Loading AI tools
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Podróż sentymentalna przez Francję i Włochy (ang. A Sentimental Journey Through France and Italy) – powieść Laurence’a Sterne’a opublikowana w 1768 roku tuż przed śmiercią pisarza.
![]() Obraz Angeliki Kauffmann z 1780 roku, przedstawiający scenę z powieści | |
Autor | |
---|---|
Typ utworu | |
Wydanie oryginalne | |
Język | |
Data wydania |
1768 |
Pierwsze wydanie polskie | |
Data wydania polskiego |
1817 |
Przekład |
Stanisław Kostka Potocki |
Powieść została przez czytelników przyjęta z entuzjazmem, gdyż idealnie odpowiadała ówczesnej uczuciowości. We Francji pierwszy przekład ukazał się już w 1769 roku, a do końca wieku dzieło było wydawane jeszcze jedenaście razy, a do roku 1911 – siedemdziesiąt. Przez ten czas powstawały liczne kontynuacje, parodia i pastisze. Wiele klubów i stowarzyszeń obierało sobie za patronów bohaterów powieści. Pierwszego polskiego przekładu dokonał w 1817 roku Stanisław Kostka Potocki. Wcześniej czytywano ją w Polsce w oryginale lub po francusku.
Od tytułu Podróży sentymentalnej wziął się termin sentymentalizm, jako oznaczenie jednego z prądów kulturalnych epoki oświecenia.
Główny bohater i narrator Yoric podróżuje po zachodniej Europie. W swoich zapiskach z podróży nie opisuje ani gospodarki, ani zabytków krajów, które zwiedza, lecz zdarzenia na pozór błahe, które jednak składają się na duchowy portret bohatera. Jest wrażliwy na ubóstwo, często wspiera ubogich. Wzrusza go widok wszelkiego piękna, zwłaszcza wdzięki kobiet, co jednak nie przeszkadza mu zachowywać wierności przebywającej w Londynie Elizie. Każde spotkanie z drugim człowiekiem staje się dla Yorica źródłem refleksji i okazją do zademonstrowania uczuć (np. wzruszenie podczas spotkania z obłąkaną Marią, albo łzy wylane na grób zakonnika). Yoric okazuje niechęć do sztuczności, jednak nie podejmuje się krytyki społecznej. Skupia się na wpajaniu w czytelnika cnót społecznych, nie podważając istniejącego porządku ustrojowego.
Skłonność do dobrotliwej ironii oraz autoironii, a także lekceważenie przez pisarza prawideł kompozycji sprawiała, że niektórzy odbiorcy odbierali jego powieść jako kpinę z melancholijnej uczuciowości, a nie jej pozytywną demonstrację.
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.