Alkylgroep
specifieke koolstof/waterstof-verbinding Van Wikipedia, de vrije encyclopedie
specifieke koolstof/waterstof-verbinding Van Wikipedia, de vrije encyclopedie
Een alkylgroep is een functionele groep afgeleid van alkanen. Dergelijke groepen bevatten enkel koolstof- en waterstofatomen en zijn van de vorm CnH2n+1. Wanneer men over de functionele groep op zich spreekt, kan men ze voorstellen als radicalen, door verwijdering van een waterstofatoom van een willekeurig koolstofatoom. Voorbeelden zijn methyl CH3. (afgeleid van methaan) en butyl C4H9. (afgeleid van butaan).
Vooral bij de kleinere en eenvoudig vertakte alkylgroepen wordt nog vaak gebruikgemaakt van triviale voorvoegsels:
Doorgaans worden de voorvoegsels afgekort tot hun eerste letter: n (betekent altijd 'normaal'), i, s en t. Neo wordt niet afgekort. In gevallen waarbij de genoemde aanduidingen niet opgaan of tot verwarring zouden leiden, wordt uitsluitend gebruikgemaakt van de systematische namen.
Naamgeving:
Aantal koolstofatomen | Prefix | Systematische Naam | Triviale naam |
---|---|---|---|
1 | Meth | Methyl | |
2 | Eth | Ethyl | |
3 | Prop | Propyl | n-propyl |
1-methylethyl | iso-propyl | ||
4 | But | Butyl | n-butyl |
1-methylpropyl | s-butyl | ||
2-methylpropyl | i-butyl | ||
1,1-dimethylethyl | t-butyl | ||
5 | Pent | Pentyl | n-pentyl; n-amyl |
1-methylbutyl | |||
2-methylbutyl | |||
3-methylbutyl | i-pentyl; i-amyl | ||
1,1-dimethylpropyl | t-pentyl; t-amyl | ||
1,2-dimethylpropyl | |||
2,2-dimethylpropyl | Neo-pentyl | ||
6 | Hex | Hexyl | |
7 | Hept | Heptyl | |
8 | Oct | Octyl | |
9 | Non | Nonyl | |
10 | Dec | Decyl | |
11 | Undec | Undecyl | |
12 | Dodec | Dodecyl |
Alkylgroepen in moleculen zijn niet reactief. Ze kunnen enkel gefunctionaliseerd worden met behulp van radicalen.