From Wikipedia, the free encyclopedia
Յուհան Ֆալկբերգեթ (նորվ.՝ Johan Falkberget, իսկական անունն ու ազգանունը՝ Յուհան Փեթթեր Լիլեբաքեն, Johan Petter Lillebakken, սեպտեմբերի 30, 1879[1][2][3][…], Ռեուրս, Սյոր Տրյոնդելագ, Նորվեգիա - ապրիլի 5, 1967[4][1][2][…], Ռեուրս, Սյոր Տրյոնդելագ, Նորվեգիա), նորվեգացի գրող, քաղաքական գործիչ և սցենարիստ։
Յուհան Ֆալկբերգեթ բուկմոլ՝ Johan Falkberget | |
---|---|
![]() | |
Ծնվել է | սեպտեմբերի 30, 1879[1][2][3][…] |
Ծննդավայր | Ռեուրս, Սյոր Տրյոնդելագ, Նորվեգիա |
Վախճանվել է | ապրիլի 5, 1967[4][1][2][…] (87 տարեկան) |
Վախճանի վայր | Ռեուրս, Սյոր Տրյոնդելագ, Նորվեգիա |
Մասնագիտություն | գրող, քաղաքական գործիչ և սցենարիստ |
Քաղաքացիություն | ![]() |
Կուսակցություն | Նորվեգական բանվորական կուսակցություն |
Պարգևներ | |
Զավակներ | Magnus Falkberget? և Aasta Falkberget? |
![]() |
Յուհան Ֆալկբերգեթը ծնվել է 1879 թվականի սեպտեմբերի 30-ին նորվեգական Ռյորուս կումունայի Ֆալքբերգեթի ֆերմայում, որը Ռուգելդալենի հովտում է։ Ապագա գրողի հայրը հանքափոր էր։ Անձամբ Յուհանն էլ ութ տարի շարունակ աշխատել է հանքավայրերում, որտեղից պղինձ էին արդյունահանում։
Գրականություն մուտք է գործել 1891 թվականին։ Յուհան Ֆալկբերգեթի դեբյուտը եղավ «Քրիսթիան VI» եռագրությունը, որը բավականին ուշ տպագրվեց։ 1893 թվականին գրողը փոխում է իր ազգանունը՝ Լիլեբաքեն և հետայդու ստորագրում է Ֆալկբերգեթ։ Այդ ազգանունը վերցրեց այն ֆերմայի անունից, որտեղ նա ապրել է (այդ ժամանակաշրջանի համար սա բնորոշ քայլ էր)։
Յուհան Ֆալկբերգեթի առաջին գիրքը տպագրվել է 1902 թվականին։
1906 թվականին գրողը հեռացավ հանքարդյունաբերության ոլորտից և դարձավ «Nybrott» թերթի գլխավոր խմբագիր Օլեսունում։ 1908 թվականին Ֆալկբերգեթը տեղափոխվում է Ֆրեդրիկստադ, որտեղ սկսում է աշխատել «Smaalenes Socialdemokrat» թերթի խմբագրությունում։ Ավելի ուշ Յուհան Ֆալկբերգեթը տեղափոխվում է Կիրկենես։ 1909 թվականից 1922 թվականների ժամանակահատվածում ապրում և ստեղծագործում է հիմնականում Քրիստիանիայում (այժմ Օսլո)։
1922 թվականին կրկին վերադառնում հայրենի քաղաք՝ Ռյորուս և հիմնավորվում «Ratvolden» ֆերմայում՝ 1 կմ հեռու Ֆալկբերգեթ ֆերմայից։ Այսօր այնտեղ գրողի թանգարանն է գտնվում։ 1931 թվականից 1933 թվականները Ստորտինգում ներկայացրել է Նորվեգական բանվորական կուսակցությունը Սյոր Թրյոննելագ ֆյուլքեից։
Յուհան Ֆալկբերգեթը 1940 թվականին տեղափոխվում է Շվեդիա՝ փրկվելով ֆաշիստական Գերմանիայից, որը օկուպացիայի ենթարկեց Նորվեգիան (Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Շվեդիան պահպանեց իր չեզոքությունը)։
Գրողն իր մահկանացուն կնքում է 1967 թվականի ապրիլի 5-ին Ռյորուսում՝ ութսունյոթ տարեկան հասակում։
Յուհան Ֆալկբերգեթի աշխատանքները նվիրված են աշխատողների ու բանվորների կյանքին, գյուղական մշակույթին, լեռնահանքային արդյունաբերությանը։ Նա ռեալիստական ոճով նկարագրում է հանքափորերի տքնաջան աշխատանքը և նրանց կենցաղավարությունը։ Յուհանի առաջին հայտնի պատմական ստեղծագործությունը «Չորրորդ գիշերային պահապան» (Den fjerde nattevakt, 1923) գիրքն է, որը նվիրված է 19-րդ դարի առաջին մասի իրադարձություններին, որոնք տեղի են ունեցել Ռյորուսի հանքավայրի շրջակայքում։ Հաջորդ վեպն իրենից ներկայացնում է եռագրություն՝ «Քրիսթիան VI» (Christianus Sextus, 1927—1935), որը համանուն հանքավայրի մասին է ու պատմում է 1720-ական թվականների իրադարձությունները։ Վեպի մեջ նկարագրվող իրադարձությունները տեղի են ունենում Հյուսիասային պատերազմի ավարտին հաջորդող ժամանակահատվածում։
«Բյարնե» (Bjarne, 1903), «Հաուկ Ուգլեվաթն» (Hauk Uglevatn, 1906), «Սև լեռները» (Svarte Fjelde, 1907), «Կրակի զոհը» (Brændoffer, 1917) վիպակները նույնպես պատմում են հանքարդյունաբերության և հանքափորերի մասին։
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.