รัฐสภาสกอตแลนด์ หรือ รัฐสภาสกอต (อังกฤษ: Scottish Parliament, แกลิกสกอต: Pàrlamaid na h-Alba; สกอต: Scots Pairlament)[1][2][3] เป็นสภานิติบัญญัติระบบสภาเดี่ยวที่ได้รับอำนาจปกครองตนเองแห่งสกอตแลนด์ มีที่ตั้งอยู่ที่บริเวณโฮลีรูด ในเอดินบะระ โดยนิยมเรียกขานถึงรัฐสภาสกอตแลนด์แบบสั้นๆ ว่า โฮลีรูด (Holyrood) รัฐสภาสกอตแลนด์]มีสมาชิกมาจากการเลือกตั้งประกอบด้วยสมาชิกจำนวน 129 คน ซึ่งเรียกว่า สมาชิกรัฐสภาสกอตแลนด์ (Members of the Scottish Parliament หรือ MSPs) มีวาระคราวละ 5 ปี[4] โดยใช้ระบบการลงคะแนนเรียกว่าระบบสมาชิกเพิ่มเติม ประกอบด้วยสมาชิกรัฐสภาจำนวน 73 คนซึ่งเป็นผู้แทนแบบแบ่งเขตเลือกตั้งโดยใช้ระบบการลงคะแนนแบบแบ่งเขตคะแนนสูงสุด และอีก 56 ที่นั่งได้จัดสรรเพิ่มจากคะแนนรวมในแปดเขตซึ่งมีผู้แทนแบบสมาชิกเพิ่มเขตละ 7 คน[5] การเลือกตั้งทั่วไปครั้งล่าสุดมีขึ้นเมื่อ 6 พฤษภาคม ค.ศ. 2021 โดยมีพรรคชาติสกอตได้คะแนนเสียงข้างมาก
รัฐสภาสกอต Pàrlamaid na h-Alba Scots Pairlament | |
---|---|
สมัยที่ 6 | |
![]() | |
ประเภท | |
ประเภท | |
ผู้บริหาร | |
ประธานสภา | อลิสัน จอห์นสโตน, พรรคชาติสกอต ตั้งแต่ 13 พฤษภาคม ค.ศ. 2021 |
ผู้นำฝ่ายค้าน | ดักลาส รอซ, พรรคอนุรักษ์นิยมสกอต ตั้งแต่ 8 พฤษภาคม ค.ศ. 2021 |
โครงสร้าง | |
สมาชิก | 129 ที่นั่ง |
![]() | |
กลุ่มการเมือง | ฝ่ายรัฐบาล (71)
ฝ่ายค้าน (57)
อื่นๆ (1)
|
การเลือกตั้ง | |
แบบผสม (ระบบสมาชิกเพิ่มเติม) | |
การเลือกตั้งครั้งล่าสุด | 6 พฤษภาคม ค.ศ. 2021 |
ที่ประชุม | |
![]() | |
ที่ทำการรัฐสภา![]() | |
เว็บไซต์ | |
www |
แต่แรกเริ่มนั้นรัฐสภาสกอตแลนด์เคยมีฐานะเป็นสภานิติบัญญัติแห่งราชอาณาจักรสกอตแลนด์ซึ่งมีเอกราชเป็นของตนเอง โดยก่อตั้งขึ้นราวศตวรรษที่ 13 จนกระทั่งมีการรวมอาณาจักรเข้ากับราชอาณาจักรอังกฤษภายใต้พระราชบัญญัติสหภาพ ค.ศ. 1707 เพื่อก่อตั้งเป็นราชอาณาจักรบริเตนใหญ่[6] จึงมีเหตุให้ทั้งรัฐสภาสกอตแลนด์และรัฐสภาอังกฤษนั้นต้องยุติบทบาทลง โดยมีรัฐสภาบริเตนใหญ่เข้ารับหน้าที่แทน โดยมีที่ตั้งอยู่ที่พระราชวังเวสต์มินสเตอร์ กรุงลอนดอน[6]
ต่อมาในภายหลังจากการลงประชามติเพื่อการปกครองตนเอง ค.ศ. 1997 ซึ่งชาวสกอตแลนด์ได้ลงประชามติเห็นชอบให้รัฐสภาสกอตแลนด์มีอำนาจนิติบัญญัติตามที่บัญญัติไว้ในพระราชบัญญัติสกอตแลนด์ ค.ศ. 1998 โดยตราขึ้นเพื่อกำหนดขอบเขตของบทบาทและหน้าที่ด้านนิติบัญญัติของรัฐสภาสกอตแลนด์ที่สามารถตรากฎหมายบังคับใช้เองได้ และยังกำกับไว้อย่างชัดเจนถึงอำนาจนิติบัญญัติในบริเวณที่สงวนไว้ให้เฉพาะกับรัฐสภาสหราชอาณาจักรเท่านั้น[7] จึงทำให้รัฐสภาสกอตแลนด์มีอำนาจนิติบัญญัติในทุกด้านที่ไม่ได้สงวนไว้เฉพาะให้แก่สภาเวสต์มินสเตอร์เท่านั้น รัฐสภาสหราชอาณาจักรยังสงวนไว้ซึ่งบทบาทในการปรับปรุงแก้ไขเงื่อนไขต่างๆ ของรัฐสภาสกอตแลนด์ และยังสามารถเพิ่มหรือลดขอบเขตอำนาจในการตรากฎหมายของรัฐสภาสกอตแลนด์ได้[8] รัฐสภาสกอตแลนด์มีการประชุมครั้งแรกเมื่อ 12 พฤษภาคม ค.ศ. 1999[9]