573 годзе мясцовасць перайшла да Рудамінаў-Дусяцкіх.
У 1647 годзе Дарота з Гедройцаў фундавала ў Дукштах каталіцкую капліцу. У 1772 годзе манахі-піяры збудавалі тут касцёл, неўзабаве пераўтвораны на парафіяльны.
Пад уладай Расійскай імперыі
У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай (1795) Дукшты апынуліся ў складзе Расійскай імперыі, у Віленскім павеце. У 1813 годзе мясцовасць перайшла да Бяганскіх і Даўгілаў. У 1835 годзе тут жыў Ян Рустэм, пахаваны на мясцовых могілках. У 1862 годзе адкрылася станцыя Дукшты на чыгунцы Пецярбург — Варшава. У 1901 годзе маёнтак перайшоў да Занаў.
Найноўшы час
У часы Першай сусветнай вайны ў 1915 годзе Дукшты занялі войскі Германскай імперыі. Пакінулі гэтую тэрыторыю германскія войскі ў снежні 1918 года. На зыходзе польска-савецкай вайны ў 1920 годзе Дукшты апынуліся ў складзе Сярэдняй Літвы, у 1922 годзе — у міжваеннай Польскай Рэспубліцы, дзе сталі цэнтрам гміны Свянцянскага павета Віленскага ваяводства.
З 1939 года Дукштас у складзе Літвы, дзе 28 снежня 1956 года атрымаў статус горада.
- Мястэчка на старых здымках
- Агульны выгляд, 1916 г.
- Царква-мураўёўка, 1915 г.
- Чыгуначная станцыя, 1916 г.
- Капліца, 1915—1918 гг.
Насельніцтва
- XIX стагоддзе: 1866 год — 73 чал.[3]
- XX стагоддзе: 1914 год — 726 чал.; 1921 год — 1076 чал.; 1959 год — 1968 чал.; 1970 год — 1444 чал.; 1974 год — 1500 чал.; 1979 год — 1633 чал.; 1985 год — 1600 чал.; 1989 год — 1193 чал.
- XXI стагоддзе: 2001 год — 1070 чал.; 2010 год — 923 чал.
|
Клімат
Кліматаграма Дукштаса | |||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
С | Л | С | К | М | Ч | Л | Ж | В | К | Л | С |
51
-2.8
-6.9
|
45
-2.0
-7.0
|
46
3.2
-3.6
|
49
11.2
2.3
|
69
16.8
8.1
|
80
20.1
12.1
|
87
22.4
14.9
|
87
21.1
14.0
|
65
16.1
9.7
|
63
9.1
4.4
|
52
3.8
0.6
|
53
-0.2
-3.5
|
Тэмпература ў °C • Сума ападкаў у мм Крыніца: «Climate-Data.org»[6] |
Турыстычная інфармацыя
![Thumb](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/75/Dukszty_Lithuania.jpg/640px-Dukszty_Lithuania.jpg)
Славутасці
- Касцёл Святога Станіслава Косткі (1936)
- Сядзіба Бяганскіх (1820)
- Царква Прасвятой Тройцы (1871)
Вядомыя асобы
- Тамаш Зан (1902—1989) — польскі ваенны дзеяч.
- Юры Туронак (нар. 1929) — беларускі гісторык.
![Thumb](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e4/D%C5%ABk%C5%A1tas%2C_Lithuania_-_panoramio_%28114%29.jpg/640px-D%C5%ABk%C5%A1tas%2C_Lithuania_-_panoramio_%28114%29.jpg)
Крыніцы
Літаратура
Спасылкі
Wikiwand in your browser!
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.