From Wikipedia, the free encyclopedia
Дубна[23] — (рус. Дубна) — Рәсәй Федерацияһының Мәскәү өлкәһендә урынлашҡан ҡала. Халҡы — 74 985 кеше (2016).
Дубна | |
Флаг[d] | |
![]() | ![]() |
Нигеҙләү датаһы | 1956 |
---|---|
Дәүләт |
![]() |
Административ үҙәге | Городской округ Дубна[d][1] |
Административ-территориаль берәмек | Городской округ Дубна[d][1] |
Сәғәт бүлкәте | MSD[d] һәм UTC+3:00[d] |
Халыҡ һаны |
14 009 кеше (1959)[2], 39 000 кеше (1967)[3], 43 674 кеше (1970)[4], 50 000 кеше (1976)[3], 54 886 кеше (1979)[5], 63 000 кеше (1986)[3], 64 000 кеше (1987)[6], 65 805 кеше (1989)[7], 67 400 кеше (1992)[3], 67 600 кеше (1996)[3], 67 800 кеше (1998)[3], 67 600 кеше (2001)[3], 60 951 кеше (2002)[8], 61 000 кеше (2003)[3], 61 600 кеше (2005)[3], 61 700 кеше (2006)[3], 61 900 кеше (2007)[3], 62 534 кеше (2009)[9], 70 663 кеше (2010)[10], 70 700 кеше (2011)[3], 72 357 кеше (2012)[11], 73 840 кеше (2013)[12], 74 791 кеше (2014)[13], 75 176 кеше (2015)[14], 75 179 кеше (2016)[15], 75 018 кеше (2017)[16], 75 144 кеше (2018)[17], 75 001 кеше (2019)[18], 74 985 кеше (2020)[19], 74 183 кеше (2021)[20], 74 193 кеше (2023)[21], 74 032 кеше (2024)[22] |
Диңгеҙ кимәленән бейеклек | 125 метр |
Туғандаш ҡала | Гиват-Шмуэль, Ла-Кросс[d], Алушта[d], Голдап[d], Курчатов[d] һәм Линьцан[d] |
Сиктәш | Кимрский район[d], Конаковский район[d] һәм Талдомский район[d] |
Майҙан | 7,1 км² |
Почта индексы | 140472 |
Рәсми сайт | naukograd-dubna.ru |
Урындағы телефон коды | 49621 |
Бында ерләнгән кешеләр категорияһы | Категория:Похороненные в Дубне[d] |
![]() |
Мәскәү өлкәһенең Волга буйында урынлашҡан берҙән-бер тораҡ пункты.
Өлкә буйһоноуындағы ҡала[24], шул уҡ исемле ҡала округы[25]барлыҡҡа килтерә, унда башҡа тораҡ пункттар инмәй. Биләмәһе — 6336 га. Территорияһында Иваньковск ГЭС-ы урынлашҡан. Бынан тыш, ҡала составына Ратмино, Юркино һәм Козлак ауылдары, шулай уҡ, Александровка ҡасабаһы инән.
Дубна гидронимы балт сығышлы тип фаразлана. Ул славян «имән урманы йылғаһы» тигәнде лә, балт лөғәтендәге dubus (тәрән) тигәнде лә аңлатыуы ихтимал[26].
Баш ҡала исем сифат итеп яҙылғанда, урындағы традицияларға һәм ҡала советының 04.04.2002 өсөн № РС-4(36)-27/15 ҡарарына ярашлы рәүештә «е» аша — ДубнЕнский тип яҙыла"[27][28].
XX быуаттың 30-сы йылдарында Волгала беренсе заманса ГЭС-тар төҙөлә башланы.
Ҡалала 1994 йылда Волга юғары хәрби училищеһы базаһында «Дубна» Халыҡ-ара тәбиғәт, йәмғиәт һәм кеше университеты асыла.
2001 йылда Рәсәй Федерацияһы президентының № 1472 указы менән Дубнаға фән ҡалаһы (рус. наукоград) статусы бирелә .
РФ Хөкүмәтенең декабрҙәге № 781 21 ҡарары нигеҙендә 2005 йылда Дубна ҡалаһында «махсус иҡтисад зонаһы» булдырыла.
Ҡаланы барлыҡҡа килтергән төп предприятие — Берләштерелгән ядро тикшеренеүҙәре институты. БЯТИ СССР һәм Рәсәйҙең иң эре ғилми үҙәге.
Халыҡ иҫәбе | ||||||
---|---|---|---|---|---|---|
1959[29] | 1967[30] | 1970[31] | 1976[30] | 1979[32] | 1986[30] | 1987[33] |
14 009 | ↗39 000 | ↗43 674 | ↗50 000 | ↗54 886 | ↗63 000 | ↗64 000 |
1989[34] | 1992[30] | 1996[30] | 1998[30] | 2001[30] | 2002[35] | 2003[30] |
↗65 805 | ↗67 400 | ↗67 600 | ↗67 800 | ↘67 600 | ↘60 951 | ↗61 000 |
2005[30] | 2006[30] | 2007[30] | 2009[36] | 2010[37] | 2011[30] | 2012[38] |
↗61 600 | ↗61 700 | ↗61 900 | ↗62 534 | ↗70 663 | ↗70 700 | ↗72 357 |
2013[39] | 2014[40] | 2015[41] | 2016[42] | |||
↗73 840 | ↗74 791 | ↗75 176 | ↗75 179 |
2016 йылдың 1 ғинуарына ҡарата халҡы буйынса ҡала 218 Рәсәй Федерацияһының 1112[43] ҡалаһы араһында [44] 375-се урында була
Ҡала климаты | |||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Күрһәткес | Ғин | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Йыл |
Уртаса максимум, °C | −6,2 | −5,1 | 0,9 | 10 | 17,6 | 21,2 | 23,4 | 21,2 | 15 | 7,8 | 0,3 | −4 | 8,5 |
Уртаса температура, °C | −9,1 | −8,7 | −3 | 5,1 | 12 | 16,1 | 18,2 | 16,1 | 10,6 | 4,6 | −2 | −6,5 | 4,4 |
Уртаса минимум, °C | −12,1 | −12 | −6,5 | 1 | 7,1 | 11,2 | 13,7 | 11,8 | 7,1 | 2,1 | −4,1 | −9,1 | 0,9 |
Яуым-төшөм нормаһы, мм | 40 | 33 | 31 | 36 | 56 | 71 | 77 | 69 | 57 | 58 | 48 | 44 | 620 |
Сығанаҡ: MSN Weather, Climate-data.org |
Метеокүҙәтеү тарихында Дубнала иң түбән һауа температураһы −47 °C, иң юғары температура +38 °C.булған.
Ҙур һыу ятҡылыҡтары булыу тирә-яҡ мөхиткә ҙур йоғонто яһай (һауа дымлылығы, температура һәм ел режимы)[46].
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Every time you click a link to Wikipedia, Wiktionary or Wikiquote in your browser's search results, it will show the modern Wikiwand interface.
Wikiwand extension is a five stars, simple, with minimum permission required to keep your browsing private, safe and transparent.