سالیتون
From Wikipedia, the free encyclopedia
سالیتون در ریاضیات و فیزیک، یک موج منزوی خود-تقویتکننده (یک بسته موج یا پالس) است که وقتی با سرعت ثابت حرکت میکند شکلش را حفظ میکند. سالیتونها در نتیجهٔ خنثیسازی آثار غیرخطی و پاشندگی در محیط حاصل میشوند. «آثار پاشندگی» به رابطه پراش بین فرکانس و سرعت امواج برمیگردند. سالیتونها به عنوان جوابهای دستهٔ گستردهای از معادلات دیفرانسیل جزئی بهطور ضعیف غیرخطی پاشنده ناشی میشوند که سیستمهای فیزیکی را توصیف میکنند. پدیدهٔ سالیتونی اولین بار توسط جان اسکات راسل (۱۸۸۲–۱۸۰۸م) توصیف شد. او یک موج سالیتوری را در کانال مشترک در اسکاتلند مشاهده کرد. او این پدیده را در یک مخزن موج بازسازی کرد و آن را موج انتقال نامید.
![Thumb image](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4f/Soliton_hydro.jpg/320px-Soliton_hydro.jpg)
بهدیگر سخن، سالیتون به دسته خاصی از جوابهای موضعی یک معادله غیرخطی موج گفته میشود که با شکل، ارتفاع، و سرعت ثابت به پیشروی و انتشار در محیط ادامه میدهند. البته توافق عام بر سر تعریف سالیتون وجود ندارد و درمنابع مختلف سالیتون را به صورتهای متفاوت تعریف میکنند.