ଏମିସ ଲୋକ
From Wikipedia, the free encyclopedia
From Wikipedia, the free encyclopedia
ଏମିସ ଲୋକ (ଏମି କିମ୍ବା ପଙ୍ଗକା) ଏକ ଅଷ୍ଟ୍ରୋନେସିଆନ ଜାତୀୟ ସମୂହ ଅଟନ୍ତି, ଏବଂ ତାଇୱାନର ମୂଳ ଏସିଆ ଭାଷା (ଏମିସ) ଅଟେ । ସେମାନେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଭାବେ ଏମିସ ଭାଷା କୁହନ୍ତି ଏବଂ ଯାଇୱାନ ବାସୀ ଆଦୀବାସିମାନଙ୍କୁ ୧୬ତମ ଆଧିକାରିକ ରୂପେ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରାପ୍ତ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଏକ ଅଟେ । ଏମିସର ପାରମ୍ପରିକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ ପାହାଡ଼ ଏବଂ ତଟୀୟ ପର୍ବତ (ହୁଆଟୁଙ୍ଗ ଘାଟୀ), ତଟୀୟ ପାହାଡ଼ ଏବଂ ହେଙ୍ଗଚୁନ ଉପଦ୍ୱୀପ ପାଇଁ ପ୍ରଶାନ୍ତ ତଟୀପ ମଇଦାନ ମଧ୍ୟରେ ଲମ୍ବା ଏବଂ ସଙ୍କୀର୍ଣ୍ଣ ଘାଟୀ ସାମିଲ ରହିଛି ।
୨୦୧୪ ମସିହାରେ, ଏମିସର ନମ୍ବର ୨୦୦,୬୦୪ ।[1] ଏହା ତାଇୱାନର ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ସ୍ୱଦେଶୀ ଆବାଦୀର ପାଖାପାଖି ୩୭।୦୧% ରହିଥିଲା, ଜାହାଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ସବଠାରୁ ବଡ଼ ସ୍ୱଦେଶୀ ସମୂହ ମିଳିଥିଲା ।[2] ଏମିସ ମୁଖ୍ୟରୂପେ ନିଜ ତଟୀପ ସ୍ଥାନ କାରଣ ମାଛଧରାଳୀ ଅଟନ୍ତି, ସେମାନେ ପରମ୍ପରା ଋପେ "ମାଟ୍ରିନିଆଲିଟି" ଅଟନ୍ତି ।[3] ପରମ୍ପରାଗତ ଋପେ ଏମିସ ଗ୍ରାମ ଏସିଆର ଦେଶୀ ଲୋକା ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅପେକ୍ଷାକୃତ ବଡ଼ ଥିଲା । ସାଧାରଣତଃ ୫୦୦ ଓ ୧୦୦୦ ମଧ୍ୟରେ ଆଜିର ତାଇୱାନରେ ଆମିସରେ ସହର ଆଦୀବାସିର ବହୁମତ ସାମିଲ ରହିଛି ଏବଂ ପୂରା ଦ୍ୱୀପର ପାଖାପାଖି ବହୁ ସହର ସମୁଦାୟର ବିକାଶ ହୋଇଛି । କିଛି ଦଶକୋରେ, ଏମିସ ଏକ୍ସଗୋମୀଙ୍କୁ ଭି ହନ ତାଇୱାନୀ ଏବଂ ତା'ସହିତ ଅନ୍ୟ ସ୍ୱଦେଶୀ ଲୋକାଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଛନ୍ତି ।[4]
ଏମିସ ଲୋକା ସାଧାରଣତଃ ନିଜକୁ ପଙ୍ଗକା କହିଥାନ୍ତି, ଯାହାର ଅର୍ଥ ମାନବ ଅଟେ । ଆଜିର ତାଇୱାନରେ ଏମିସର ପ୍ରୟୋଗ ଅଧିକ ଥର କରାଯାଇଥାଏ । ଏକ ଅନୁମାନ ଏହା ରହିଛିକି ମୂଳ ରୂପେ ଏହାକୁ ପୟୁମା ଲୋକଦ୍ୱାରା ପଙ୍ଗକାକୁ ଡାକିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥାଏ କାରଣ ପଙ୍ଗକା ଉତ୍ତରରେ ରହୁଥିଲା । ଏକ ଅନ୍ୟ ଅନୁମାନ ଏହା ରହିଛି କି ତାୟତିଙ୍ଗ ପ୍ଲେନରେ ରହୁଥିବା ଲୋକ ଏମିସ କହନ୍ତି କାରଣ ସେମାନଙ୍କ ପୂର୍ବଜ ଉତ୍ତରରୁ ଆସିଥିଲେ । ପରେ ସ୍ପଷ୍ଟିକରଣ Banzoku Chōsa Hōkokushoରେ ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଇଥିଲା,[5] ଏହା ଇଙ୍ଗିତ କରିଥାଏ କି ମାନବ ବୈଜ୍ଞାନିକଦ୍ୱାରା ଫଲାଙ୍ଗ ଏମିସ ରୂପେ ବର୍ଗୀକୃତ କରାଯାଇଛି, ସେମାନଙ୍କ ନିକଟ ଆନୁବାଂଶିକ ପରିବାର ବର୍ଗ ଫିଲିପିନୋ ଲୋକ ଅଟନ୍ତି ।[6][7]
ପରିବାର ସମେତ ପାରିବାରିକ ମାମଲାକୁ ମହିଳା ଗୃହସ୍ତଦ୍ୱାରା ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଏ, ଏମି ପରମ୍ପରାରେ ଭୁତ ଲୋକ ଏମିକୁ ଦେଖି ନଥାଇ ପାରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଭୁତ ଲୋକ ଏମିକୁ ଶୁଣିଥାଇ ପାରନ୍ତି । ସଙ୍ଗୀତ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଏନ୍ମା (ସଙ୍ଗୀତ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ), ତାଙ୍କର ଦ୍ୱିତୀୟ ଆଲବମ - "ଦି କ୍ରସ ଅଫ ଚେଞ୍ଜେସ"ରେ ନିଜ ଗୀତ ଓ "ରିଟନ ଟୁ ଇନୋସେନ୍ସ"ରେ ଏକ ଏମି ଚାଣ୍ଟର ବ୍ୟଭାର କରିଥିଲେ । ଏହି ଗୀତ ୧୯୯୬ ଗ୍ରୀଷ୍ମ କାଳୀନ ଓଲିଓମ୍ପିକ୍ସର ଥିମ ଗୀତ ଥିଲା ।
ସବୁଠାରୁ ମହତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପାରମ୍ପରିକ ସମାରୋହ "ହାରଭେଷ୍ଟ ପର୍ବ" ଅଟେ । ଏମିର ହାରଭେଷ୍ଟ ପର୍ବ ଲୋକ ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଧନ୍ୟବାଦ ଏବଂ ଦେବତା ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରଶଂସା ଏବଂ ଆସୁଥିବା ବର୍ଷରେ ଫସଲ ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା ହୋଇଥାଏ । ଏହା ସବୁ ଜୁଲାଇ ମାସରୁ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହୋଇଥାଏ ।[8]