From Wikipedia, the free encyclopedia
Zupčanik (mn. zupčanici) jeste mašinski element kružnog oblika sa ravnomjerno raspoređenim zubima. Zupčanici se uglavnom koriste za prenos kretanja i snage (obrtnog momenta) prilikom dodira zuba zupčanika.
Ovaj članak ili neki od njegovih odlomaka nije dovoljno potkrijepljen izvorima (literatura, veb-sajtovi ili drugi izvori). |
Najbitnija karakteristika zupčanika je njihov modul. Modul predstavlja odnos prečnika i broja zubaca, a pravilo je da se mogu vezivati u spreg samo oni zupčanici koji imaju jednake module.
Prema međusobnom položaju ose vratila i oblika ozubljenja, zupčanike dijelimo na:
Posebnu vrstu čine hiperboloidni (ili hipoidni) vijčani zupčanici, kod kojih je ozubljenje izvedeno na plaštu hiperboloide. Oni su kombinacija spiralnog čelnog i koničnog zupčanika, tako da je međusobno kretanje zuba kombinacija odvaljivanja i klizanja. Prikladni su za velika opterećenja i velike brzine okretanja. Upotrebljavaju se za povezivanje vratila koja stoje pod pravim uglom i kod kojih se simetrale ne sijeku. Kod motornih vozila omogućuju da se kardanska osovina, a time i cijela šasija, postavi u niži položaj nego što bi to bilo moguće s bilo kojom drugom vrstom zupčanika.
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.