From Wikipedia, the free encyclopedia
Ժամանակակից ալբաներենի գրելաձևը հիմնված է լատիներենի վրա, վաղ շրջանում փորձեր են եղել արևելահունական գրի հիման վրա այբուբեն ստեղծել, սակայն այն տարածում չի գտել[1]։ Ալբաներենի այբուբենը բաղկացած է 36 տառերից։ Նրանցից 29-ը բաղաձայն են, իսկ 7-ը՝ ձայնավոր։ Ալբանական այբուբենի 9 տառեր համարվում են դիգրաֆ, 2-ը գրվում են դիակրիտիկներով։ w տառը չի մտնում այբուբենի մեջ, օգտագործվում է միայն փոխառյալ բառերում։
Տառեր | Արտասանություն[2] | Հայերեն տառադարձություն (ծանոթագրություններով) |
---|---|---|
A | [a] | ա |
B | [b] | բ |
C | [t͡s] | ց |
Ç | [t͡ʃ] | չ |
D | [d] | դ |
Dh | [ð] | դ (միջատամնային հնչեղ)։ Livadhja → Լիվադյա |
E | [ɛ] | է՝ բառի սկզբում և ձայնավորներից հետո, ե՝ բաղաձայններից հետո |
Ë | [ə] | է՝ բառի սկզբում և ձայնավորներից հետո, ե՝ բաղաձայններից հետո, ա/յա՝ բառավերջում (տե՛ս ծան. 3) |
F | [f] | ֆ |
G | [ɡ] | գ |
Gj | [ɟ] | գյ (տե՛ս ծան. 1) |
H | [h] | հ |
I | [i] | ի |
J | [j] | յ (տե՛ս ծան. 2) |
K | [k] | ք |
L | [l] | լյ (տե՛ս ծան. 1) |
Ll | [ɫ] | լ (տե՛ս ծան. 1) |
M | [m] | մ |
N | [n] | ն |
Nj | [ɲ] | նյ (տե՛ս ծան. 1) |
O | [o] | օ |
P | [p] | փ |
Q | [c] | ք (տե՛ս ծան. 1) |
R | [ɾ] | ռ (միաշեշտ) |
Rr | [r] | ռռ (բազմաշեշտ) |
S | [s] | ս |
Sh | [ʃ] | շ |
T | [t] | թ |
Th | [θ] | թ (միջատամնավոր խուլ հնչյուն)։ Kthella → Կթելա |
U | [u] | ու |
V | [v] | վ |
X | [d͡z] | ձ |
Xh | [d͡ʒ] | ջ |
Y | [y] | յու |
Z | [z] | զ |
Zh | [ʒ] | ժ |
Տառեր | +a, o, u | +e (ë), i, y | բառավերջում և բաղաձայններից առաջ | Օրինակներ |
---|---|---|---|---|
gj | գյա, գյո, գյու | գե, գի, գյու | գյ | Gjegjani → Գյեգյանի |
l | լյա, լյո, լյու | լե, լի, լյու | լյ | Lura → Լյուրա, Laçi → Լյաչի, Vlora → Վլյորա |
ll | լա, լո, լու | լե, լի, լյու | լ | Bubullima → Բուբուլիմա, Mollaj → Մոլայ |
nj | նյա, նյո, նյու | նե, նի, նյու | նյ | Perrenjas → Պերենյաս |
q | կյա, կյո, կյու | կե, կի, կյու | կյ | Zerqani → Զերկյանի |
Համադրում | Բառասկզբում և ձայնավորից հետո | Բաղաձայնից հետո բառի ներսում | Օրինակներ |
---|---|---|---|
ja | յա | յա | Topojani → Топояни, Krutja → Կրուտյա |
je | ե | յե | Մյեդա |
jë | յե | յե | Vau i Dejës → Վաու ի դեյես |
ji | (յի) | յի | |
jo | յո | յո | Pajovë → Պայովա |
ju | յու | յու | |
jy | յու | յու |
Ալբաներենի այբուբեն | |
---|---|
Տեսակ | լատինատառ այբուբեն |
Լեզուներ | ալբաներեն |
Կազմված է | 36 տառ |
Գրելաձևը | ձախից աջ |
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.