From Wikipedia, the free encyclopedia
Ջուլիանո Բուջարդինի (իտալ.՝ Giuliano Bugiardini, հայտնի է նաև Ջուլիանո դի Պիերո դի Սիմոնե (իտալ.՝ Giuliano di Piero di Simone անունով, հունվարի 29, 1475[1][2], Ֆլորենցիա, Ֆլորենցիայի Հանրապետություն - փետրվարի 17, 1554 կամ փետրվարի 17, 1555, Ֆլորենցիա, Ֆլորենցիայի դքսություն), ուշ Վերածննդի դարաշրջանի իտալացի գեղանկարիչ և գծանկարիչ, որ ստեղծագործել է մաներիզմի ոճով։ Ծնվել և հիմնականում ապրել ու ստեղծագործել է Ֆլորենցիայում[3]։
Ջուլիանո Բուջարդինի | |
---|---|
![]() | |
Ծնվել է | հունվարի 29, 1475[1][2] |
Ծննդավայր | Ֆլորենցիա, Ֆլորենցիայի Հանրապետություն |
Վախճանվել է | փետրվարի 17, 1554 (79 տարեկան) կամ փետրվարի 17, 1555 (80 տարեկան) |
Մահվան վայր | Ֆլորենցիա, Ֆլորենցիայի դքսություն |
Քաղաքացիություն | ![]() ![]() |
Մասնագիտություն | նկարիչ |
Ուսուցիչ | Դոմենիկո Գիրլանդայո և Պիերո դի Կոզիմո |
Աշակերտներ | Ֆրանչեսկո Սալվիատի |
![]() |
Ենթադրվում է, որ Ջուլիանոն սկզբում աշակերտել է քանդակագործ Բերտոլդոյին, հետո դարձել է նկարիչ Դոմենիկո Գիրլանդայոյի աշակերտը[4]։ Գիրլանդայոյի արվեստանոցում ծանոթացել է Միքելանջելոյի հետ, որը նույնպես սովորում էր այդ վարպետի մոտ[5]։ Կարճ ժամանակում Բուջարդինին հասել է հաջողությունների ու ճանաչման, 1503 թվականին անդամագրվել է նկարիչների՝ Սուրբ Ղուկասի անունը կրող գիլդիային, որտեղ ծանոթացել և սկսել է համագործակցել նկարիչ Մարիոտո Ալբերտինելիի հետ[4]։ Այդ համագործակցությունը շարունակվել է մինչև 1509 թվականը, երբ վերջինս աշխատանքի է անցել Ֆրա Բարտոլոմեոյի արվեստանոցում։ Ֆրա Բարտոլոմեոյի վախճանվելուց հետո նրանք ավարտին են հասցրել վարպետի կիսատ թողած որոշ աշխատանքներ[5]։
Ջորջո Վազարիի վկայությամբ՝ Ջուլիանո Բուջարդինին մի կարճ ժամանակաշրջան համագործակցել է նաև Միքելանջելոյի հետ՝ Սիքստինյան կապելլայի որմնանկարների վրա վերջինիս աշխատելու ընթացքում։ Հետագայում Միքելանջելոյի գծանկարների հիման վրա Ֆլորենցիայի Սանտա Մարիա Նովելլա տաճարում Բուջարդինին նկարել է «Սուրբ Եկատերինայի չարչարանքները»։ 1526–1530 թվականներին նա ապրել ու ստեղծագործել է Բոլոնյայում։
Բուջարդինիի վաղ շրջանի գործերում, որոնք, ըստ ամենայնի, ստեղծվել են 1495-1500 թվականներին, կերպարվեստի պատմության մասնագետները նկատել են իր վարպետի՝ Գիրլադայոյի, ապա նաև Ֆրա Բարտոլոմեոյի և Մարիոտո Ալբերտինելիի ազդեցությունը[3]։
Իտալական բարձր Վերածննդի խոշոր վարպետները՝ Ռաֆայելը, Պերուջինոն, Լեոնարդոն, Միքելանջելոն, մշակել, զարգացրել, կատարելության են հասցրել 16-րդ դարասկզբի ֆլորենտական կերպարվեստի ոճը։ Արվեստի որոշ պատմաբանների կարծիքով՝ Բուջարդինին անհրաժեշտ չափով չի ըմբռնել այդ մեծ նկարիչների ստեղծագործական սկզբունքները և ունակ չի եղել ինքնարտահայտվելու, ինքնադրսևորվելու նրանց բնորոշ դասական հոյակապ, հիասքանչ ձևերով ու մակարդակով։ Այդ արվեստագետները Ջուլիանոյի ստեղծագործությունները համարում են բարձր Վերածննդի մոտիվների ոչ ճարտար թարգմանություն-նմանակումներ՝ իրականացված ժամանակավրեպ, հնացած ձևերով[5]։ Արվեստի այլ պատմաբաններ էլ Բուջարդինիի աշխատանքներում լուսավոր, խիտ գուներանգների առկայությունը համարում են Միքելանջելոյի և Անյոլո Բրոնձինոյի ազդեցության արտահայտություն։
Նկարչի ստեղծագործական ուշ շրջանի՝ մեզ հասած աշխատանքներից լայն ճանաչման է արժանացել հատկապես «Սուրբ կույսն ու Մարիամ Մագդաղենացին Հովհաննես Մկրտչի հետ» կտավը (մոտավորապես 1540 թվական), որտեղ Բուջարդինիին հաջողվել է վարպետորեն միաձուլել Ֆրա Բարտոլոմեոյի ոճը և Միքելանջելոյի արվեստի շունչը[3]։
Ջուլիանոյի մեկ այլ աշխատանք՝ «Կնոջ դիմանկար»-ը, վկայում է, որ նա օժտված է եղել դեմքեր պատկերելու նուրբ տաղանդով[4]։
Սակայն, հարկ է նաև նշել, որ նախկինում Բուջարդինիին վերագրված որոշ կտավների՝ նրա հեղինակ լինելու հանգամանքը կերպարվեստի մի շարք պատմաբանների կողմից ներկայումս կասկածի տակ է դրվում[3]։
{{cite book}}
: CS1 սպաս․ location missing publisher (link)Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.