Иосиф Сталин грузин çемьинче, хăш çăлкуçсенче осетин çемьинче çуралнă.[~ 1] . Ашшĕ — Виссарион Иванович Джугашвили — профессипе атăçă, каярахпа — Адельханов фабрикантăн атă-пушмак фабрикинчи ĕçтешĕ[7] . Амăшĕ — Екатерина Георгиевна Джугашвили (хĕр чухнехи — Геладзе) — Гамбареули чӳркӳ ялĕнчи Геладзе крепоçлă çĕр ĕçтешĕн хĕрĕ пулнă.
Пĕлӳлĕх. Революци ĕçлĕхне кĕни
Çавăн пекех пăхăр: Тифлисри чиркӳ семинарийĕ.
Сосо́ Джугашвили — Тифлисри чиркӳ семинаринче вĕренкенĕ (1894)
По Священной истории Ветхого Завета
— (5)
По Священной истории Нового Завета
— (5)
По Православному катехизису
— (5)
Изъяснению богослужения с церковным уставом
— (5)
Языкам:
русскому с церковнославянским
— (5)
греческому
— (4) очень хорошо
грузинскому
— (5) отлично
Арифметике
— (4) очень хорошо
Географи
— (5)
Чистописанию
— (5)
Церковному пению:
русскому
— (5)
и грузинскому
— (5)
Революци ĕçлĕхĕ
Коба, марксист кĕтесĕн пайташĕ (1902)Сталин пайăр ĕçĕ жандарм управленинче Баку (1910)
Орашул-Сталин — Румынири хула (1950 — 1960) халĕ Брашов.
Сталин — Албанири хула (1950 — 1990), халĕ Кучова.
Сталинварош — Венгрири хула (1952 — 1961), халĕ Дунайварош.
Сталиногруд — Польшăри хула (1953 — 1956), халĕ Катовице.
Сталинштадт — Германири хула( 1953 — 1961), халĕ Айзенхюттенштадт.
Урăх объектсем:
Сталин ту тăрри — Памирăн тăрри, Таджикистанри тата СССРти чи çӳллĕ вырăн (7495 м) и. 1928 çулта тупнă. Пĕрремĕш ятне 1932 çулта туяннă. 1932 — 1962 çç. Сталин ту тăрри, 1962 — 1998 — Коммунизм ту тăрри (халĕ Исмаил Самани ту тăрри).
Тепĕр версипе, Джугашвили — грузин хушамачĕ мар, осетин хушамачĕ. Сталинăн ар йĕрĕпе осетин асаттисем пулнă темелле хыпара С. Кравченко и Н. Максимова«Зри в корни» 2010 ҫулхи Ҫӗртме уйӑхӗн 12-мӗшӗнче архивланӑ. (журнал «Русский Newsweek») статьинче кăтартнă; унта Сталин мăнукĕ — театр режиссёрĕ А. В. Бурдонский — ДНК тĕсĕхне пама килĕшни пирки çырнă. Вара, Иосиф Виссарионовичăн ДНК молекули G2 гаплоушкăна кĕрет, имĕш. РМĂА ăслăлăх медицинăпа генетика центрĕн этем популяци генетики лабораторин ĕçтешĕ Олег Балановский çакна çирĕплетет: «Çак гаплоушкăн çыннисем, Индире е Пакистанра 14 300 çул маларах çуралнă та 12 500 çул маларах Вăта Азиире, Европăра тата Вăтам Хĕвел тухăçа çити саралнă. Малтан СССР пулнă территорире çак гаплоушкăнăн çыннисем Çурçĕр Арамаçире те, Грузире те пурăнаççĕ. Çапах та, хăш хыпарсемпе, çак гаплоушкăн ытларах осетин халăхĕнче тупăнать». Сталин çемьи осетин халăхĕнчен тухнине раççей историкĕ А. В. Островский (Островский А. В.Кто стоял за спиной Сталина?. — М.: Издательский дом «Нева», 2002. — 638с. — ISBN 9785765417713) тĕпчет. Семинаринче Иосиф Джугашвилипе пĕр класра вĕреннĕ И. Иремашвили хăйĕн 1932 çулта Германире Verfasser издательствинче нимĕçле пичетленĕ «Сталин и трагедия Грузии» кĕнекинче Сталин ашшĕ Бесо Иванович Джугашвили «наци тымарĕпе осетин» тесе çирĕплетет
Joseph E. Davies. Mission to Moscow. A record of confidential dispatches to the state Department, official and personal correspondence, current diary and journal entries, including notes and comment up to October 1941. With Ill. New York, Simon and Schuster 1941.
Иосиф Виссарионович Сталин. Краткая биография / Сост.: Александров Г. Ф., Галактионов М. Р., Кружков В. С., Митин М. Б., Мочалов В. Д., Поспелов П. Н. / 2-е изд., испр. и доп. — М.: Воениздат, 1947
Ян ГрейСталин. 2010 ҫулхи Чӳк уйӑхӗн 26-мӗшӗнче архивланӑ. акăл.Stalin. Man of History. A biography by Ian Grey. Doubleday & Company, Inc. New York, 1979.
Роберт ТакерСталин. История и личность. — М.: Весь Мир, 2006. — 2000 экз. — ISBN 5-7777-0352-6
Шаблон:КуçарманСталин. — М.: Российская политическая энциклопедия, Фонд Первого Президента России Б. Н. Ельцина, 2009. — (История сталинизма). — 2000 экз. — ISBN 978-5-8243-1137-2