Галактикалар тупланышы - гравитацион рәвештә бәйләнгән галактикалар системасы, Галәмдә иң эре стуктуралар берсе.
![Thumb](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/08/Galaxy_cluster_IDCS_J1426.jpg/640px-Galaxy_cluster_IDCS_J1426.jpg)
![Thumb](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7d/Ssc2007-10a1.jpg/640px-Ssc2007-10a1.jpg)
![Thumb](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d3/ESO-M87.jpg/640px-ESO-M87.jpg)
Диаметры буенча уртача зурлыгы дистәләр миллион яктылык елы тәшкил итә.
Галактикалар тупланышлары ике төргә бүленә:
- Регуляр - төзек сферик формасында тупланышлар, анда эллиптик һәм линзасыман галактикалар өстенлек итә, төгәл үзәк өлеше бар. Әлеге тупланышлар үзәгендә гигант эллиптик галактикалар урнашкан. Мәсәлән: Вероника Чәче тупланышы.
- Иррегуляр - билгеләнгән формасы булмаган тупланышлар, галактикалар саны буенча регуляр тупланышка калыша. Бу төр тупланышларда спираль галактикалар өстен була. Мәсәлән: Кыз тупланышы.
Тупланышлар массалары 1013 - 1015 Кояш массалы булырга мөмкин.
2016 елда иң иске (CL J10010220) тупланышы табылган, ул Җирдән 11,1 миллиард яктылык елында урнашкан.
Әдәбият
- Сайт о современной космологии
- Образование структур во Вселенной
- crydee.sai.msu.ru
- С. Грегори, Л. Томпсон Мир галактик: Сверхскопления и пустоты в крупномасштабной структуре Вселенной
Wikiwand in your browser!
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.