From Wikipedia, the free encyclopedia
Ivan Šibl (1917—1989), učesnik Narodnooslobodilačke borbe, rezervni general-potpukovnik, društveno-politički radnik SR Hrvatske i SFRJ i narodni heroj Jugoslavije.
IVAN ŠIBL | |||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
![]() Ivan Šibl | |||||||||
Datum rođenja | 28. oktobar 1917. | ||||||||
Mesto rođenja | Virovitica![]() | ||||||||
Datum smrti | 30. mart 1989. (71 god.) | ||||||||
Mesto smrti | Zagreb, ![]() ![]() | ||||||||
Profesija | vojno lice | ||||||||
Član KPJ od | septembar 1941. | ||||||||
Učešće u ratovima | Narodnooslobodilačka borba | ||||||||
Služba | ![]() ![]() 1941 — 1953. | ||||||||
Čin | ![]() | ||||||||
Narodni heroj od | 20. decembra 1951. | ||||||||
Odlikovanja |
|
Rođen je 28. oktobra 1917. godine u Virovitici. Do 1929. godine Ivan je živeo u Virovitici, gde je završio osnovnu školu i jedan razred Realne gimnazije. Iz Virovitice se preselio u Zagreb, gde je završio malu maturu i dva razreda Učiteljske škole. Dok je pohadao Učiteljsku školu, povezao se sa revolucionarnim omladinskim pokretom, pa je zbog svoje aktivnosti bio isključen iz škole. Školovanje je nastavio u Čakovcu i Vršcu, ali su ga, ubrzo, ponovo isključili iz škole. Godine 1935. vratio se u Zagreb, gde je nastavio aktivnost u revolucionarnom omladinskom pokretu. U to vreme bio je i član radničko-sportskog društva „Metalac“, u kojem se tada okupljala radnička omladina. Iz tog društva je oko 40 članova poginulo u Narodnooslobodilačkom ratu, među kojima i narodni heroji - Rade Končar, Joža Vlahović, Petar Biškup Veno i Marijan Čavić.
Godine 1939. Ivan je otišao na odsluženje vojnog roka. Posle povratka iz vojske, nije mogao u Zagrebu dobiti zaposlenje, pa se zaposlio u Duvanskoj stanici u Bujanovcu, u južnoj Srbiji. Posle tri meseca, vratio se u Zagreb i dobio posao u biblioteci Ekonomsko-komercijalne škole, u kojoj je radio do 1941. godine.
Posle okupacije Kraljevine Jugoslavije i stvaranja ustaške Nezavisne Države Hrvatske, Ivan je kao član udarne grupe učestvovao, u toku leta i jeseni 1941. godine, u nizu oružanih akcija na zagrebačkim ulicama. U septembru 1941. godine primljen je u članstvo Komunističke partije Jugoslavije. Pred kraj 1941. godine, ustaška policija je otkrila njegovu aktivnost, i zato je on 24. januara 1942. godine napustio okupirani Zagreb i otišao u Banijski partizanski odred.
Učestvovao je nizu borbi prvo kao borac, a zatim kao politički komesar čete i bataljona u Odredu. Ujesen 1942. godine, Ivan je upućen u Kalnički partizanski odred, na dužnost političkog komesara bataljona. Na toj se dužnosti nalazio do 31. decembra 1942, kada je njegov bataljon ušao u sastav Sedamnaeste slavonske brigade. Početkom 1943. godine, postavljen je na dužnost političkog komesara te brigade, a početkom oktobra 1943. preuzima dužnost političkog komesara 28. slavonske divizije. Krajem 1943. godine, Ivan je postavljen za vršioca dužnosti političkog komesara Druge operativne zone Hrvatske, a u januaru 1944. godine postaje politički komesar Desetog zagrebačkog korpusa. Tu funkciju vršio je do oslobodenja Jugoslavije, maja 1945. godine.
Posle oslobođenja, izabran je za sekretara Gradskog narodnog odbora u Zagrebu, i na toj dužnosti se nalazio do kraja 1945. godine, kada je ponovo prešao u službu Jugoslovenske armije. U JNA je vršio dužnosti zamenika političkog komesara i političkog komesara armije, načelnika Kadrovske uprave u Glavnoj političkoj upravi Ministarstva narodne odbrane u Beogradu i političkog komesara Zagrebačke vojne oblasti. Godine 1953. preveden je u rezervu, u činu general-potpukovnika.
Kratko vreme je radio kao glavni urednik lista „Borba“ u Beogradu, a u razdoblju od 1954. do 1963. godine nalazio se na dužnosti generalnog direktora Radio-televizije „Zagreb“. Od 1963. do 1967. bio je predsednik Prosvetno-kulturnog veća Sabora SR Hrvatske, a od 1967. do 1969. godine bio je poslanik u Veću naroda Savezne skupštine. Od 1946. godine Ivan Šibl je nekoliko puta biran za poslanika u Saboru. Od 1953. bio je član Centralnog komiteta SK Hrvatske, a od 1969. godine bio je predsednik Glavnog odbora SUBNOR-a Hrvatske. Bio je predsednik fudbalskog kluba „Dinamo“ iz Zagreba, od 1959. do 1967. godine.
Decembra 1971. godine, posle XXI sednice Centralnog komiteta SKJ, održane u Karađorđevu, na kojoj je smenjeno najviše rukovodstvo CK Saveza komunista Hrvatske, Ivan je dao ostavku na sve svoje dužnosti. Godine 1972. je isključen iz Saveza komunista Jugoslavije i penzionisan.
Ivan Šibl bio je veoma aktivan i u publicističkoj delatnosti. Objavio je knjige:
Prema, njegovom, „Ratnom dnevniku“ snimljena su tri filma - „Naši se putevi razilaze“ (1957), „Kad čuješ zvona“ (1969) i „U gori raste zelen bor“ (1971), a sam je napisao scenario za film „Naši se putevi razilaze“ i televizijsku seriju „Sumorna jesen“.
Nosilac je Partizanske spomenice 1941. i drugih visokih jugoslovenskih odlikovanja, među kojima su Orden partizanske zvezde sa zlatnim vencem i Orden zasluga za narod sa zlatnom zvezdom. Ordenom narodnog heroja odlikovan je 20. decembra 1951. godine.
U četama naše brigade ima mnogo partizanki. To su većinom seljačke djevojke, Slavonke, Kozarčanke, sve još vrlo mlade. Pješače u našoj koloni, bore se na položaju, jurišaju na utvrđena uporišta neprijatelja; zajedno s ostalim borcima prve bojne linije podnose sve napore partizanskog života. [...]
Sestre Milija i Danica Zlokapa su puškomitraljeskinje. Tek su nedavno došle u našu brigadu, no već su stari borci. Hrabru čovjeku je potrebno samo jedno ratno krštenje. Miliji je šesnaest, Danici osamnaest godina. [...] Na smjenu nose puškomitraljez i ranac municije i ne dopuštaju da im itko pomogne. [...]
U napadu na Sirač poginula je jedna od najhrabrijih djevojaka naše brigade i cijele Slavonije, Persa Bosanac. [...] Bila je tanka, vitka osamnaestogodišnja djevojka. Govorili su za nju: „Persa se ne zna bojati"... U borbi na Javorovici, za vrijeme ožujske ofenzive, poslije cijelog dana jurišanja upala je među prvima u neprijateljske postave i tukla se s Nijemcima prsa o prsa sve dok nisu uništeni. [...] Pala je pod siračkom školom, u jednom od mnogih juriša na taj utvrđeni objekt. Persa je morala poginuti. Izlagala se mnogo, nije se znala bojati! [...] Na Javorovici je pokraj nje jurišala i Katica Hacman, Bilogorka. Bile su najbolje drugarice i uvijek su se držale jedna uz drugu. U posljednjem jurišu Katicu je zahvatio neprijateljski rafal i smrtno je ranio. [...]
U ratu i u surovim uvjetima života ljudi mogu lako postati grubi i bezosjećajni. Hoće li se ove djevojke-ratnice prometnuti u muškarače? Možda će ih ratne strahote u kojima su prisiljene sudjelovati lišiti divnih svojstava koja ženu čine ženom i kakva želimo osjetiti kod žena koje volimo![1]
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.