Zaporojye kazakları
From Wikipedia, the free encyclopedia
From Wikipedia, the free encyclopedia
Zaporojye kazakları yäki Busağalar artı kazakları (Zaporojye — Dnepr busağaları artındağı cirlär digän süz) — Dnepr yılğası buyındağı kazaklarnıñ ber öleşe, bügenge Ukrainada torğan.
1555 yılda Dnepr busağaları artında kazaklar xärbi qorılmalar, awıllar, utarlar tözegännär, alar bernindi däwlät qanunnarına buysınmağannar, şuña kürä Wäxşi (Qırğıy) qır dip atalğan.
Soñraq kazaklarnıñ xärbi qorılmaları, awılları, utarları ayırım xärbi-däwlät oyışması Zaporojye Ğäskärenä berläşkän, ul Zaporojye Seçe (tärcemäse Busağalar artı stanı) dip atalğan.
XVI ğasırda reestr kazakları ğäskare oyışa, Zaporojye kazaklarınıñ ber öleşen Kiev, Çernigov, Bratslav voyevodalıqlarında urnaştıralar.
1625 yılda reyestr kazakları ğäskäre xaqında Kurukov tärtibe kertelgännän soñ, reyestr kazakları da Zaporojye kazakları dip yörtelä başlıy.
1648 yılda Bogdan Xmelnitskiy baş kütärüennän soñ, Reç Pospolitanıñ Ukrainadağı öleşe Zaporojye Ğäskäre häm Zaporojye hetmanı kontrole astında qalğan. Anda yaña kazak polkları oyışa. Alar kazak ğäskäreneñ polk tärtibenä quşılğannar häm Zaporojye Ğäskäreneñ üzäkläşterelgän xärbi-idärä strukturasın formalaşqan, ul tarix belemendä Hetmanlıq dip atala.
Hetmanlıq cirendä barlıq kazaklarnı Zaporojye kazakları dip yörtä başlıy.
Zaporojye kazakların formalaşuda törki häm slavän qäbiläläre qatnaşqannar.
Törki xalıqlar arasında xristian dinen qabul itkän xäzärlär ber öleşe, soñraq uğızlarnıñ törkemnärennän torklar, böcänäklär, bäräncärlär häm Altın Urda tarqalğannan soñ qayber tatarlar häm üzäk xakimiättän qaçqan slavännar Zaporojye kazaklarınıñ etnogenezında qatnaşqannar.
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.