![cover image](https://wikiwandv2-19431.kxcdn.com/_next/image?url=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/87/Simple_cubic_unit_cell.png/640px-Simple_cubic_unit_cell.png&w=640&q=50)
سلول واحد
بنیاد ساختار بلوری / From Wikipedia, the free encyclopedia
ساختار جامدات کریستالی نشان میدهد که گروه کوچکی از اتمها یک الگوی تکراری را در سه بعد تشکیل میدهند؛ بنابراین در توصیف ساختارهای بلوری، اغلب راحت است که ساختار را به واحدهای تکراری کوچکی به نام سلول واحد تقسیم کنیم.[1][2]
سلول واحد، واحد ساختاری جامدات کریستالی است که تمامی خواص و تقارنهای کل ماده را دارد. همچنین ساختارهای بلوری گوناگون براساس هندسه و موقعیت اتم ها در سلول واحد تعریف میشوند.
نخستین بار دانشمند فرانسوی به نام Auguste Bravais ساختار کریستالی مواد گوناگون را به کمک اشعهی ایکس مورد مطالعه و بررسی قرار داد. نتیجهی این تحقیقات موجب شد تا سلولهای واحد به ۷ گروه و ۱۴ دستهی مختلف تقسیم شوند.
Cubic
در این ساختار اندازهی تمام اضلاع مکعب با هم برابر است و اندازهی هر سه زاویهی موجود در یک راس مکعب ۹۰ درجه هستند. این ساختار به سه دستهی Simple, Body Centered, Face Centered تقسیم میشود.
![Thumb image](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/87/Simple_cubic_unit_cell.png/640px-Simple_cubic_unit_cell.png)
![Thumb image](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2e/Body_centered.png/640px-Body_centered.png)
![Thumb image](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9d/Face_centered_cubic_unit_cell.png/640px-Face_centered_cubic_unit_cell.png)
Tetragonal
در این ساختار از بین سه ضلع همرس در یک راس مکعب، اندازهی دو تا از آنها برابر و با ضلع سوم متفاوت است. همچنین هر سه زاویهی موجود در یک راس مکعب ۹۰ درجه هستند. Simple, Body Centered دو دستهی مختلف این ساختار هستند.
Orthorhombic
اضلاع همرس در یک راس مکعب، در این ساختار هیچ کدام با هم برابر نیستند. اما هر سه زاویهی موجود در یک راس مکعب ۹۰ درجه هستند. Simple, Body Centered, Face Centered, Base Centered چهار دستهی مختلف این گروه هستند.
Rhombohedral
در این ساختار تمام اضلاع مکعب با هم برابر هستند، همچنین هر سه زاویه در یک راس با هم برابرند اما مقدار آنها مخالف ۹۰ درجه و کوچکتر از ۱۲۰ درجه است. دولومیت دارای این نوع ساختار میباشد.
Hexagonal
این ساختار به شکل استوانه با قاعدههای شش ضلعی منتظم است. بهطوریکه اضلاع شش ضلعی با هم برابر هستند و ارتفاع استوانه با اضلاع قاعده برابر نیست.
Monoclinic
در این ساختار هیچ یک از اضلاع همرس در یک راس مکعب با هم برابر نیستند. دو زاویه از سه زاویه در یک راس ۹۰ درجه هستندو دیگری مخالف ۹۰ درجه است. این ساختار به دو دستهی Simple و Base Centered تقسیم میشود.
Triclinic
این ساختار به شکل مکعبی است که هیچ یک از اضلاع همرس در یک راس آن با هم برابر نیستند، همچنین هیچ یک از زوایا ۹۰ درجه نمیباشند.