From Wikipedia, the free encyclopedia
Biylsko-Biołŏ (po polsku i ôficjalnie Bielsko-Biała, po niymiecku Bielitz-Biala a w lokalnym dyjalekcie Beltz-Beil, po czesku Bílsko-Bělá) je miasto z prawami krysu we połedniowyj Polsce, we ślōnskim wojewōdztwie, na Ślōnskim Pogōrzu, pod wiyrchami Małego a Ślōnskigo Beskidu, nad rzykōm Biołōm (Biołkōm) a jeji dopływami. Je siydzibōm władze biylskigo krysu, Ojroregijōnu Beskidy, rzimskokatolickigo biylsko-żywieckigo biskupstwa a wanielicko-augsburskigo cieszyńskigo biskupstwa, jak tyż głownym miastym biylskij aglōmeracyje a Biylskigo Przemysłowego Ôkryngu.
Biylsko-Biołŏ | |||||
![]() Ôd wiyrchu ôd lewyj strōny: rathauz, zōmek Sułkowskich a kamiynice na placu Chrobrego (Pigalu), ulica 11 Listopada; dochowany kōncek staromiejskich murōw, tyjater, wanielicki kościōł Martina Lutra; zajlbana na Szyndzielniã, dynkmal Martina Lutra, dynkmal Bolka i Lolka. | |||||
| |||||
Państwo | ![]() | ||||
Historycznŏ krajina | Ślōnsk a Małopolska | ||||
Wojewōdztwo | ![]() | ||||
Krys | miasto z prawami krysu | ||||
Prawa miejskie | Biylsko: przed 1312 Biołŏ: 1723 skuplowanie: 1951 | ||||
Prezydynt | Jarosław Klimaszewski (2024) | ||||
Wiyrchnia | 124,51 km² | ||||
Wielość miyszkańcōw (2023) - wielość - tyngość |
166 765 1340 os./km² | ||||
Pocztowy kod | 43-300 | ||||
Rejestracyjnŏ tabula | SB | ||||
![]() | |||||
Zajta internetowŏ |
Biylsko-Biołŏ formalnie powstało 1 stycznia 1951 skuplowaniym Biylska, co leży na Cieszyńskim Ślōnsku, a piyrszŏ pisanŏ zmianka ô nim pochodzi z roku 1312, z małopolskōm Biołōm, co była założōnŏ we XVI stolyciu a dostała sztatus miasta w roku 1723. W XX stolyciu była przikuplowanŏ aji raja przōdzij ôdrymbnych dziedzin: Aleksandrowice, Hałcnōw, Kamiynica, Kōmorowice, Lipnik z Lyszczynami, Mikuszowice z Ôlszōwkōm, Stare Biylsko, Stracōnka, Wŏpiynica. Ôd 1975 do 1998 Biylsko-Biołŏ było stolicōm biylskigo wojewōdztwa, kaj nŏleżoł part Cieszyńskigo Ślōnska a part zachodnij Małopolski.
Biylsko-Biołŏ je administracyjnym, ekōnōmicznym, akadymickim i kulturalnym cyntrum dlŏ terynu ślōnsko-małopolskigo pograniczŏ, co je czasym potocznie mianujōm Podbeskidzie[1]. Je to ważny ôstrzodek industryje (przede wszyskim automobilowyj – miyndzy inkszymi fabryka Fiat Chrysler Automobiles – a dŏwnij tyż tekstylnyj), jak tyż drogowŏ a banowŏ krziżōwka. Je znaczōncym turystycznym cylym skuli wielu zabytkōw architektury (co mŏ ilustrować popularny slogan Mały Wiedziyń[2][3][4]) a przimyj bliskości gōr (wnōntrz granic miasta je położōnych szesnŏście gōrskich wiyrchōw).
Podug danych GUS ze 31 grudnia 2021 we mieście miyszkało 168 319 ludzi[5] (22. plac we Polsce a siōdmy na cołkim Ślōnsku). Mŏ powiyrchniã 124,51 km² a formalnie je potajlowane na trzidziści pōmocniczych jednostek gminy zmianowanych ôsiedla.
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.