گونهای از اناریان From Wikipedia, the free encyclopedia
اَنار، نار یا انار خوراکی (نام علمی: Punica granatum) یکی از میوههای درختی است که دانههایی اغلب قرمز و گاهی سفید یا رنگهایی بین آن دو دارد. رنگ پوست آن نیز اغلب قرمز و گاه سیاه یا تقریباً زرد است؛ این میوه در معدود کشورهای جهان نظیر ایران، افغانستان، پاکستان، عراق و ترکیه کشت میشود به همین خاطر عضو مرغوبترین میوههای جهان و عضو ۱۰ میوهٔ کم فروش جهان است و برای ایرانیان در شب یلدا میوه ای محبوب است.[1]
اَنار | |
---|---|
![]() | |
ردهبندی علمی | |
فرمانرو: | گیاهان |
دسته: | گیاهان گلدار |
رده: | دولپهایها |
زیررده: | Rosidae |
راسته: | موردسانان |
تیره: | حناییان |
سرده: | اناریان |
گونه: | P. granatum |
نام دوبخشی | |
Punica granatum | |
اَنار بومی کشور ایران تا کوههای هیمالیا در شمال هند است و یکی از نخستین گیاهان اهلی شدهاست. ایران با تولید سالانه ۸۰۰ هزار تن اَنار، بزرگترین تولیدکنندهٔ اَنار در دنیا بوده و هندوستان دومین کشور تولیدکنندهاست. http://www.khorasannews.com/News.aspx?type=4&year=1390&month=7&day=14&id=1125218%7C https://web.archive.org/web/20150530125621/http://www.khorasannews.com/News.aspx?type=4&year=1390&month=7&day=14&id=1125218%7C archivedate = ۳۰ مه ۲۰۱۵| dead-url = yes}}</ref> این درختچه در سواحل دریای خزر به صورت خودرو و وحشی به فراوانی وجود دارد. نوع زینتی و پرپر آن نیز با نام فارسی گلنار و به رنگهای قرمز و سفید در بعضی مناطق کشت میشود.[2]
انار بهطور گسترده در سراسر خاورمیانه و منطقه قفقاز، شمال و مناطق گرمسیری آفریقا، ایران، ارمنستان، شبه قاره هند، آسیای مرکزی، مناطق خشکتر آسیای جنوب شرقی و حوزه مدیترانه کشت میشود.[3]
در ایران تولید انار در استانهای فارس، اصفهان، مرکزی، یزد، خراسان، گیلان، لرستان، آذربایجان شرقی و تهران صورت میگیرد. استانهای فارس، مرکزی و اصفهان به ترتیب رتبه اول تا سوم تولید انار در کشور هستند. از دیرباز انار ساوه به دلیل سطح زیر کشت و مقدار تولید مشهور بوده است.انار ساوه در اواخر شهریور ماه و اوایل مهرماه قابل برداشت بوده و از این رو بازار فروش خوبی دارد. همچنین انارهای ساوه دارای طعم شیرین و سایز درشت هستند که بازار پسندی آنها را در پی دارد. اگرچه انار ساوه پر آب نبوده و، رنگ دانهها روشن بوده و هسته میوه کمی سفت است که بازارپسندی آن را کاهش میدهد.
در ایران ارقام انار شهرضا شامل مِیخوش، یاقوتی و دانه مشکی بهترین کیفیت را داشته و گرانترین انارهای کشور محسوب میشوند؛ همین امر موجب نامگذاری شهر شهرضا به عنوان پایتخت انار ایران شده است. پوست قرمز، دانههای تیره رنگ، هسته نرم و درصد بالای آب از مهمترین ویژگیهای انار شهرضا است. بازار پسندی بالا به علت کیفیت، منجر به بالا بودن قیمت انار شهرضا گردیده است؛ به گونهای که آبانماه که فصل برداشت انار در شهرضا است، بسیاری از افراد سودجو مبادرت به خرید انار از استان فارس و سایر شهرهای استان اصفهان و فروش آن به نام انار شهرضا میکنند. از بین کلیه مناطق زیر کشت انار در شهرستان شهرضا انار صحرای پودان و روستای امامزاده علی اکبر بهترین کیفیت انار در کشور ایران را داشته و زبانزد هستند.
از دیگر شهرهای مشهور در تولید انار در ایران میتوان به شهر عقدا در استان یزد و منطقه تنگ سیاب در شهرستان کوهدشت استان لرستان اشاره نمود. انار این دو شهر دارای طعمی شیرین است. هرچند که پوست و دانهها چندان تیره نیست و انار میخوش منطقه ارسباران بخصوص شهرهای خدا آفرین و جلفا داری کیفیت و مزه عالی می باشد
انار درختچه یا درخت کوچکی است که تا ارتفاع ۵ تا ۱۰ متر (۱۶ تا ۳۳ فوت) رشد میکند و دارای چندین شاخه خاردار است و عمر طولانی دارد.[4] برخی از انواع بیثمر آن تنها برای زیبایی گلهای آن کاشته میشود.[5]
پوشبرگ میوه انار به رنگ قرمز مایل به ارغوانی دارای دو قسمت است: یک پیرابر خارجی سخت و یک میانبر اسفنجی درونی (آلبیدو) که دیواره داخلی میوه را تشکیل میدهد که دانهها در آن چسبیدهاند.[6] غشاهای میانبر به صورت اتاقکهای نامتقارنی سازماندهی میشوند که حاوی دانههایی در داخل دانهپوشهای گوشتی (sarcotesta) هستند که بدون اتصال به میانبر قرار گرفتهاند.[7]
دانهپوشهای گوشتی که حاوی آبمیوه است به صورت غشای نازکی که از سلولهای اپیدرمی دانهها به دست میآید تشکیل میشود.[8][9] تعداد دانههای یک انار میتواند از ۲۰۰ تا حدود ۱۴۰۰ دانه متغیر باشد.[10]
انار از نظر علم گیاهشناسی، نوعی میوه خوراکی یک سته با دانه و گوشت است که از تخمدان یک گل تولید میشود.[11] در میوههای بالغ، آب به دست آمده از فشردن دانهها، به دلیل pH پایین (۴٫۴) و محتوای بالای پلی فنلها، طعم ترش میدهد[12] و ممکن است باعث ایجاد لکه قرمز غیرقابل پاک شدن روی پارچه شود.[13] عامل اصلی رنگ قرمز آب انار حضور آنتوسیانینها و الاژیتانینها است.[14][15]
انار با نام علمی P. granatum برای میوهاش یا به عنوان درختچههای زینتی در پارکها و باغها کاشته میشود. انار در برابر خشکسالی مقاوم است و میتواند در مناطق خشک با آب و هوای بارانی مدیترانهای زمستانی یا در آب و هوای بارانی تابستانی رشد کند. در مناطق مرطوبتر، آنها میتوانند مستعد پوسیدگی ریشه در اثر بیماریهای قارچی باشند. درختان میتوانند یخبندان متوسط را تا حدود منفی ۱۵ درجه سلسیوس تحمل کنند.[16] انار به راحتی از دانه رشد میکند، اما معمولاً از قلمههای چوب سخت ۲۰ تا ۵۰ سانتیمتری تکثیر میشود تا از تنوع ژنتیکی نهالها جلوگیری شود. خوابانیدن هوایی نیز یک گزینه برای تکثیر انار است، اما پیوند با شکست مواجه میشود.[17]
P. granatum var. nana یک گونه کوتاه از P. granatum است که به عنوان یک گیاه زینتی در باغها و ظروف بزرگتر کاشته میشود و به عنوان درخت نمونه بنسای استفاده میشود.[18][19]
P. granatum دارای بیش از ۵۰۰ رقم نامگذاری شدهاست، اما به وضوح دارای مترادف قابل توجهی است که در آن ژنوتیپ یکسان در مناطق مختلف جهان بهطور متفاوت نامگذاری شده است.[20]
تولیدکنندگان پیشرو در سطح جهان هند و چین هستند و پس از آن ایران، ترکیه، افغانستان، آمریکا، عراق، پاکستان، سوریه و اسپانیا قرار دارند.[21] در سال ۲۰۱۹، شیلی، پرو، مصر، اسرائیل، هند و ترکیه انار را به بازار اروپا عرضه کردند.[22] شیلی تأمین کننده اصلی بازار ایالات متحده بود که عرضه محدودی از جنوب کالیفرنیا دارد.[23] چین برای عرضه انار خود در سال ۲۰۱۹ خودکفا بود، در حالی که سایر بازارهای جنوب آسیا عمدتاً توسط هند تأمین میشد.[24] تولید و صادرات انار در آفریقای جنوبی با محمولههای آمریکای جنوبی در سالهای ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۸ رقابت کرد و مقاصد صادراتی آن شامل اروپا، خاورمیانه، بریتانیا و روسیه بود.[25] آفریقای جنوبی عمدتاً از اسرائیل انار وارد میکند.[26] صادراتیترین انار ایران انار شهرضا است که به دلیل عدم مصرف و بازار مناسب به صورت محدود به کشورهای عربی صادر میشود. در سایر کشور های جهان نیز انار بازار مصرف زیادی ندارد و تمایلی از سوی مردم به این میوه دیده نشده است.
![]() دانههای انار | |
ارزش غذایی به ازای هر ۱۰۰ گرم (۳٫۵ اونس) | |
---|---|
انرژی | ۳۴۶ کیلوژول (۸۳ کیلوکالری) |
۱۸.۷ g | |
قند | ۱۳.۶۴ g |
فیبر خوراکی | ۴ g |
۱.۱۷ g | |
۱.۶۷ g | |
ویتامینها | درصد ارزش روزانه |
ویتامین (B۱) | ۶٪ ۰.۰۶۷ میلیگرم |
(B۲) | ۴٪ ۰.۰۵۳ میلیگرم |
نیاسین (B۳) | ۲٪ ۰.۲۹۳ میلیگرم |
پانتوتنیک اسید (B۵) | ۸٪ ۰.۳۷۷ میلیگرم |
ویتامین ب۶ | ۶٪ ۰.۰۷۵ میلیگرم |
فولیک (B۹) | ۱۰٪ ۳۸ میکروگرم |
کولین | ۲٪ ۷.۶ میلیگرم |
ویتامین ث | ۱۲٪ ۱۰.۲ میلیگرم |
ویتامین ئی | ۴٪ ۰.۶ میلیگرم |
ویتامین کا | ۱۶٪ ۱۶.۴ میکروگرم |
مواد معدنی | مقدار درصد ارزش روزانه |
کلسیم | ۱٪ ۱۰ میلیگرم |
آهن | ۲٪ ۰.۳ میلیگرم |
منیزیم | ۳٪ ۱۲ میلیگرم |
منگنز | ۶٪ ۰.۱۱۹ میلیگرم |
فسفر | ۵٪ ۳۶ میلیگرم |
پتاسیم | ۵٪ ۲۳۶ میلیگرم |
سدیم | ۰٪ ۳ میلیگرم |
روی | ۴٪ ۰.۳۵ میلیگرم |
دیگر اجزاء | مقدار |
آب | ۷۸ g |
| |
†درصدهای تقریبی ارائه شده برای افراد بزرگسال از روی مرجع مصرف رژیم غذایی هستند. منبع: مرکز داده غذای وزارت کشاورزی آمریکا |
قسمت خوراکی انار خام حاوی ۷۸٪ آب، ۱۹٪ کربوهیدرات، ۲٪ پروتئین و ۱٪ چربی است. یک وعده ۱۰۰ گرمی انار ۱۲٪ دانههای انار یک منبع غنی از فیبر غذایی است که بهطور کامل در دانههای خوراکی موجود است.[31]
با وجود دادههای تحقیقاتی محدود، تولیدکنندگان و بازاریابان آب انار بهطور آزادانه از نتایج تحقیقات اولیه برای تبلیغ محصولات استفاده کردهاند.[32] در فوریه ۲۰۱۰، سازمان غذا و داروی آمریکا به یکی از تولیدکنندگان آمریکایی با نام POM Wonderful، به دلیل استفاده از ادبیات منتشر شده برای ادعاهای غیرقانونی اثرات ضد بیماری اثبات نشده، نامه هشداری صادر کرد.[33][34][35]
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.