From Wikipedia, the free encyclopedia
Dvostruka zvijezda je sistem dviju zvijezda koje se kreću oko zajedničke tačke.[1] Prvu dvostruku zvijezdu otkrio je 1699. godine italijanski matematičar Geminiano Montanari, posmatrajući zvijezdu Algol. Kasnije 1783. britanski astronom John Goodricke ustanovio je periodične promjene sjaja na istoj zvijezdi. Naime zvijezda Algol mijenjala je svakih 68,82 sati tri puta jačinu sjaja.[1] Goodricke je imao dvije pretpostavke o promjeni:
Savremena astronomija povrdila je drugu pretpostavku.
Nama najbliža dvostruka zvijezda je Sirijus. Njen pratioc Sirijus B je bijeli patuljak [2]
Naše Sunce nema pratioca i time predstavlja izuzetak u našoj galaksiji. Zvijezde su inače u našoj galaksiji pretežno dvostruke ili višestruke. [3]
Dvostruke zvijezde mogu po načinu posmatranja biti:[4]
Dvije zvijezde su samo vizuelno (prividno) dvostruke ali u stvarnosti su udaljene jedna od druge.[4]
Dvije zvijezde mogu biti toliko blizu da se ne mogu pojedinačno razlikovati. To je moguće pomoću spektroskopijske analize.[4]
Samo je jedna zvijezda vildljiva ali zbog gravitacione sile njenog pratioca mijenja se periodično njena pozicija.[4]
Dvije zvijezde kruže jedna oko druge i njihova sjajnost se mijenja pošto jedna drugu zaklanjaju.[4]
Višestruka zvijezda je sistem tri ili više zvijezda. One su za razliku od dvostrukih u nekim slučajevima samo neposredno uočljive (spektroskopijom ili astrometrijom).[3]
Poznata trostruka zvijezda je Pismis 24-1 u sazviježđu Škorpion. Otkrivena je 1997 pomoću Svemirskog teleskopa Hubble [3]
U sazviježđu Kipar postoji zvjezdani sistem ε Scl koji se sastoji od četiri zvijezde.[5]
Kastor je šesterostruka zvijezda u sazviježđu Blizanaca. [6]
Alpha Delphini je sedmostruka zvijezda u sazviježđu Delfin.[7]
Do 2009. (lansiranje Keplera) vladalo je uvjerenje da nije moguć opstanak planeta zbog dvije gravitacijske tačke. Do 2012. otkrivene su, pomoću Keplera tri dvostruke zvijezde s planetama.[8]
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.