црква во селото Конче From Wikipedia, the free encyclopedia
Свети Стефан (позната и како Света Богородица) — средновековна манастирска црква во селото Конче. Црквата се наоѓа во западниот дел на селото, во непосредна близина до основното училиште „Гоце Делчев“.
![]() ![]() Свети Стефан | |
![]() Поглед на главната манастирска црква „Св. Стефан“ во селото Конче | |
македонска православна црква | |
Епархија | Брегалничка |
Архијерејско намесништво | Радовишко |
Парохија | Ињевско-конечка |
Местоположба | |
---|---|
Координати | 41°29′47″N 22°22′42″E |
Место | Конче |
Општина | Конче |
Држава | Македонија |
Општи податоци | |
Покровител | Свети Стефан (порано Света Богородица) |
Изградба | 1366 |
Завршено | 1371 |
Живопис | 1371 |
Ктитор | Никола Станоевиќ |
Зограф | Димитар Папрадишки и Коста Вангелов |
Архитектонски опис | |
Црквата претставува единствена црква на Конечкиот манастир. Црквата била започната во 1366 година, а била завршена до 1371 година, кога се претпоставува дека бил завршен и нејзиниот првобитен фрескоживопис.
Црквата е изградена во 1366 година година од страна на војводата Никола Станоевиќ, но не е познато кога и од кој архијереј била осветена. Познато е дека била фрескоживописувана двапати. Првиот фрескоживопис бил извршен непосредно по изградбата, односно до 1371 година, а од него денес е сочуван само мал дел. Вториот фрескоживопис бил направен во XVIII и XIX век. Иконите во црквата биле изработени од страна на Димитар Андонов Папрадишки и Костадин Вангелов од Штип во 1921 и 1922 година.[1]
Во минатото, црквата била манастир со монаси и го носела името „Света Богородица“, по кое и денес е позната меѓу населението[2]. Ова име се поврзува и со чудесната икона на Света Богородица, која сама се појавувала од гевгелискиот крај во црквата. За иконата на Света Богородица се сметала дека има исцелителна моќ[3], па покрај христијани во црквата за исцеление доаѓале и муслимани. Поради исцелителната моќ на иконата која била пронајдена во црквата на празникот „Св. Константин и Елена“, односно „Свети Цареи“, во црквата се одржувал голем панаѓур на кој се доаѓало поради исцеление на луѓето и со желба за плодност на полето[3]. За исцелителната моќ на чудотворната икона во црквата во Конче пишувал и македонскиот преродбеник и собирач на народно творештво Марко Цепенков[3].
Во дворот на црквата постојат остатоци од конаци, кула, ѕидини, а таму се наоѓа и гробот на Катерина Бранковиќ - ќерка на средновековниот феудалец Вук Бранковиќ). Во црквата се одржува голем собор, со стотици посетители за верските празници Голема Богородица и Водици.
Во 2010 година, била извршена и замена на покривната конструкција на црквата, која била оштетена од неколку последователни невремиња во областа. Обновата била извршена од Заводот и музеј од Штип.[4]
Во поново време, манастирот започнал да добива нови конаци, а и самиот манастирски двор бил уреден и била изградена нова влезна порта.
Црквата има изглед на впишан крст со купола врз осмостран тамбур, кој се издигнува на четири јаки столбови. На источната страна е петстрана олтарна апсида со бифорен прозорец.[5]
Во поново време биле извршени реставраторско-конзервациски интервенции на манастирската црква со што е обновено кубето, а исто така и фасадите на црквата, кои се мошне украсно изведени, каде што преовладуваат тулите во стилот на византиските средновековни цркви.[5]
Од својата изградба, црквата била на двапати фрескоживописувана. Првиот фрескоживопис бил насликан непосредна по нејзината изградба, односно до 1371 година, но за жал, денес од него е останат само мал дел. Вториот фрескоживопис во црквата бил насликан во текот на XVIII и XIX век.
Во олтарниот простор во првата зона е фигурата на архиѓаконот со каделница во десната рака, а во левата држи дарохранилница насликана во нишата од проскомидијата. Меѓу проскомидијата и олтарната ниша е претставен еден архијереј, кој е дел од светата литургија. Тој држи отворен свиток свртен кон апсидата во полунаведнат став. Во самата апсида на северната страна се претставени Св. Григориј и Св. Јован Златоуст, додека на јужната страна е Св. Василиј Велики и Св. Атанасиј. Меѓу апсидата и проскомидијата е Св. Кирил Александриски, додека во нишата на ѓаконикот е Исус Христос, што не е вообичаено. Христос е претставен во царска одежда и во став на благослов. Во втората зона на олтарната апсида е композицијата „Причестување на апостолите“, а под оваа композиција слабо видливи се остатоците од „Поклонувањето на агнецот“.[5]
Над композицијата „Причестување на апостолите“ е насликана Богородица со Христос. На североисточниот столб до иконостасот на челната страна е добро сочуваниот лик на Богородица со Христос. Над Богородица надлетува ангел со крст во раце, а погоре се зраци од небото.[5]
На јужната страна од столбот е претставен архијереј, а по сè изгледа е Св. Никола. Фрески се сочувани и на југоисточниот столб и тоа на северната страна има еден архијереј со отворен свиток и приклонет кон олтарната апсида. На челната (западна) страна е претставен Исус Христос кој со десната рака е во став на благослов, а во левата рака држи затворена книга, евангелие. На јужната страна од столбот е архијерер во попрсје, а над него во цел раст е непознат светец, поради оштетеност на фреската.[5]
Југозападниот столб е исто така покриен со фрески со претставата на Св. Архангел Гаврил во првата зона, на јужната страна, додека на северната страна од истиот столб е насликан Архангел Михаил, претставен како воин. Тука, на овој столб, е ликот на Св. Меркуриј на западната страна од столбот. Во горните партии на столбот има фрагментарно сочувани фрески. Фрескоживописот во горните партии на манастирската црква е целосно уништен.[5]
Според некои мислења, фреските во манастирската црква се насликани во 1371 година.[5]
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.