From Wikipedia, the free encyclopedia
El Conceyu de Trento foi un conceyu ecuménicu de la Ilesia católica desenvueltu en periodos discontinuos mientres venticinco sesiones ente los años 1545 y 1563. Tuvo llugar en Trento, una ciudá del norte de la Italia actual, qu'entós yera una ciudá imperial llibre rexida por un príncipe-obispu.
Conceyu de Trento | ||||
---|---|---|---|---|
sínodu | ||||
![]() | ||||
| ||||
![]() |
Dende 1518, los protestantes alemanes reclamaben la convocatoria d'un conceyu alemán, y l'emperador Carlos I d'España y V del Sacru Imperiu Romanu Xermánicu intentaba cerrar les diferencies ente católicos y reformistes pa faer frente a l'amenaza turca. Na Dieta de Worms (1521) intentóse atayar les disputes, pero ensin ésitu: Martín Lutero (a quien Carlos V dexó que fuera convocáu a dicha Dieta) acusó a Roma d'exercer la tiranía, y l'Emperador comprometer por escritu a defender la fe católica, inclusive coles armes. Nes Dietes posteriores, los príncipes alemanes, tanto protestantes como católicos, siguieron aportunando nun conceyu.
En vista de la situación hubo grandes presiones del emperador sobre'l papa Clemente VII por que lo convocara, a lo qu'ésti s'aguantaba. Al cabu d'un tiempu, en 1529, Clemente VII comprometer a ello, pero la oposición del legáu papal na Dieta de Augsburgu de 1530 retrasó de nuevu'l proyeutu. Sicasí, el principal responsable de que nun se llegara a convocar foi la ferrial oposición del rei Francisco I de Francia, yá que por que'l conceyu tuviera ésitu yera necesaria l'aprobación de la mayoría de los monarques.
Dende antes d'esta crisis estrema, la ilesia intentara ameyorar. Puede mentase a los cardenales Francisco Jiménez de Cisneros y Pedro González de Mejía o al arzobispu de Granada Hernando de Talavera, que nel sieglu XV, mientres el reináu de los Reis Católicos n'España dedicar a ameyorar la moral de la institución, nomando obispos de grandes cualidaes y fundando establecimientos educativos. N'Italia, creárase una asociación de seglares piadosos y clérigos, llamada l'Oratoriu del Amor Divino, qu'empecipió les sos actividaes secretes en 1517, sobre la base del amor al próximu. Estos intentos, sicasí, nun bastaben. N'Alemaña destacóse la llabor del obispu Nicolás de Cusa.
Foi Pablo III, que viviera les lluches n'Italia, quien asumió'l compromisu d'unificar a los católicos, llogrando la xunta d'un Conceyu, dempués de que dellos Papes haber intentáu ensin ésitu. De primeres foi almirador del humanista cristianu Erasmu de Rotterdam y vio facederu una posible reconciliación colos protestantes, pero depués acabó refugando esa posibilidá.
Pablo III intentó axuntar el conceyu primero en Mantua, en 1537, y depués en Vicenza, en 1538, coles mesmes qu'axustaba en Niza una paz ente Carlos V y Francisco I. Tres diversos retrasos, convocó en Trento (Italia) un Conceyu Xeneral de la Ilesia'l 13 d'avientu de 1545, que trazó les alliniadures de les reformes católiques (depués conocíes como Contrarreforma). Cuntar cola presencia de venticinco obispo y cinco cimeros xenerales d'Órdenes Relixoses. Les xuntes, que sumaron en total 25, con suspensiones esporádiques, enllargar hasta'l 4 d'avientu de 1563.
L'espíritu ya idea del conceyu foi afigurada pola xestión de los xesuites Diego Laínez, Alfonso Salmerón y Francisco Torres. La filosofía foi-y inspirada por Cardillo de Villalpando y les normes práutiques, sobre sanciones de conductes, tuvieron como esponente principal al obispu de Granada, Pedro Guerrero.
N'este conceyu, que remató sol mandatu del Papa Pío IV, decidióse que los obispos teníen de presentar capacidá y condiciones étiques intachables, ordenábense crear seminarios especializaos pa la formación de los sacerdotes y confirmábase la esixencia del celibatu clerical. Los obispos nun podríen atropar beneficios y teníen de morar na so diócesis.
Impúnxose, en contra de la opinión protestante, la necesidá de la esistencia mediadora de la Ilesia, como Cuerpu de Cristu, pa llograr la salvación del home, reafitando la xerarquía eclesiástica, siendo'l Papa la máxima autoridá de la ilesia. Ordenóse, como obligación de los párrocos, predicar los domingos y díes de fiestes relixoses, ya impartir catequesis a los neños. Amás teníen de rexistrar les nacencies, matrimonios y fallecimientos.
Reafitaron la validez de los siete sacramentos y la necesidá de la conxunción de la fe y les obres, sumaes a la influencia de la gracia divina, pa llograr la salvación, restando creitu a Lutero que sostenía que l'home salvar pola sola fe ensin conxunción coles obres que realizara. Tamién s'opunxo a la tesis de la predestinación de Calvino, quien aseguró que l'home ta predestinado a la so salvación o condena. En refutación a esa idea, la ilesia sostuvo que l'home puede realizar obres bones, una y bones el pecáu orixinal nun destrúi la naturaleza humana, sinón que solamente la estropia.
Los santos fueron reivindicaos al igual que la misa, y afirmóse la esistencia del purgatoriu. Pa cumplir los sos mandatos, creóse la Congregación del Conceyu, dándose a conocer les sos disposiciones al traviés del Catecismu del Conceyu de Trento”.
Se reinstauró la práutica de la Inquisición, que surdiera nel sieglu XIII, pa depurar a Francia de los herexes albigenses. Yá restablecida n'España dende l'añu 1478, arrobinar por dellos países europeos so la denominación de Santu Oficiu, qu'usó la tortura pa llograr confesiones, que yera practicada pol poder civil y yera bien vista na dómina. Si esi métodu nun daba los resultaos esperaes, d'arrepentimientu del herexe, ésti quedaba en manes del poder civil, que lo condergaba xeneralmente a la muerte na foguera. El protestantismu tuvo de soportar la Inquisición en dellos países, pero foi principalmente efectiva para con ellos n'España, Italia y Portugal.
Tamién creó l'Índiz, en 1557, pol que s'estableció una censura contra la publicación de pensamientos que pudieren ser contrarios a la fe católica, quemar munchos llibros consideraos heréticos.
Darréu al Conceyu, en 1592, publicóse una edición definitiva de la Biblia, sosteniéndola como fonte de la revelación de la verdá divina, pero otorgando tamién dichu calter a la Tradición, negándose la so llibre interpretación, al considerar a ésta una xera del Papa y los obispos, herederos de San Pedro y los apóstoles, a quien Cristu asignó-yos esa misión.
Finalmente convocóse un conceyu difícil y con continues interrupciones, nel que pueden estremase hasta tres periodos con trés Papes distintos: Paulo III, Julio III y Pío IV.
Paulo III siempres fuera bien favorable, como cardenal, a la celebración d'un conceyu xeneral, que finalmente convocó pa mayu de 1537 na ciudá de Mantua. Pero sufrió socesivos aplazamientos y cambeos de llugar por variaos motivos:
Finalmente, el 13 d'avientu de 1545 pudo declarase abiertu'l conceyu na ciudá de Trento. En marzu de 1547 treslladar a Boloña por cuenta de una plaga, anque parte de los obispos negar a movese. Tres delles disputes acabó prorrogándose de manera indefinida en setiembre de 1549. Paulo III morrió en payares de 1549.
Julio III, nomáu Papa en 1550, entabló darréu negociaciones con Carlos I pa reabrir el conceyu, lo que tuvo llugar en Trento el 1 de mayu de 1551, pero apenes se celebraron unes poques sesiones. L'elector Mauricio de Saxonia, aliáu de Carlos I, llanzó un ataque furtivu sobre ésti. En ganando a les tropes imperiales, avanzó sobre'l Tirol, colo que punxo en peligru a la mesma ciudá de Trento. Esta amenaza provocó una nueva interrupción n'abril de 1552. Julio III morrió en 1555.
Tres el curtiu papáu de Marcelo II (23 díes), foi escoyíu Paulo IV en 1555. Llevó a cabu reformes na Ilesia, pero nun convocó la continuación del conceyu. Carlos I d'España abdicó en 1556 y estremó los sos estaos ente'l so fíu Felipe (Felipe II d'España) y el so hermanu Fernando d'Austria.
Pío IV foi escoyíu papa en 1559 y amosóse nel intre dispuestu a prosiguir el conceyu. Sicasí, Fernandu I y Francisco I preferíen un conceyu nuevu nuna ciudá distinta a Trento y, amás, los protestantes oponíense frontalmente a un conceyu. Tres nuevos retrasos reabrióse'l 18 de xineru de 1562 y yá siguió hasta la so clausura'l 4 d'avientu de 1563. Constitúi'l periodu conciliar más importante de los trés.
L'Emperador intentó, al igual que fizo nel so momentu cola Dieta de Worms, que tuvieren representaes toles partes, incluyendo a los protestantes, por que'l conceyu fuera verdaderamente ecuménicu. Repitió les invitaciones a los protestantes nos trés periodos y ufiertó-yos salvoconductos. Sicasí, namái teníen derechu de pallabra; al ser escomulgaos, nun teníen derechu a votu. Esto, xuníu a les frecuentes escaramuzas militares y al complicáu mapa políticu alemán, fizo que finalmente nun allegaren delegaos protestantes.
El númberu d'asistentes varió considerablemente ente los trés periodos. Los nomes que merecen destacar poles sos contribuciones son Domingo de Soto O.P., Diego Laínez S.J., Alfonso Salmerón S.J., Reginaldo Pole, Jerónimo Seripando U.S.A., Melchor Cano O.P. y Johannes Azra. Los teólogos y prelaos españoles ya italianos fueron los más importantes, tantu pol so númberu como pola influencia qu'exercieron.
Trento tuvo una actitú d'apertura a escuchar les distintes escueles teolóxiques; esto ye, nun ye ciertu que'l conceyu cerrar al pluralismu teolóxicu. El conceyu de Trento va encetar dos tarrezas fundamentales:
El problema ta n'estremar qué elementos pertenecen a les tradiciones eclesiástiques y qué elementos a la Tradición constitutiva. Hai, pos, qu'interpretar.
Sesiones I y II: Celebraes el 13 d'avientu de 1545 y el 7 de xineru de 1546, respeutivamente. Cuestiones preliminares y orde del conceyu.
III: Celebrada'l 4 de febreru de 1546. Reafitóse'l Credo Niceno-constantinopolitano.
IV: Celebrada'l 8 d'abril de 1546. Aceptación de los Llibros Sagraos y la Tradición Apóstolica. Declaráronse la Tradición apostólica y les Sagráu Escritures como los dos fontes de la revelación. La Vulgata consideróse la traducción aceptada de la Biblia.
V: Celebrada'l 17 de xunu de 1546. Decreto sobre'l Pecáu orixinal.
VI: Celebrada'l 13 de xineru de 1547. Decretu de la Xustificación en 16 capítulos (reafitóse'l valor de la fe xunto al de les bones obres). Cánones sobre la xustificación. Ésta foi la sesión más importante del primer periodu.
VII: Celebrada'l 3 de marzu de 1547. Cánones sobre los sacramentos polo xeneral. Cánones sobre'l sacramentu del bautismu. Cánones sobre'l sacramentu de la confirmación. Reforma de pluralidaes, exenciones y asuntos llegales del cleru.
VIII: Celebrada'l 11 de marzu de 1547. Acéptase'l treslláu a Bolonia pa fuxir de la peste.
IX: Celebrada'l 21 d'abril de 1547 en Boloña. Prórroga de la sesión.
X: Celebrada'l 2 de xunu de 1547 en Bolonia. Prórroga de la sesión.
XI: Celebrada'l 1 de mayu de 1551. Continuación del conceyu.
XII: Celebrada'l 1 de setiembre de 1551. Prórroga.
XIII: Celebrada'l 11 d'ochobre de 1551. Decretu y cánones sobre'l sacramentu de la Eucaristía. Reforma de la xurisdicción episcopal y de la supervisión de los obispos.
XIV: Celebrada'l 25 de payares de 1551. Doctrina y cánones sobre'l sacramentu de la penitencia y la estremaunción.
XV: Celebrada'l 25 de xineru de 1552. Nun se tomen decisiones.
XVI: Celebrada'l 28 d'abril de 1552.
XVII: Celebrada'l 18 de xineru de 1562. Reapertura del conceyu.
XVIII: Celebrada'l 26 de febreru de 1562. Necesidá d'una llista de llibros prohibíos.
XIX: Celebrada'l 14 de mayu de 1562. Prórroga.
XX: Celebrada'l 4 de xunu de 1562. Prórroga.
XXI: Celebrada'l 16 de xunetu de 1562. Doctrina y cánones sobre la comunión so los dos especies y la comunión de los párvulos. Reforma de la ordenación, el sacerdociu y la fundación de nueves parroquies.
XXII: Celebrada'l 17 de setiembre de 1562. Doctrina avera del santísimu sacrificiu de la Misa. La Eucaristía definióse dogmáticamente como un auténticu sacrificiu espiatoriu nel que'l pan y el vinu tresformar na carne y sangre auténticu de Cristu. Reforma de la moral del cleru, l'alministración de fundaciones relixoses y los requisitos p'asumir cargos eclesiásticos.
XXIII: Celebrada'l 15 de xunetu de 1563. Doctrina y cánones sobre'l sacramentu del orde (la ordenación). Xerarquía eclesiástica. Obligación de residencia. Regulación de los Seminarios.
XXIV: Celebrada'l 11 de payares de 1563. Doctrina sobre'l sacramentu del matrimoniu.[1] Reafitóse la excelencia del celibatu. Reforma d'obispos y cardenales.
XXV: Celebrada los díes 3 y 4 d'avientu de 1563. Decreto sobre'l purgatoriu. Reafítense la esistencia del purgatoriu y la veneración de los santos y reliquies. Reforma de les órdenes monástiques. Supresión del concubinato n'eclesiásticos. Dexar al Papa la xera d'ellaborar una llista de llibros prohibíos, la ellaboración d'un catecismu y la revisión del Breviariu y del Misal. De la Trinidá y Encarnación (contra los unitarios). Oficiu tridentina de fe. Clausura del conceyu.
Anque nun consiguió reunificar la cristiandá, el Conceyu de Trento supunxo pa la Ilesia Católica una fonda catarsis.
Convocóse como respuesta a la Reforma Protestante pa esclariar diversos puntos doctrinales. Tamién abolió los ritos eucarísticos locales, respetando solo aquellos qu'atestaben de más de dos sieglos d'antigüedá (ritu mozárabe, ritu lionés, ritu ambrosiano) y estableció el ritu de la ciudá de Roma conocíu como Misa Tridentina, como ritu de tola ilesia llatina. Dende un puntu de vista doctrinal, ye unu de los conceyos más importantes ya influyentes de la historia de la Ilesia Católica.
Per otru llau encetóse la reforma de l'alministración y disciplina eclesiástiques. El conceyu esanició munchos abusos flagrantes, como la venta d'indulxencies o la educación de los clérigos, y obligó a los obispos a morar nos sos obispaos, colo que s'evitó l'acumuladura de cargos.
Les sos decisiones xiraron sobre cuatro puntos principales:
Amás enseñó que:
La doctrina católica, talo como la espunxo'l conceyu de Trento, ye que los que salen de vida en gracia y caridá, pero sicasí debedores de les penes que la divina xusticia acutóse, carecer na otra vida. Esto ye lo que se nos propón creer alrodiu de les almes deteníes nel purgatoriu.Art. "Purgatoriu," nel Diccionariu Enciclopédicu Hisp.-Amer.
El Conceyo (tridentino) enseña: a. Que dempués de la remisión de la culpa y de la pena eterna, queda un reato de pena temporal. b. Que si non se satisfixo nesta vida tien de satisfaese nel purgatoriu. c. Que les oraciones y bones obres de los vivos son útiles a los difuntos pa solliviar y embrivir les sos penes. d. Que'l sacrificiu de la misa ye propiciatorio y aprovecha a los vivos lo mesmo qu'a los difuntos nel purgatoriu.Art. "Purgatoriu," nel Diccionariu de ciencies eclesiástiques, por Perujo y ángulu (Barcelona, 1883-1890).
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.