From Wikipedia, the free encyclopedia
Zergapekoa edo zergaduna erakunde publiko batekiko pertsona fisiko batek dituen eskubide eta betebeharrak dira, zergen ondorioz sortzen dira zergadunak. Zergapekoa behartuta dago zergak ordaintzera (zerga-oinarriak, tasak edo ekarpen bereziak), Estatua finantzatzeko helburuarekin. Gainera, berezko figura da zerga-zuzenbidean edo zergen harremanetan. Herrialde bakoitzeko legearen arabera zehazten eta definitzen da. Zergapekoa, orokorrean, subjektu pasiboa izaten da zerga-zuzenbidean, eta subjektu aktiboa, berriz, Estatua, Administrazio publikoaren bidez.
Zergapekoa eta subjektu pasiboa berdinak izaten dira zerga gehienetan, baina kontzeptualki desberdinak dira. Zergapekoa zerga jasaten duen pertsona den bitartean, subjektu pasiboa zergak dakarren betebeharra duena da. Adibidez, BEZaren kasuan zergapekoa azken kontsumitzailea da, subjektu pasiboa ondasunak eta zerbitzuak ematen dizkion enpresa da.[1]
Kasu batzuetan, tamainaren arabera, eta oro har, pertsona juridiko kopuruaren arabera (negozio edo enpresaren tamainaren arabera), zergapeko batek administrazioarengandik banakako tratua jaso dezake, eta aldizkako ikuskapenak jasan ditzake (ausazkoen ordez) zerga betebeharrak betetzen dituen ziurtatzeko. Herrialde batzuetan, baliteke ogasuneko ikuskariak izendatzea enpresa baten aldizkako ikuskapena egiteko.
Kasu horietan, zergapekoak ez dauka legalki ezberdindu beharrik beste zergapeko arruntekiko, administrazioarekin tratu jarraituago bat izan ezean.
Zergapekoak bi multzo handitan banatzen dira: