французскі вайсковы і дзяржаўны дзеяч From Wikipedia, the free encyclopedia
Анры́ Філі́п Петэ́н (фр.: Henri Philippe Pétain; 24 красавіка 1856 — 23 ліпеня 1951) — французскі ваенны і палітычны дзеяч. Кіраўнік калабарацыянісцкага ўрада Вішы падчас Другой сусветнай вайны.
Анры Філіп Петэн | |||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|
фр.: Henri Philippe Pétain фр.: Philippe Pétain | |||||||
![]() | |||||||
|
|||||||
Нараджэнне |
24 красавіка 1856[1][2][…] |
||||||
Смерць |
23 ліпеня 1951[3][2][…] (95 гадоў) |
||||||
Месца пахавання | |||||||
Імя пры нараджэнні | фр.: Henri Philippe Bénoni Omer Joseph Pétain | ||||||
Бацька | Omer-Venant Pétain[d] | ||||||
Маці | Clotilde Legrand[d] | ||||||
Жонка | Annie Pétain[d] | ||||||
Веравызнанне | Каталіцкая Царква | ||||||
Член у |
|
||||||
Адукацыя | |||||||
Дзейнасць | палітык | ||||||
Аўтограф |
![]() |
||||||
Род войскаў | French Armed Forces[d] | ||||||
Званне | дывізіённы генерал[d][1], brigadier general[d][1], colonel[d][1], lieutenant-colonel[d][1], Battalion Chief[d][1], capitaine[d][1], marshall lieutenant[d][1], second lieutenant[d][1] і маршал Францыі[d] | ||||||
Камандаваў | Вердэнская аперацыя, Рыфская вайна[d], 118th Infantry Regiment (France)[d], 33rd Infantry Regiment (France)[d], Q2818137?, Q2816218?, 2-я армія і Army Group Centre (France)[d] | ||||||
Бітвы | |||||||
Узнагароды | |||||||
![]() |
17 мая 1940 года, праз тыдзень пасля пачатку нямецкага наступу на Захадзе, Петэн быў прызначаны намеснікам старшыні ва ўрадзе Поля Рэйно. У чэрвені 1940 пасля разгрому Францыі ў Другой сусветнай вайне Петэн, якому тады было ўжо 84 гады, узначаліў як прэм’ер-міністр калабарацыянісцкі ўрад (рэжым Вішы). Маршал асабіста сустрэўся з Гітлерам 24 кастрычніка 1940, забяспечыў яму поўную падтрымку і з таго часу кіраваў паўднёвай часткай Францыі (паўночная была акупаваная немцамі). Сам тэрмін «калабарацыянізм» (літар. «супрацоўніцтва») належыць Петэну, які ў радыёзвароце 30 кастрычніка 1940 заклікаў нацыю супрацоўнічаць (фр.: collaborer) з акупантамі. Урад Петэна кантраляваў таксама калоніі, хоць паступова калоніі Францыі адмовіліся яму падпарадкоўвацца (1940 — Французская Экватарыяльная Афрыка і ціхаакіянскія тэрыторыі; 1941 — Сірыя і Ліван; 1942 — Мадагаскар) і прызналі лонданскі ўрад генерала дэ Голя.
Маршал Петэн быў абвешчаны нацыянальным сходам у горадзе Вішы 10 ліпеня 1940 «кіраўніком Французскай дзяржавы» (фр.: Chef d'État Français) і надзелены дыктатарскімі паўнамоцтвамі: яму былі перададзеныя правы ўсіх галін улады скасаванай Трэцяй Рэспублікі. У далейшым ён выдаваў указы з гэтым тытулам, да якога быў далучаны маршальскі. Акрамя таго, ён, як французскія прэзідэнты, традыцыйна быў са-князем Андоры. Урад Петэна быў прызнаны большасцю дзяржаў, у тым ліку ЗША і СССР. Першапачаткова ён узначальваў урад сам, але потым у 1942 прызначыў прэм'ер-міністрам П’ера Лаваля. Пасля таго, як у лістападзе 1942 германскія войскі акупавалі ўсю Францыю, вішысцкі ўрад працягваў існаваць, але ўлада яго стала амаль чыста намінальнай.
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.