From Wikipedia, the free encyclopedia
Менде (менде, менди, коссо, косса, локко)[1] — Сьерра-Леоненің ең үлкен халқы. Олар негізінен елдің оңтүстігінде – Джонг, Сева, Моа өзендеріің бойында тұрады. Жалпы саны 1,5 млн. адам (2010, бағалау). Либерияның солтүстік-батысында 40 мыңға жуық адам тұрады.[2]
Менде | |
менде, менди, коссо, косса, локко | |
![]() | |
Бүкіл халықтың саны | |
---|---|
1,5 млн. | |
Ең көп таралған аймақтар | |
![]() |
1,5 млн. |
![]() |
40 000 |
Тілдері | |
манде тілі | |
Діні | |
дәстүрлі наным-сенімдер |
Манде тілі - манде тілдер отбасының оңтүстік тобына жатады.[3]
Дінге сенушілердің діни ағымы: дәстүрлі наным-сенімдер, бір бөлігі – сүнниттік мұсылмандар, протестанттар.[4]
Дәстүрлі кәсіптері қолмен атқарылатын егіншілік (ямс, маниок, фонио, жержаңғақ, мақта, күріш, зімбір, қазіргі кезде кофе, какао өсіреді), терушілік (майлы пальма жемістері), ұсақ малдар өсіру, құс өсіру, балық аулау, сауда. Қолөнерден – тоқу, мата бояу, керамика, сабын жасау, тоқу, ағаш ою дамыған.[5]
Әлеуметтік ұйымның негізін ауыл қауымдары (кулоко) және көп балалы отбасылар (мавей) құрайды. Ата — баба ұйымы, өзара көмек қоғамдары (кугбе, бембе), құпия одақтар – еркектерде (Поро, Вунде, Ньяйей) және әйелдерде (Санде, Бунду, Хумой, Кпа) сақталған. Неке патрилокальды.
Дәстүрлі елді мекендер шоғырланып орналасқан. Тұрғын үйлері төртбұрышты немесе дөңгелек пішінді, қабырғалары балшықпен сыланған ағаш сырықтардан жасалған, конустық төбесі пальма жапырақтарымен жабылған.
Азық-түлік негізінен көкөніс тектес (жарма, дәмді көкөніс дәмдеуіштері мен пальма майы қосылған бұқтырылған тағамдар), ет және балық (оның ішінде кептірілген балық).
Менделерде бай музыкалық және би фольклоры бар.[5]
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.