historiador español From Wikipedia, the free encyclopedia
Francisco Javier Martínez Marina (10 de mayu de 1754, Corrada del Obispo (es) – 25 de xunetu de 1833, Zaragoza) foi un xurista, historiador del derechu, filólogu y sacerdote español.
Francisco Martínez Marina![]() | |||
---|---|---|---|
![]() | |||
| |||
Vida | |||
Nacimientu |
Corrada del Obispo (es) ![]() | ||
Nacionalidá |
![]() | ||
Muerte | Zaragoza, 25 de xunetu de 1833[1] (79 años) | ||
Estudios | |||
Estudios |
Real Universidad de Toledo (es) ![]() Universidá d'Alcalá | ||
Llingües falaes | castellanu | ||
Oficiu | historiador, políticu, xurista | ||
Llugares de trabayu | Madrid | ||
Miembru de | Real Academia Española | ||
Creencies | |||
Relixón | Ilesia Católica | ||
![]() |
Fíu d'Isidro Martínez Fernández y de Micaela Francisca Marina y Fernández de Puerna, ingresó na Universidá d'Uviéu en 1769 pa oyer Filosofía y trés años dempués llogra'l bachilleratu n'Artes; entós empieza'l primer añu de Teoloxía y prosigue na Universidá de Toledo dende 1773; ellí recibe órdenes sagraes y en 1777 pide y llogra una plaza de becariu nel Colexu de San Ildefonso de la d'Alcalá de Henares, que llogra gracies a l'encamientu de Campomanes y del Arzobispu de Toledo, el cardenal Francisco Antonio de Lorenzana; esi mesmu añu dan-y el cargu de bibliotecariu del Colexu y ye nomáu rector de la Universidá d'Alcalá en 1778, mesmu añu en que se doctora na Universidá de Toledo con apenes 24; en 1779 recibe órdenes de presbíteru. En 1781 llogra por oposición una canonjía de la Ilesia de San Isidro (Madrid) y Carlos III nomar capellán real. En 1786 foi escoyíu miembru correspondiente de la Real Academia de la Historia, en 1787 supernumerario y en 1794 numerario; dientro d'ella tien los cargos de bibliotecariu y archiveru. El 27 de payares de 1801 ye nomáu'l so direutor, puestu nel que tuvo hasta 1804; en 1814 foi'l so Tesoreru y foi reelixíu Direutor en 1816 pa permanecer nesti cargu hasta 1820, anque ente 1818 y 1820 tuvo confináu en Lleida por causa de les sos idees lliberales. Na Academia de la Historia participó na confección del Diccionariu históricu-xeográficu (redactó la parte d'Álava) y, sobremanera, na correición y edición de Los Siete Partíes d'Alfonsu X el Sabiu, pa la cual escribió la so Ensayu históricu-críticu sobre la llexislación y principales cuerpos llegales de los Reinos de Lleón y Castiella especialmente sobre'l Códigu de les "Siete Partíes" de Don Alfonso'l Sabiu (Madrid, 1808), una de los sos más famoses obres. Formó tamién parte de la Real Academia Española de la Llingua, na que foi recibíu como miembru honorariu en 1797 y dempués foi numerario; ellí participó na correición y aumentu del Diccionariu. Tamién foi miembru de la Real Academia de Bones Lletres de Barcelona.
Tocantes a la so carrera eclesiástica, llogró n'oposición la magistralía de Plasencia y la lectoralía d'Ávila, pero'l so canonjía en Madrid supón-y colar a la capital. Mientres estos años el Conseyu de Castiella confía-y delles comisiones: censurar llibros y periódicos, ser xuez n'oposiciones a cátedres y dar la so opinión sobre la presunta herexía en Zaragoza del famosu P. Cádiz. Escribe'l Diccionariu xeográficu-históricu d'Asturies, Principios naturales de la moral, de la política y de la llexislación, Les antigüedaes hispanu-hebrees, Orixe y procesu de les llingües, Ensayu históricu-críticu sobre la llexislación española, Xuiciu de la Novísima Escoyeta, publicada como autodefensa nos tribunales, Vida de Cristu y otres munches; pero la obra más importante que lu ocupa per esos años ye'l so Teoría de les Cortes, obra que va salir publicada más tarde (Madrid: Imprenta de Fermín Villalpando, 1813) y foi sancionada y aprobada con delles observaciones nes Cortes de Cádiz de 1812.
Mientres la Guerra de la Independencia diéron-y cargos nel gobiernu josefino magar el so induldable patriotismu; tenía fama de clérigu lliberal y progresista y los francesaos queríen atraé-ylo, polo que foi nomáu miembru de la Xunta d'Instrucción Pública de 1811 xunto a Pedro Estala y otros eruditos. Sicasí unviaba trabayos a L'Español de Londres en 1810 y 1812. La restauración borbónica y el regresu del neoabsolutista Fernandu VII camudaron la so suerte; el so Teoría de les Cortes y el Exame fueron prohibíes en payares de 1817 pola Inquisición y él mesmu foi escorríu y confináu en Lleida ente 1818 y 1820 magar les protestes de les Academies, ente elles la de Barcelona, que lo nomó miembru en 1818. Él reaccionó escribiendo una Defensa que namái se publicar póstuma (Madrid, 1861), y tamién compunxo una Historia civil y eclesiástica de Lleida (1819) que permanez inédita. El trunfu lliberal de Rafael del Riego camudó esa situación en xineru de 1820 y foi lliberáu.
Marina exhibía en tolos sos trabayos estensos conocencies en llingües, hestoria, derechu, política y moral, pero destacaba sobremanera por ser el primeru qu'intentó desentrañar l'arcanu misteriu de la formación de los códigos llegales españoles, polo que se-y consideraba yá entós fundador de la Historia del Derechu español. El so "Ensayu históricu-críticu" creóse orixinariamente pa sirvir de prólogu a Les Partíes y trataba sobre la historia del derechu castellanu hasta la Edá Media. Nel so Teoría de les Cortes amplió esi camín, trazáu yá, ente otros, por Campomanes, y defendió la necesidá de torgar que los bienes de la nación cayeren en manes muertes, y hasta tal puntu adelantrar al proyeutu de desamortización intentáu poles Cortes de Cádiz y puestu en práctica dempués por Mendizábal, que Martínez Marina dixo:
El lliberalismu d'estos duros conceutos provocó acervas polémiques nel estamentu eclesiásticu, siendo'l Cardenal Inguanzo quien reaccionó más puxantemente pa rebatirlos. Sicasí estes idees lliberales valiéron-y qu'Asturies escoyer diputáu pa les Cortes de mientres el Trieniu Lliberal (1820-1823), provocáu pola heroica rebelión contra l'absolutismu fernandino d'otru asturianu, Rafael del Riego, y, dende esta posición, formó parte de comisiones llexislatives que, por casu, dieron llugar al Códigu Penal (1822). En febreru de 1822 la Universidá d'Uviéu confirió-y el títulu de Doctor honorariu.
Cola vuelta del absolutismu en 1823, Martínez Marina foi exonerado del gocie del so prebenda y señalóse-y Zaragoza como llugar de residencia obligada y confinamientu forzosu onde topó la muerte. Por que nun morriera de fame la Real Academia de la Historia asignára-y una pensión de 1500 ducaos añales y otra de 300 l'obispu de Lleida. Por más que s'intentara en delles ocasiones nel sieglu XIX y XX treslladar los sos restos a Uviéu, namái se llogró en payares de 2002, cuando fueron treslladaos dende'l campusantu zaragozanu de La Cartuxa Baxa al campusantu d'El Salvador, n'Uviéu.
A partir de la so muerte la hestoria nun atopa un socesor hasta munchos años dempués. Na universidá española nun va haber cátedres d'Historia del derechu hasta 1833, añu en qu'apaecen les primeres.
Martínez Marina caltuvo una opinión similar a la de los "jovellanistes" y el mesmu Gaspar Melchor de Xovellanos (Memoria en defensa de la Xunta Central) en redol a la Constitución de 1812: la de qu'esistía primeramente una "constitución" tradicional, apoderada a los usos y costumes españoles.
Martínez Marina, na tesitura española de la Constitución gaditana de 1812, intentaría tratar de convencer... que lo que se diba a faer yera codificar la Constitución tradicional española: ¡yá taba na hestoria la fonte de les nueves fórmules!
Foi una figura de transición porque na so obra coinciden la forma de faer historia del derechu mesma de los ilustraos (col usu del métodu históricu críticu), y per otra parte la forma de faer historia del derechu lliberal mesma del sieglu XIX. Pasó a ser el padre fundador de la Historia del derechu español. José Martínez Cardós editó los sos Obres escoyíes (1966, 1968 y 1969, 3 vols.)
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.