![cover image](https://wikiwandv2-19431.kxcdn.com/_next/image?url=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/58/Amazon_rainforest_%2528orthographic_projection%2529.svg/langfa-640px-Amazon_rainforest_%2528orthographic_projection%2529.svg.png&w=640&q=50)
جنگلهای آمازون
جنگل بارانی در قارهٔ آمریکای جنوبی / From Wikipedia, the free encyclopedia
آمازون نام بزرگترین جنگل بارانی جهان است که در شمال آمریکای جنوبی قرار گرفته و بیشتر آن در خاک برزیل و پرو جای دارد. بیش از نیمی از همه جنگلهای بارانی برجامانده در جهان در آمازون قرار دارند. مساحت جنگلهای آمازون ۵٫۵ میلیون کیلومتر مربع است که بین ۹ کشور تقسیم شده است.
آمازون | |
جنگل | |
بخشی از جنگلهای آمازون در نزدیکی مانائوس در برزیل. | |
کشور | برزیل، پرو، کلمبیا، ونزوئلا، اکوادور، بولیوی، گویان، سورینام، فرانسه (گویان فرانسه) |
---|---|
بخشی از | آمریکای جنوبی |
رود | دریا آمازون |
مساحت | ۶٬۷۰۰٬۰۰۰ کیلومترمربع (۲٬۵۸۶٬۸۸۴ مایلمربع) |
نقشه زیستبوم آمازون در بخش سبز تیره، همانطور که صندوق جهانی طبیعت مشخص کرده است[2] و حوضه آمازون نیز در بخش سبز روشن مشخص است
|
این منطقهٔ جنگلی که تماماً از درختان پهنبرگ تشکیل شده و رودخانهٔ آمازون نیز از میان آن میگذرد، بخشهایی از کشورهای برزیل (۶۰ درصد)، پرو (۱۳٪)، کلمبیا (۹٪)، ونزوئلا (۵٪)، بولیوی (۵٪)، گویان (۳٪)، سورینام (۲٪)، اکوادور (۱٫۵٪) و گویان فرانسه (۱٫۵٪) را در برمیگیرد. جنگل آمازون نامزد قرار گرفتن در فهرست عجایب هفتگانه جدید است.[3]
بیشتر مساحت جنگلهای آمازون در حوضه آمازون و ۱۱۰۰ شاخه آن واقع شده است. این حوضه آبریز بین ۲۰۰ تا ۵۰۰ میلیون سال پیش در دوران دیرینهزیستی شکل گرفته است. اهمیت جنگل آمازون در تنوع زیستی گونههای گیاهی و جانوری آن، و همچنین در نقش مهم این جنگل در جذب گاز کربن دیاکسید از هوا و تولید اکسیژن به جای آن است. جنگل آمازون نزدیک به نیمی از اکسیژن جو زمین را تولید میکند. از جنگلهای آمازون به عنوان بزرگترین میراث طبیعی جهان یاد میشود و برخی آن را «ریههای کره زمین» مینامند. در نیم قرن گذشته جنگل بارانی آمازون تقریباً بیست درصد کوچکتر شده است. با تخریب جنگلها، در درازمدت با برهم خوردن «ثبات کربن» در جو زمین، الگوهای بارندگی در سراسر جهان نیز تغییر کرده و کشاورزی با بحران روبرو خواهد شد.
جنگلهای بارانی آمازون در همهٔ فصول سال دارای هوایی گرم با رطوبتی بسیار زیاد است. میانگین دما در مرکز آمازون، نزدیک به ۳۰ درجهٔ سلسیوس (۸۶ درجه فارنهایت) غربیترین بخش این منطقه، نزدیک به ۲۵ درجهٔ سلسیوس (۷۶ درجه فارنهایت) است. تقریباً هر روزه باران سنگینی در سرتاسر آمازون میبارد.
بزرگترین شهر ناحیه آمازون واقع در شمال شرق برزیل، شهر مانائوس است. شهر مانائوس یکی از شهرهای میزبان جام جهانی فوتبال بوده است. آبوهوای همه مناطق آمازون گرم و شرجی است.
رود آمازون از رشته کوههای مرتفع آند آمریکای جنوبی سرچشمه میگیرد و با گذر از یک مسیر بسیار پر پیچ و خم و عبور از کشورهای متعدد به سمت شرق و اقیانوس اطلس میرود. از آن جا که دهانه این رود خیلی عریض است در برخی از نقاط آن قابل کشتیرانی است. آب گرم و نسبت راکد این رودخانه باعث شده است محلی مناسب برای زندگی برخی از حیوانات بسیار عجیب کره زمین باشد. برای نمونه دلفین صورتی که به زبان محلی بوتو نامیده میشود، یکی از نادرترین دلفینها در سراسر دنیاست که در میان آبهای رودخانه پهناور آمازون زندگی میکند. براساس گفتههای دانشمندان رودخانه آمازون نزدیک به یازده میلیون سال است که همچنان جاری است.[4]