Zivadinka (cf. grčki ξυλος, ksilos, drvo) je šećer koji je prvi put bio izolovan iz drveta, po čemu je dobio ime. Ksiloza se klasifikuje kao monosaharid aldopentoznog tipa. Ona sadrži pet atoma ugljenika, kao i aldehidnu funkcionalnu grupu.[6][7] Ona je prekursor hemiceluloze, jednog od glavnih konstituenata biomase. Kao i većina šećera, ona je javlja u nekoliko strukturnih oblika u zavisnosti od uslova. U obliku sa slobodnom karbonilnom grupom, ona je redukujući šećer.
D-ksiloza | |
---|---|
![]() |
![]() |
![]() | |
![]() | |
IUPAC ime | |
Drugi nazivi | (+)-Ksiloza Drveni šećer |
Identifikacija | |
CAS registarski broj | 58-86-6 ![]() ![]() ![]() |
PubChem[1][2] | 6027 |
UNII | A1TA934AKO ![]() |
EC-broj | 200-400-7 |
ChEMBL[3] | CHEMBL502135 ![]() |
Jmol-3D slike | Slika 1 |
Svojstva | |
Molekulska formula | C5H10O5 |
Molarna masa | 150.13 g/mol |
Agregatno stanje | monoklinske bezbojne igle ili prizme |
Gustina | 1.525 g/cm3 (20 °C)[4][5] |
Tačka topljenja |
144-145 °C |
Hiralna rotacija [α]D | +22.5º (CHCl3) |
Srodna jedinjenja | |
Srodna aldopentoze | Arabinoza Riboza Liksoza |
Srodna jedinjenja | Ksiluloza |
Ukoliko nije drugačije napomenuto, podaci se odnose na standardno stanje (25 °C, 100 kPa) materijala | |
Infobox references |
Struktura
Aciklična forma ksiloze ima hemijsku formulu HOCH2(CH(OH))3CHO. Ciklični hemiacetalni izomeri su zastupljeniji u rastvorima. Postoje dva tipa: piranoze, koje poseduju šestočlane C5O prstene, i furanoze sa petočlanim C4O prstenima (sa dodatnom CH2OH grupom). Svaki od tih prstena je podložan daljem izomerizmu, u zavisnosti od relativne orijentacije anomerne hidroksilne grupe.
Literatura
Wikiwand in your browser!
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.